Het Wachtwoorden als ‘beveiliging’

Gepubliceerd op 8 juni 2022 om 15:00

Een op de vijf Nederlanders gebruikt de naam van hun huisdier, kind of favoriete voetbalclub in hun wachtwoorden. Dit blijkt uit een onderzoek van Beyond Identity. Voor dit onderzoek werden duizend Nederlanders ondervraagd naar de manier waarop ze wachtwoorden inzetten. Hun antwoorden brengen veel voorkomende valkuilen rond het gebruik van wachtwoorden aan het licht.

Wachtwoorden als beveiliging

Wachtwoorden zijn bedoeld als beveiliging, maar dit blijkt vaak niet te werken. Misbruik van wachtwoorden behoort tot de populairste methoden van cybercriminelen om toegang te krijgen tot bedrijfsnetwerken en gebruikersaccounts van consumenten. Volgens het Verizon Data Breach Investigations Report was 80% van alle beveiligingsincidenten te wijten aan misbruik van zwakke en gestolen wachtwoorden. 15% van de deelnemers aan het onderzoek van Beyond Identity zei dat hun wachtwoord meer dan 5 keer was gestolen.

De onderzoeksresultaten lijken er ook op te wijzen dat veel gebruikers er nog altijd verouderde wachtwoord procedures op nahouden of voorbijgaan aan ‘best practices’ voor veilig toegangsbeheer.

Dat blijkt wel uit het feit dat exact de helft van de respondenten toegaf steeds opnieuw hetzelfde wachtwoord te gebruiken voor meerdere applicaties. 16% deelde wachtwoorden met hun collega’s. Nog eens 25% van alle respondenten gaf toe dat ze geen gebruikmaakten van sterke en unieke wachtwoorden voor de uiteenlopende applicaties die zij voor hun werk gebruikten. Erger nog: 13% wijzigt hun werkgerelateerde wachtwoorden nooit. Bij persoonlijke wachtwoorden zijn de antwoorden nog verontrustender, hier zegt 27% van de ondervraagden hun wachtwoorden nooit te veranderen.

Wachtwoorden vertegenwoordigen een groot beveiligingsrisico

Tom Jermoluk, de CEO van Beyond Identity: “Beveiliging op basis van wachtwoorden is uit de tijd, maar gebruikers blijven eraan vasthouden. Voor bedrijven is het eenvoudig om de schuld bij eindgebruikers neer te leggen, maar dat is niet eerlijk. Wachtwoorden bieden nu eenmaal geen betrouwbare bescherming tegen cyberaanvallen, en het is tijd dat men de noodzaak inziet om hiervan af te stappen. Wachtwoorden vertegenwoordigen een groot beveiligingsrisico, ze maken gebruikers vatbaar voor cyberaanvallen. En dat is niet nodig, want er zijn goede en veilige alternatieven om applicaties te beveiligen.”

Voor het onderzoek werd ook gekeken naar de manier waarop gebruikers hun wachtwoorden opslaan. 21% van de respondenten noteert die ergens. 10% slaat ze op in Word-bestanden op hun computer en 7% e-mailt ze naar zichzelf. Dit is enorm riskant gezien alle onzekerheden die gepaard gaan met de opslag van wachtwoorden, zeker in een tijd waarin er zoveel alternatieve oplossingen voor cybersecurity en toegangsbeveiliging beschikbaar zijn. De respondenten werden gevraagd of de lengte en complexiteit van een wachtwoord volgens hen een teken waren van de veiligheid daarvan. 85% van de respondenten gaf een bevestigend antwoord. 81% was het eens met de stelling dat het regelmatig wijzigen van hun wachtwoorden hun applicaties veiliger maakte. 67% van alle respondenten was het eens met de stelling dat zij in hun wachtwoorden gebruikmaakten van willekeurige woorden in plaats van persoonlijke informatie. 8% was het daar “zeer oneens” mee. 22% was het niet eens met de stelling dat zij willekeurige woorden gebruikten, ondanks het feit dat dit als beveiligingsmaatregel wordt aanbevolen.

