Uit het ‘Cyber Attack Trends: 2022 Mid-Year Report’ blijkt hoe cyberaanvallen het afgelopen halfjaar zijn geïntensiveerd en uitgegroeid tot wapen op staatsniveau. De onderzoekers van Check Point wijzen verder op de bloei van hacktivisme en de nieuwe ransomware-methode ‘Country Extortion’, waarbij ransomware-groepen actief opklimmen naar het niveau van nationale statelijke actoren, doelen op hoog niveau aanvallen en partij kiezen in wereldwijde conflicten.
Belangrijkste trends
De oorlog in Oekraïne heeft een enorme impact op de cyberruimte, zowel qua omvang als schaal. Het rapport geeft een gedetailleerd overzicht van dit nieuwe cyberdreigingslandschap en beschrijft de trends op het gebied van cyberaanvallen die in de eerste helft van dit jaar zijn waargenomen. De onderzoekers zien dat cyberaanvallen zijn geëvolueerd tot wapen op staatsniveau als aanvulling op militaire conflicten, met een toename van ransomware die wordt gebruikt bij aanvallen op nationaal niveau voor financieel en sociaal gewin.
Een belangrijke trend is ‘Country Extortion’, waarbij ransomware-groepen actief nationale statelijke actoren opzoeken. De Conti-groep viel bijvoorbeeld hele landen zoals Costa Rica en Peru aan, en de nieuw opgerichte Lapsus$ begon zijn kwaadaardige activiteit met het aanvallen van overheidsinstanties. Niet lang daarna richtte het zich ook met succes op technologiereuzen Microsoft, NVIDIA en Samsung.
Cyberoorlogvoering en hacktivisme leidden ook tot een andere ontwikkeling: het vermogen van dreigingsactoren om het dagelijks leven van normale burgers te verstoren. Zo waren bijvoorbeeld tv-stations en livestreams doelwit, en in Nederland werden routers van particulieren en bedrijven gehackt door spionnen. Het theoretische potentieel van cyber voor grote ontwrichting van de maatschappij werd dit jaar realiteit.
Voorspellingen voor de tweede helft van 2022
- Ransomware-groepen versplinteren
Ransomware-groepen zijn professioneler geworden en opereren inmiddels als gewone bedrijven. De omvang en de macht van ransomware-groep Conti kreeg echter te veel aandacht, wat leidde tot zijn ondergang. In de toekomst zullen er waarschijnlijk veel kleine tot middelgrote groepen zijn in plaats van een paar grote, om zich effectiever te kunnen verbergen.
- Aanvallen via e-mail
Het kwaadwillig gebruik van Office-macro’s en kwetsbaarheden is in de loop der jaren steeds populairder geworden. Van alle kwaadaardige bestanden die per e-mail werden ontvangen, is 49 procent een Excel-bestand. Deze trend komt overeen met de duidelijke neiging van de meeste actoren om e-mail (SMTP) te gebruiken in plaats van webgebaseerde sites als hun initiële aanvalsvector. Het blokkeren van Office-internetmacro’s elimineert maldoc-opties niet. Bedreigingsactoren blijven kwetsbaarheden uitbuiten en nieuwe manieren vinden om malware te leveren, maar de beleidsupdate van Microsoft zal zeker effect hebben op de huidige TTP’s. Zowel beveiligingsaanbieders als gebruikers dienen zich hierop voor te bereiden.
- Hacktivisme evolueert
Hacktivistische groepen zullen hun aanvallen blijven afstemmen op de politieke agenda van hun doelwit, vooral omdat de oorlog tussen Rusland en Oekraïne nog steeds aan de gang is.
- Eerste aanvallen in Metaverse
Met grote incidenten die betrekking hebben opblockchain-platforms, zoals een kwetsbaarheid op de Rarible-marktplaats of de ApeCoin Airdrop-kwetsbaarheid, is het de verwachting dat inspanningen van hackers om crypto-activa te doorbreken en te kapen blijven aanhouden. Ook zullen de eerste aanvallen in de Metaverse plaatsvinden waarbij misbruik gemaakt wordt van smart contract-kwetsbaarheden.
