,,Je online veiligheid is momenteel misschien wel belangrijker dan je deur op slot doen’’

Gepubliceerd op 14 juni 2022 om 15:00

Cybercriminaliteit is in Zeeland en West-Brabant de afgelopen vijf jaar aan een stevige opmars bezig. Denk maar aan de hack van woningcorporaties.

De verhalen zijn bekend: een ouder die een sms’je krijgt van zijn kind dat zijn telefoon is verloren en vraagt of papa of mama geld over kan maken. Cybercriminelen handelen echter steeds vernuftiger. Ze versturen nepmails die niet meer zijn te onderscheiden van die van je bank. Je klikt op een linkje, logt in en bent duizenden euro’s lichter.

Een digitale inbraak bij een bedrijf gaat ook op die manier. Een medewerker krijgt een mailtje van iemand die zich voordoet als netwerkbeheerder, klikt op een link en opeens is het hele systeem versleuteld. Of criminelen pogen met telefoontjes waardevolle informatie te verkrijgen. 

Een boost door corona

Dat maakt Reza Esmaili, hoofd van de opleiding Cyber Security van Avans+, bijna dagelijks mee. ,,Ik word gebeld door een buitenlands nummer. Dan hoor ik iemand met een Indisch accent beweren dat hij in Californië zit en belt namens HP (Hewlett-Packard, technologiebedrijf) met wat vragen over ons systeem. Dan weet ik al genoeg.’’ Volgens hem heeft de coronatijd cybercriminaliteit een boost gegeven: iedereen was veel meer online actief.

De hack van de Russische Conti-groep op de acht woningcorporaties van afgelopen maart was een in het oog springend voorbeeld. Laurentius uit Breda en Alwel uit Roosendaal, Etten-Leur en Breda behoorden tot de getroffen partijen. De criminelen stalen onder meer persoonlijke gegevens van huurders, door met gijzelsoftware, ransomware, The Sourcing Company aan te vallen. 

The Sourcing Company is een cloudbedrijf dat alle gegevens van de getroffen corporaties opslaat. Ze betaalden uiteindelijk niet het gevraagde losgeld, hoewel zij daarmee het risico liepen dat de persoonlijke gegevens in verkeerde handen terechtkwamen.

‘Hoe groot is het risico?’

Noud Bex is crisiscommunicatieadviseur en begeleidt met zijn bedrijf jaarlijks honderd crisissituaties, waaronder bij cybercrime. Over de woningcorporaties mag hij gedurende het onderzoek niks zeggen, maar hij kan wel een algemeen beeld schetsen. Zo ook over het onmogelijke dilemma: betalen of niet. ,,De belangrijkste afweging is: hoe groot is het risico? Kunnen ze identiteitsfraude plegen met de gegevens die ze hebben? Soms heb je simpelweg geen keus. Dan kost het je meer geld als je niet betaalt. Maar daarmee houd je wel een criminele praktijk in stand, dat voorkom je liever. Zeker als het om belastinggeld gaat bij een overheidsorganisatie.’’

De politie en gemeenten waarschuwen ondernemers en burgers preventief. Daarnaast spelen buurtpreventisten een sleutelrol: zij worden opgeleid om buurtbewoners te waarschuwen en helpen bij hun digitale veiligheid. ,,Je online veiligheid is momenteel misschien wel belangrijker dan je deur op slot doen’’, zo vertelt verantwoordelijk wethouder Daan Quaars.

Breda is een voorloper met een ecosysteem voor digitale veiligheid, het zogenoemde 'Vitaal Digitaal Breda'. Daarin zitten onder meer de gemeente, politie, het Amphia Ziekenhuis, Brabant Water, Brabantse Delta, Enexis en experts op het gebied van digitale veiligheid. Zij delen hun kennis met elkaar. 

Kennis delen

Esmaili looft dit systeem. ,,Kennis delen gebeurt veel te weinig. Organisaties schamen zich, terwijl cybercriminelen hun kennis wel delen op het darkweb.’’ Bex heeft juist het idee dat dit aan het kantelen is. ,,Je ziet zeker bij overheden en onderwijsinstellingen dat zij het belangrijk vinden om mensen te waarschuwen.’’