“Wachtwoorden zijn intrinsiek onveilig. Het maakt niet uit of gebruikers regelmatig hun wachtwoorden wijzigen of langere wachtwoorden gebruiken. Ook als hun wachtwoord 10 of 1000 tekens lang is of allerhande speciale tekens bevat, kunnen cybercriminelen gebruikers nog altijd met phishing-trucs overhalen om hun wachtwoord prijs te geven. De complexiteit van je wachtwoord is dus irrelevant. Zolang wachtwoorden worden gebruikt zullen ze worden gestolen en gekraakt”, aldus Jermoluk.

Overschatting

Desondanks denkt 70% van alle respondenten dat de wachtwoorden die ze voor werk en privé gebruiken uiterst veilig zijn. Slechts 1% zegt dat ze “absoluut niet veilig” zijn. De grootste bedrijven die aan het onderzoek deelnamen hadden meer dan 5.000 mensen in dienst. Daarmee bestaat de kans dat 50 van hun werknemers gebruikmaken van onveilige wachtwoorden. Dat is meer dan genoeg om de hele organisatie in gevaar te brengen. Een positieve kant van het verhaal is dat de onderzoeksresultaten ook wezen op veranderende houdingen ten opzichte van authenticatietechnologie. 44% van de respondenten zei dat ze zich veiliger zouden voelen bij het gebruik van biometrie of andere vormen van authenticatie dan wachtwoorden. Het feit dat consumenten en bedrijven beginnen te beseffen dat ze andere oplossingen dan wachtwoordbeveiliging nodig hebben is een belangrijke stap in de goede richting.

“Organisaties moeten serieus aan de bak om hun authenticatieprocessen veiliger te maken. De beste oplossing voor problemen met wachtwoorden is om daar volledig van af te stappen. Gartner voorspelt dat 60% van alle multinationals en 90% van alle middelgrote ondernemingen in 2022 gebruik zullen maken van wachtwoordloze beveiliging. Meer dan de helft zal hiervoor een beroep doen op MFA en andere beveiligingsoplossingen. Wachtwoordloze, tegen phishing bestendige multi-factorauthenticatie maakt een einde aan het risico van cyberaanvallen die misbruik maken van wachtwoorden”, zegt Jermoluk.

Over het onderzoek

Het onderzoek werd gehouden onder 4027 werknemers van organisaties met meer dan 250 werknemers in vier regio's: Verenigd Koningrijk, België & Nederland, DACH (Duitsland), en de Nordics (Zweden & Noorwegen). De interviews werden online uitgevoerd door Sapio Research met behulp van een e-mailuitnodiging en een online enquête.

Bron: gartner.com, verizon.com, beyondidentity.com, baaz.nl

Meer info over wachtwoorden

Bekijk alle vormen en begrippen

 

Heeft u tips of verdachte activiteiten gezien online? Neem dan contact op met Cybercrimeinfo.

Meer actueel nieuws

Golf actief misbruikte lekken en AI als aanvalswapen

Het cybernieuws van dinsdag 30 juni en woensdag 1 juli 2026 stond in het teken van een golf kritieke kwetsbaarheden die nu daadwerkelijk worden misbruikt, van beheersoftware tot bedrijfsapplicaties. Daarnaast werd kunstmatige intelligentie op steeds meer manieren een aanvalsvlak, van browsers die zich laten ompraten tot verzonnen domeinen die aanvallers alvast registreren. In eigen land toonde De Nederlandsche Bank hoe hard de fraude in het betalingsverkeer groeit, terwijl de opsporing resultaat boekte en de geopolitiek opnieuw doorklonk in de spionage tegen overheden.