“Als de oorlog tussen Rusland en Oekraïne tot een einde komt, zullen we waarschijnlijk in een veel slechtere situatie verkeren dan nu als het gaat om cyber”, verwacht Zahier Madhar, security engineer expert bij Check Point Software. “Dit komt omdat door de staat gesponsorde APT-groepen, hacktivisten en andere cybercriminelen tijdens het conflict ‘hun vak hebben kunnen verfijnen’. Er zal meer expertise zijn, meer tooling en meer groepen die hun inspanningen hebben geconsolideerd. We voorspellen daarom een toename van de aanvallen op NAVO-landen. En niet alleen overheidsdiensten in die landen zouden zich zorgen moeten maken, ook bedrijven moeten zich echt voorbereiden op wat komen gaat.”
Meer rapporten? Kijk dan hier »
Bron: checkpoint.com
Meer actueel nieuws
Canvas 44 NL instellingen gelekt, Edge wachtwoorden onveilig
In de periode van 4 mei tot en met 5 mei 2026 bevestigde Instructure, het Amerikaanse bedrijf achter onderwijsplatform Canvas, dat de groep ShinyHunters 3,65 terabyte aan persoonsgegevens heeft gestolen van 9.000 onderwijsinstellingen en 275 miljoen gebruikers wereldwijd. Van de getroffen instellingen bevinden zich 44 in Nederland, waaronder hogescholen, universiteiten en mbo instellingen verspreid over het land. ShinyHunters stelde een deadline van 6 mei voor betaling. Dezelfde groep publiceerde eerder in de week ook de persoonlijke gegevens van 119.200 Vimeo gebruikers na een mislukte afpersing via externe leverancier Anodot. Beveiligingsonderzoeker @L1v1ng0ffTh3L4N maakte op 29 april bekend dat Microsoft Edge alle opgeslagen wachtwoorden bij het opstarten direct als platte tekst in het procesgeheugen laadt, een gedrag dat Microsoft erkent als bewuste ontwerpkeuze. Via het netwerk van Cybercrimeinfo werd een actieve aanval via de ClickFix methode gesignaleerd op een website die circuleert onder internetgebruikers in Nederland, met al minstens één bevestigd slachtoffer. Kaspersky stelde vast dat de officiële website van Daemon Tools al wekenlang malware verspreidt via een supply chain aanval, waarbij een selecte groep slachtoffers waaronder overheden en fabrieken een remote access trojan heeft ontvangen.
cPanel 44.000 installaties gecompromitteerd, ShinyHunters lekt Aman Resorts en Raptor Supplies Wemeldinge op darkweb
In de periode van 1 mei tot en met 3 mei 2026 bevestigde de Shadowserver Foundation dat minimaal 44.000 IP-adressen van cPanel installaties actief zijn gescand na exploitatie van CVE-2026-41940, met op 1 mei alleen al meer dan vijftienduizend nieuwe kwaadaardige cPanel hosts in één dag. Op hetzelfde moment publiceerde ShinyHunters de gegevens van 215.600 gasten van luxehotelgroep Aman Resorts en bevestigde Canonical een aanhoudende DDoS aanval op de Ubuntu webinfrastructuur door de Iran gelinkte groep 313 Team. Onderzoekers van Check Point Research en Halcyon maakten bekend dat de VECT 2.0 ransomware in de praktijk als wiper functioneert, waardoor bestanden onherstelbaar vernietigd worden zelfs na betaling van losgeld. Cybercrimeinfo ontdekte op het darkweb dat de criminele groep FulcrumSec gestolen data publiceert van Raptor Supplies, een Britse leverancier met een Nederlandse vestiging in Wemeldinge. Nieuw verschenen ransomwaregroep CMD Organization postte zijn eerste twee slachtoffers in een veilingformaat. En het Martini Ziekenhuis in Groningen bevestigde na drie weken volledig herstel van het patiëntenportaal Mijn Martini, getroffen door de ransomware aanval op EPD leverancier ChipSoft op 7 april.
