De strijd tegen georganiseerde en online criminaliteit in Nederland: Een overzicht van 2022

Gepubliceerd op 11 mei 2023 om 15:00

Click here or click 'CHOOSE LANGUAGE' and then choose your language using Google's translation bar at the top of this page ↑

Na het doornemen van de twee rapporten van het CBS en het OM, komen wij bij Cybercrimeinfo tot de volgende conclusie over de strijd tegen criminaliteit in 2022.

In het digitale tijdperk vormen online criminaliteit en georganiseerde misdaad voortdurende bedreigingen voor de veiligheid en het welzijn van de Nederlandse burgers. Volgens rapporten van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en het Openbaar Ministerie (OM) van 2022, blijven deze vormen van criminaliteit een belangrijk punt van zorg.

Kwart Nederlanders bezorgd over online gegevensmisbruik ondanks genomen beveiligingsmaatregelen

Volgens het CBS maakt ongeveer een kwart van de Nederlanders zich grote zorgen over online gegevensmisbruik. Dit betreft zowel bankgegevens als persoonlijke gegevens. Hoewel 80% van de bevolking beveiligingsmaatregelen heeft genomen om hun apparaten of accounts te beschermen, is er nog steeds een aanzienlijk deel dat zich zorgen maakt over het risico van cyberaanvallen. Bovendien achtte de helft van de Nederlanders de kans reëel om slachtoffer te worden van een hackaanval.

Ondanks deze zorgen voelde slechts 4% van de Nederlanders zich onveilig of zeer onveilig online. Dit suggereert dat er een discrepantie is tussen de bezorgdheid over potentiële cyberdreigingen en het daadwerkelijke gevoel van veiligheid online.

OM ziet toename in misdrijfzaken en groeiende dreiging van georganiseerde criminaliteit in 2022

Het OM heeft in 2022 ook aandacht besteed aan het probleem van de georganiseerde criminaliteit. Er werden meer dan 179.600 nieuwe misdrijfzaken in behandeling genomen, een toename van 6% ten opzichte van het voorgaande jaar. Van deze zaken werden er 36.800 afgehandeld met een strafbeschikking, wat een stijging betekent ten opzichte van de 32.000 zaken in het voorgaande jaar.

Het OM wijst op de groeiende dreiging van criminele machtsstructuren, die zich niet alleen richt op professionals in de strafrechtketen en journalisten, maar ook op bestuurders en politieke ambtsdragers. Volgens Gerrit van der Burg, voorzitter van het College van procureurs-generaal, is de strijd tegen deze vorm van criminaliteit een kwestie van lange adem, met een bijzondere focus op het voorkomen dat jongeren in kwetsbare wijken worden gerekruteerd door de georganiseerde criminaliteit.

Het OM heeft ook aandacht besteed aan de kwestie van jeugdcriminaliteit. Ondanks de bredere trend van dalende jeugdcriminaliteit in de afgelopen decennia, was er in 2022 een opmerkelijke afname van het aantal misdrijfzaken met minderjarige verdachten. Dit suggereert dat de inspanningen om jeugdcriminaliteit aan te pakken hun vruchten beginnen af te werpen.

Maar ondanks deze successen was 2022 niet zonder problemen. De dreiging van georganiseerde misdaad blijft groot, en de aard ervan is schokkend in termen van gewetenloosheid en meedogenloosheid. De uitdaging ligt nu in het consolideren van deze winsten en het verder aanpakken van de uitdagingen die voor ons liggen.

Cybercriminaliteit en traditionele criminaliteit vermengen: Uitdaging voor de bestrijding van misdaad

Een van deze uitdagingen is de groeiende vermenging van cybercriminaliteit en traditionele criminaliteit. Het OM heeft vastgesteld dat cybercriminaliteit in de afgelopen vijf jaar sterk is gestegen, ondanks een lichte daling in de afgelopen twee jaar. Deze trend is waarschijnlijk te wijten aan de algehele digitalisering van de samenleving. In 2021 werden bijna 2,5 miljoen Nederlanders het slachtoffer van cybercriminaliteit, volgens onderzoek van het CBS. Vaak zitten criminele samenwerkingsverbanden achter deze vormen van criminaliteit.

Ook is vastgesteld dat cybercriminaliteit zich vermengt met traditionele criminaliteit. Zo worden bij cybercriminelen regelmatig wapens aangetroffen. Deze vermenging van online en offline criminaliteit betekent dat de bestrijding van criminaliteit een gelaagde aanpak vereist die rekening houdt met zowel de digitale als de fysieke dimensies van deze dreigingen.

Verbetering van individuele cyberbeveiliging noodzakelijk: Kloof tussen perceptie en ealiteit in online veiligheid

Terwijl het OM en het CBS zich richten op het aanpakken van deze vormen van criminaliteit, ligt er een even belangrijke taak bij de Nederlandse burgers zelf. De bevindingen van het CBS dat slechts 25% van de mensen tweetrapsverificatie gebruikt en slechts 15% wachtwoorden van minimaal zestien tekens gebruikt, suggereren dat er ruimte is voor verbetering op het gebied van individuele cyberbeveiligingsmaatregelen.

Bovendien, hoewel de helft van de Nederlanders de kans aanwezig acht om gehackt te worden, gaf slechts 4% aan zich onveilig of zeer onveilig te voelen online. Dit suggereert dat er een kloof is tussen perceptie en realiteit als het gaat om online veiligheid.