Volgens Bex, die 35 medewerkers in dienst heeft, is de impact van een digitale hack enorm. ,,Je kunt niks meer, tot je betaalt. Je kunt niet meer bij de gegevens van je klanten, patiënten of huurders, niets meer produceren of ontvangen, niet meer bij je bestanden.’’ Maar ook emotioneel gezien is het heftig. ,,Ze hebben bij je ingebroken, zijn bij je binnen geweest. Ze hebben misschien bestanden versleuteld waar ook een emotionele waarde aan hangt. En misschien zijn ze nog steeds wel binnen.’’

Snelst groeiende criminaliteit 

Cybercriminaliteit is momenteel een van de, zo niet dé, snelst groeiende vormen van criminaliteit. Tussen 31 mei 2017 en 31 mei 2018 kreeg de politie 88 aangiften, vier jaar later steeg dat aantal naar 1328. Het opsporen van de criminelen is niet makkelijk, aangezien ze meestal in het buitenland zitten. Bex: ,,Iedere keer wordt weer pijnlijk duidelijk hoe afhankelijk je van ICT bent. Het kost veel tijd en geld om alles te herstellen als je hele systeem geïnfecteerd is.’’ Inmiddels is de verzekering tegen deze vorm van criminaliteit dan ook in opmars.

Criminelen vinden bijna altijd een ingang via een menselijk slippertje, aldus Bex. ,,Je krijgt een mailtje, opent het en reageert. Criminelen worden steeds sluwer, doortrapter, professioneler. In een bedrijf met honderden medewerkers die het allemaal druk hebben, is een vergissing snel gemaakt. Met grote gevolgen.’’

Bron: bndestem.nl | Tim van Boxtel

Meer info over veilig digitaal Breda 

Bekijk alle vormen en begrippen

 

Heeft u tips of verdachte activiteiten gezien online? Neem dan contact op met Cybercrimeinfo.

Meer actueel nieuws

Ransomware gijzelt museum in Veendam en datalek bij Frans ministerie treft miljoenen

De afgelopen achtenveertig uur werd het digitale landschap getekend door een scherp contrast tussen gerichte aanvallen op lokaal erfgoed en fundamentele discussies over de robuustheid van onze financiële infrastructuur. Terwijl Nederlandse instellingen worstelen met de directe gevolgen van cybercriminaliteit en de maatschappelijke impact van digitalisering, zien we wereldwijd hoe geavanceerde malware en kwetsbaarheden in essentiële software de druk op IT beveiliging verder opvoeren.

Lees meer »

Chinese restricties in kritieke infrastructuur en digitale heling van fysieke buit

De afgelopen 72 uur werd het cyberdomein gedomineerd door een samenspel van geopolitieke manoeuvres en criminelen die de grenzen tussen fysieke diefstal en digitale criminaliteit doen vervagen. Terwijl de Europese Commissie concrete stappen voorbereidt om Chinese technologie uit vitale systemen te weren, zien we in de Benelux hoe de handel in gestolen fysieke goederen zich verplaatst naar online platforms. Tegelijkertijd worden organisaties wereldwijd geconfronteerd met ernstige kwetsbaarheden in essentiële netwerkapparatuur en cloudomgevingen, wat de noodzaak voor acute waakzaamheid bij zowel overheden als bedrijven onderstreept.

Lees meer »

Antwerps ziekenhuis draait op halve kracht door ransomware en toename van fraude via Booking.com in Nederland

De afgelopen twee dagen stonden in het teken van ernstige verstoringen binnen de medische sector en een reeks onthullingen over staatsgebonden cyberoperaties. Terwijl ziekenhuispersoneel in onze regio noodgedwongen terugvalt op papierwerk na een gijzelingsaanval, worden burgers internationaal geconfronteerd met grootschalige datalekken en geraffineerde oplichtingstrucs. Tegelijkertijd woedt er een technologische wapenwedloop tussen grootmachten, waarbij kwantumtechnologie en kunstmatige intelligentie het strijdtoneel herdefiniëren.