Kifid kantelt aansprakelijkheid bij bankhelpdeskfraude, Kanters Lieshout gehackt en AI coderingstools blijven dominant risico
De woensdag en donderdag van 29 en 30 april 2026 leverden drie ontwikkelingen op die de afgelopen weken in een ander licht stellen. Het Kifid heeft de drempel voor "grof nalatig" bij bankhelpdeskfraude fors hoger gelegd, banken zijn voortaan vaker zelf aansprakelijk en moeten in beginsel het volledige niet toegestane bedrag terugbetalen, terwijl Belgische politiezones Minos, Rupel en Hekla infoavonden organiseren tegen een aanhoudende stijging van meldingen. Cybercrimeinfo verifieerde een tip over de overgenomen website van waterspecialist Kanters Lieshout, waar een opportunistische actor 0,1 bitcoin afpersing eist via Twitter contact, een ander profiel dan de gevestigde ransomwaregroepen die NL en BE de afgelopen weken raakten. En na de eerdere PocketOS-database-vernietiging in S02E51 zijn er nu vier nieuwe AI tool incidenten op een week tijd, Cursor met een onopgeloste extensiekwetsbaarheid (CursorJacking, CVSS 8.2), Jerry's Store dat zelf 345.000 creditcards openbaarde via een AI vibecoding fout, een gepatchte Gemini CLI met CVSS 10.0 score, en staatssecretaris Aerdts (Digitale Economie) die formeel waarschuwt tegen autonome AI assistenten zoals OpenClaw op systemen met persoonsgegevens. Daarnaast breidde de Mini Shai-Hulud campagne van TeamPCP uit van vier SAP CAP npm pakketten naar PyTorch Lightning op PyPI plus intercom-client en intercom-php op Packagist, vier ecosystemen tegelijk binnen 36 uur.
Gezocht: koerier na bankhelpdeskfraude in Veenendaal en Almere
Een vrouw uit Veenendaal werd op 27 februari 2026 slachtoffer van bankhelpdeskfraude. Een nepbankmedewerker belde haar op, waarna een koerier aan de deur kwam en haar gouden ringen, gouden kettingen, contant geld en bankpas meenam. Met de buitgemaakte pinpas werd vervolgens gepind in winkels en bij geldmaten in Veenendaal en Almere. In totaal werd ruim 5.500 euro afhandig gemaakt. De politie zoekt de verdachte koerier.
Apt73 raakt twee Belgische organisaties, ChipSoft claimt data vernietigd en LiteLLM actief misbruikt
De maandag en dinsdag van 27 en 28 april 2026 leverden drie ontwikkelingen op die de discussie van de afgelopen weken doortrekken. De ransomwaregroep Apt73 plaatste op een dag twee Belgische organisaties op het lekplatform, een Oost-Vlaams staalbedrijf en een Waalse zorggroep met meerdere ziekenhuizen. ChipSoft meldde dat de eerder deze maand gestolen patiëntengegevens niet zijn gepubliceerd en volgens eigen onderzoek zijn vernietigd, een claim die volledig leunt op de mededeling van de aanvaller. En de open source LLM proxy LiteLLM wordt sinds ongeveer 36 uur na publieke disclosure actief misbruikt om API sleutels van OpenAI, Anthropic en Bedrock te stelen. Daarnaast bevestigde Vimeo een datalek via het analyseplatform Anodot, lekte LAPSUS$ 96 GB Checkmarx data ook via clearnet portals en werden tientallen Visual Studio Code extensies op Open VSX besmet met de GlassWorm credential stealer. Drie supply chain aanvallen op een week tijd, plus een data lek bij AI trainingsbedrijf Mercor van 4 TB stemopnamen gekoppeld aan paspoorten van 40.000 contractors.
ShinyHunters bij ADT en Udemy, DigiD blijft bij Solvinity en Palantir bij de Marechaussee
Het weekend van 24 tot en met 26 april 2026 leverde drie ontwikkelingen op die de discussie van eerdere weken doortrekken. ShinyHunters publiceerde binnen 24 uur twee grote slachtoffers, ADT en Udemy, beide via vishing tegen een SSO-account. Het kabinet besloot daarnaast om DigiD bij Solvinity te houden, ondanks Kamerverzet en een aangekondigde Amerikaanse overname. En WOO stukken openbaarden dat de Koninklijke Marechaussee jarenlang gebruik maakte van Palantir, terwijl de minister dat in een Kamerantwoord ontkende. Daarnaast staan in Nederland en België 3.793 Zimbra servers ongepatcht, voegde CISA vier actief misbruikte CVE's toe aan de Known Exploited Vulnerabilities catalogus en publiceerde Silverfort een privilege escalation in Microsoft Entra Agent ID die inmiddels is gepatcht.