Lees meer »

Russische jacht op Signal en een golf kritieke lekken

Het cybernieuws van zaterdag 27 tot en met maandag 29 juni 2026 liet drie sterke rode draden zien. De FBI, CISA en de Oekraïense veiligheidsdienst waarschuwden alle drie voor dezelfde Russische campagne die niet de versleuteling van Signal kraakt, maar gebruikers hun herstelsleutel laat afstaan. Tegelijk werd kunstmatige intelligentie zichtbaar als zowel wapen als doelwit, van gekaapte softwarepakketten die ontwikkelaars bestelen tot een schone projectmap die een AI codeassistent verleidt om zelf malware uit te voeren. Onder de oppervlakte liep een golf van kritieke kwetsbaarheden met publieke exploitcode, terwijl de Benelux werd geraakt door een datalek bij zeilsoftware en een aanhoudende aanval op hotels, en de opsporing en de geopolitiek opnieuw met elkaar verweven raakten rond Jaguar Land Rover.

Lees meer »

Operation Endgame tegen infostealers, Canvas onzeker

Het cybernieuws van donderdag 25 en vrijdag 26 juni 2026 stond in het teken van twee grote dossiers en een breed patroon. Een internationale operatie, bekend als Operation Endgame, ontmantelde de infrastructuur achter de infostealers Amadey en StealC en de dropper SocGholish, met het Team High Tech Crime van de Nederlandse politie als een van de trekkers. Tegelijk blijft de omvang van het datalek bij het onderwijsplatform Canvas voor Nederland onbekend, omdat leverancier Instructure niet kan aangeven welke gegevens precies zijn buitgemaakt. Onder de oppervlakte loopt opnieuw een rode draad, aanvallers mikken op vertrouwen via de servicedesk, de browser en vertrouwde apps, terwijl kritieke lekken in netwerkapparatuur en in Chrome actief worden misbruikt en de opsporing op meerdere fronten resultaat boekt.

Lees meer »

Verdachte gezocht na bankhelpdeskfraude in Hoofddorp

Een 74-jarige vrouw uit Hoofddorp is op 22 april 2026 slachtoffer geworden van bankhelpdeskfraude, waarbij criminelen 8000 euro van haar rekening pinden. De politie heeft duidelijke camerabeelden van een verdachte en vraagt om hulp bij zijn identificatie.

Lees meer »

Fortinet treft 270 Belgische bedrijven, Joomla-lek 10.0

Het cybernieuws van dinsdag 23 en woensdag 24 juni 2026 stond in het teken van één groot dossier en een breed patroon. Het datalek bij Fortinet blijkt minstens 270 Belgische organisaties en honderden Nederlandse systemen te raken, terwijl de onderliggende oogstcampagne FortiBleed meer dan 110 miljoen inloggegevens verzamelde. Daarnaast wordt een kritiek lek in de Joomla Content Editor met de hoogste score van 10.0 actief misbruikt, en doken vier nieuwe darkweb-claims op tegen Belgische en Nederlandse bedrijven. Onder de oppervlakte loopt een rode draad: aanvallers oogsten en verhandelen toegang, en de software-toeleveringsketen en de tooling rond kunstmatige intelligentie worden een steeds groter doelwit.

Lees meer »

Belgische Staatsveiligheid gehackt, SRA op leaksite

In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van zaterdag 20 tot en met maandag 22 juni. De Belgische inlichtingendienst bleek via een lek bij een toeleverancier te zijn getroffen, de Nederlandse accountantskoepel SRA verscheen op de leaksite van LockBit 5, en Fortinet gaf nu ook zelf een dringende waarschuwing uit over de FortiBleed campagne. Daarnaast legde ESET de werkwijze van de ransomwaregroep Gentlemen bloot, doken nieuwe kwetsbaarheden op die directe actie vragen, en speelden oplichters in op de zomervakantie, de belastingaangifte en de Wereldbeker. We lopen het thema voor thema langs.