Lees meer »

Gijzelsoftware ontregelt ziekenhuis in Antwerpen en kritiek lek in mailservers bedreigt Benelux

De gebeurtenissen van de afgelopen dag tonen aan hoe kwetsbaar vitale sectoren zijn voor digitale ontwrichting, met een directe impact op ziekenhuizen en een reeks waarschuwingen voor ernstige softwarefouten die systemen in onze regio bedreigen. Terwijl zorginstellingen noodgedwongen overschakelen op noodprocedures vanwege gijzelsoftware, worden bedrijven en overheden geconfronteerd met geavanceerde spionagetactieken en grootschalige datadiefstal die de privacy van miljoenen mensen raakt.

Lees meer »

Apeldoorn - Phishing

Een man uit Apeldoorn is het slachtoffer geworden van een geraffineerde phishingzaak, waarbij oplichters hem €2000 afhandig maakten. Na een listige truc met een nieuwe bankpas is de politie op zoek naar een verdachte, van wie dankzij een alerte getuige een foto beschikbaar is.

Lees meer »

Wereldwijd datalek bij Instagram en Nederlandse politieactie tegen sadistische chatgroepen

De afgelopen dagen stonden in het teken van grootschalige data incidenten waarbij miljoenen gebruikersaccounts van wereldwijde platformen op straat kwamen te liggen en gerichte aanvallen op de Nederlandse financiële en logistieke infrastructuur. Terwijl cybercriminelen hun technieken verfijnen met nieuwe malware varianten en misbruik van legitieme certificaten, boekten internationale opsporingsdiensten belangrijke successen tegen zowel financieel gedreven fraudenetwerken als online groepen die zich richten op sadistische uitbuiting.

Lees meer »

Sabotage stroomnet Berlijn en datalekclaim bij ASML in Nederland

De afgelopen twee dagen werd het digitale domein getekend door een combinatie van fysieke sabotage, geraffineerde spionage en grootschalige technische storingen. Terwijl in Nederland en België de gevolgen van netwerkuitval en datalekken direct voelbaar waren, speelden zich op het wereldtoneel zware geopolitieke conflicten af waarin cybermiddelen werden ingezet om vitale infrastructuur plat te leggen. Naast de directe aanvallen op bedrijven en overheden, valt op dat de grens tussen digitale en fysieke veiligheid steeds verder vervaagt, met incidenten variërend van overgenomen rolstoelen tot uitgeschakelde elektriciteitsnetwerken.

Lees meer »

Nederlandse rechter fluit Meta terug en malwarecampagne teistert Europese hotels

De afgelopen achtenveertig uur werd het digitale landschap gedomineerd door een reeks onthullingen die aantonen hoe snel de tactieken van cybercriminelen zich aanpassen aan nieuwe technologieën. Terwijl grote ondernemingen en overheidsinstellingen worstelen met de nasleep van datalekken en ransomware, blijkt dat zowel verouderde hardware als de nieuwste kunstmatige intelligentie nieuwe aanvalsroutes openen. Met name in de Benelux groeit de bezorgdheid over de verwevenheid van de onderwereld met alledaagse digitale processen, wat vraagt om zowel juridische als operationele tegenmaatregelen.

Lees meer »

Amerikaanse sabotageclaim in Venezuela en cyberdreiging bij Belgische gemeente

De gebeurtenissen van het afgelopen etmaal laten een verontrustende trend zien waarbij fysieke conflicten en digitale operaties steeds naadlozer in elkaar overvloeien. Terwijl in onze directe omgeving de alertheid is verhoogd rondom vitale systemen, wordt op het wereldtoneel duidelijk hoe desinformatie en cyberaanvallen worden ingezet als strategische wapens door statelijke actoren. Naast deze hoogdravende geopolitieke spanningen blijft de basisveiligheid van software en de integriteit van digitale infrastructuren een punt van constante zorg voor beheerders en beleidsmakers.

Lees meer »