Het is duidelijk dat de strijd tegen georganiseerde en online criminaliteit een voortdurende inspanning vereist van zowel de overheid als individuele burgers. Door samen te werken, kunnen we hopen om deze uitdagingen aan te pakken en een veiligere omgeving te creëren voor alle Nederlanders.

De cijfers

Onderwerp Statistiek
Zorgen over online misbruik 25%
Beveiligingsmaatregelen getroffen 80%
Zorgen over hacken van apparaten/accounts 20%
Zorgen over ransomware en virussen 15%
Gebruik tweetrapsverificatie 25%
Gebruik wachtwoorden van minimaal 16 tekens 15%
Kans aanwezig om gehackt te worden 50%
Voelt zich veilig online 51%
Nieuwe misdrijfzaken in 2022 179,600
Zaken afgedaan met strafbeschikking 36,800
Slachtoffers van cybercriminaliteit in 2021 2,5 miljoen
Klachten bij het OM in 2022 441
23 0217 OM Jaarbericht 2022 06 Online
PDF – 2,1 MB 382 downloads
Online Veiligheid En Criminaliteit 2022
PDF – 6,2 MB 368 downloads

Bron: cbs.nl, om.nl

Meer actueel nieuws

Phishing wordt onzichtbaar, beheertools worden wapens

Onderzoekers ontdekken een phishingtechniek die de fundamenten van het internet misbruikt om ondetecteerbaar te worden, Huntress rapporteert een stijging van 277 procent in het misbruik van beheertools door aanvallers en drie grote datalekken raken miljoenen mensen. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 6, 7 en 8 maart 2026.

Lees meer »

NB408: Jouw Odido gegevens zijn nu een wapen

Deze week bereikte het Odido datalek zijn definitieve omvang van 6,1 miljoen getroffen klanten, inclusief paspoortnummers en BSN nummers van zzp'ers. We leggen uit hoe criminelen deze gegevens combineren met eerdere datalekken tot complete digitale profielen die op het darkweb worden verhandeld. Een autonome AI bot voerde een weekenlange aanval uit op Microsoft en DataDog via GitHub, terwijl de politie "Check je hack" lanceerde zodat miljoenen gedupeerden hun gegevens kunnen controleren. Uit onderzoek van Follow the Money bleek dat ook medewerkers van ProRail, TenneT, ASML en de politie zijn getroffen. Tot slot zoekt de politie een vrouw na bankhelpdeskfraude bij een 70-jarige man in Breda. Lees alle details in de vijf artikelen van deze week.

Lees meer »

Vrouw gezocht na bankhelpdeskfraude in Breda

Een 70-jarige man uit Breda is in januari 2026 slachtoffer geworden van bankhelpdeskfraude. De man werd telefonisch benaderd door iemand die zich voordeed als medewerker van de fraudeafdeling van zijn bank. Kort daarna verscheen een jonge vrouw aan zijn deur die zijn bankpassen, telefoon en pincodes meenam. Met de gestolen passen werden meerdere transacties gedaan in Breda. De politie heeft camerabeelden van de verdachte en doet een dringend beroep op getuigen.

Lees meer »

Odido raakt vitaal, exploits lekken en Wikipedia gehackt

Het datalek bij Odido bereikt de kern van de Nederlandse vitale infrastructuur, nu blijkt dat duizenden medewerkers van energiebedrijven, vervoerders en veiligheidsdiensten zijn getroffen. Tegelijk onthult Google hoe een geavanceerde exploit kit voor iPhones van overheden naar criminelen is verspreid, en APT36 zet kunstmatige intelligentie in om beveiligingssystemen te overspoelen met malware. Dichter bij huis werd Wikipedia getroffen door een zelfverspreidende worm die in 23 minuten bijna vierduizend pagina's wijzigde. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 4 en 5 maart 2026.

Lees meer »

AI bot hackt GitHub, Nederland grijpt in en cyberoorlog Iran

Kunstmatige intelligentie is niet langer alleen een hulpmiddel voor hackers, het is zelf de hacker geworden. Een autonome bot voerde een weekenlange campagne uit tegen de systemen van Microsoft en DataDog via GitHub, terwijl een Chinees platform voor geautomatiseerd hacken in rap tempo aan populariteit wint. In Nederland werkt de politie samen met Odido om miljoenen gedupeerden te helpen via "Check je hack" op politie.nl, en de Tweede Kamer debatteert over een handelingskader voor slachtoffers van datalekken. In het Midden-Oosten escaleert de cyberoorlog, een populaire Iraanse applicatie voor gebedstijden werd gehackt als psychologisch wapen tijdens de aanvallen op Iran, en Iraanse drones troffen datacentra van Amazon. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 3 en 4 maart 2026.

Lees meer »

Dataverrijking: waarom het Odido lek gevaarlijker is dan je denkt

Op 1 maart publiceerde de hackersgroep ShinyHunters de volledige dataset van Odido op het darkweb. Gegevens van 6,5 miljoen personen en 600.000 bedrijven liggen nu open en bloot op internet. Namen, adressen, IBAN nummers, geboortedatums, paspoortnummers en zelfs BSN nummers van zzp'ers. Maar het echte gevaar van dit datalek zit niet in wat er gestolen is. Het zit in wat criminelen er straks mee gaan doen.

Lees meer »