Lees meer »

Financiën gehackt via zeroday, politie rolt SocGholish op

In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van donderdag 18 en vrijdag 19 juni. Het Ministerie van Financiën maakte bekend dat het in maart via een onbekend lek werd gehackt, de Nederlandse politie haalde samen met internationale partners het beruchte SocGholish netwerk offline, en de inloggegevens van bijna 74.000 Fortinet firewalls bleken op straat te liggen. Daarnaast bracht F5 twee kritieke noodpatches uit voor de webserver NGINX, liep kunstmatige intelligentie als wapen, zwakke plek en geopolitiek drukmiddel door het hele dreigingsbeeld, en kreeg een fraudeur met deepfakes een stevige celstraf. We lopen het thema voor thema langs.

Lees meer »

The Gentlemen treft NL en BE, banktrojan belaagt 217 apps

In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van dinsdag 16 tot en met woensdag 17 juni. De ransomwaregroep The Gentlemen claimde in twee dagen een Nederlands en een Belgisch bedrijf, het Amsterdamse modemerk Patta dook op de afpersingssite van LockBit op, en de financiële geschillencommissie Kifid legde de bewijslast bij bankhelpdeskfraude nadrukkelijk bij de bank. Verder werden twee kwetsbaarheden in veelgebruikte webhosting actief misbruikt, liep kunstmatige intelligentie als rode draad door het dreigingsbeeld, en verstopten spionnen en ransomwaregroepen hun verkeer in vertrouwde infrastructuur. We lopen het thema voor thema langs.

Lees meer »

Velvet Ant tien jaar in inlogsoftware, Consultic gehackt

In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van zaterdag 13 tot en met maandag 15 juni. Een Chinese spionagegroep bleek bijna tien jaar onzichtbaar in de inlogsoftware van een geïsoleerd netwerk te zitten, het Belgische bedrijf Consultic werd getroffen door ransomware en een vermeende dataset van Colruyt dook op het darkweb op. Verder dwong de Amerikaanse overheid Anthropic om twee van zijn krachtigste AI modellen voor buitenlanders af te sluiten, doken er twee software lekken op die jarenlang onopgemerkt bleven, en boekte de opsporing een sterke week met een schuldbekentenis in de Conti zaak en de ontmanteling van het phishingplatform Sniper Dz. We lopen het thema voor thema langs.

Lees meer »

Phishing van eigen kredietbank, Ivanti Sentry misbruikt

In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van donderdag 11 en vrijdag 12 juni. Cliënten van Kredietbank Limburg kregen phishingmails die werkelijk van hun eigen kredietbank kwamen, het kritieke lek in Ivanti Sentry ging in één dag van een waarschuwing van het NCSC naar bevestigd misbruik met een spoeddeadline van CISA, en een internationale politieactie ontmantelde de witwasdienst AudiA6 die ruim 380 miljoen dollar aan criminele opbrengsten verwerkte. Daarnaast bevestigt een universiteit 454.600 getroffen studenten in de PeopleSoft campagne van ShinyHunters, en toont onderzoek van Anthropic dat AI de tijd tussen patch en werkende exploit terugbrengt van weken naar uren. We lopen het thema voor thema langs.

Lees meer »

Check Point VPN met Qilin, phishing bij Vlaamse hotels

In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van dinsdag 9 en woensdag 10 juni. Een kritiek lek in de VPN van Check Point wordt actief misbruikt en mondt in minstens één geval uit in Qilin ransomware, bijna honderd Vlaamse hotels worden getroffen door phishing met betaalverzoeken die tot in detail kloppen, en een internationale politieactie haalt de criminele dienst First VPN offline. Daarnaast zien we een recordronde patches van Microsoft, een autonome agent die eigenhandig kwetsbaarheden vindt, en aanvallers die zich steeds vaker richten op de mensen die software bouwen. We lopen het thema voor thema langs.

Lees meer »