De donkere kant van Telegram: Een onderzoek naar wraakporno en exposing in Nederland

Gepubliceerd op 6 september 2023 om 18:09

De foto's zijn gecreëerd met AI; de afgebeelde personen bestaan niet echt.

EN: Click here and choose your language using Google's translation bar at the top of this page ↑

In het tijdperk van digitale communicatie zijn platforms zoals Telegram een integraal onderdeel van ons dagelijks leven geworden. Ze bieden een gemakkelijke manier om contact te houden met vrienden en familie, om nieuws te volgen en om deel te nemen aan gemeenschappen met gelijkgestemden. Maar deze platforms hebben ook een donkere kant, die steeds meer aan het licht komt. Een van de meest verontrustende fenomenen die zich voordoen op deze platforms is het delen van wraakporno en het 'exposen' van individuen, vaak jonge vrouwen en meisjes. Dit artikel duikt diep in deze kwestie, gebaseerd op onderzoek en verslaggeving van NOS en andere bronnen.

Wraakporno en schending van privacy

Volgens een artikel van NOS, worden er in Nederlandse Telegram-chatgroepen dagelijks meer dan 10.000 berichten gepost waarin contactgegevens en naaktfoto's van vrouwen worden gedeeld. Deze groepen kunnen tot wel 85.000 leden hebben. Het is een angstaanjagend aantal, vooral als je bedenkt dat veel van deze berichten worden gepost zonder de toestemming van de personen die erin worden afgebeeld. Deze berichten zijn niet alleen een schending van de privacy, maar ze kunnen ook leiden tot ernstige emotionele en psychologische schade voor de slachtoffers.

Ondanks dat wraakporno sinds 2020 wettelijk verboden is in Nederland, lijkt Telegram niet effectief op te treden tegen deze praktijken. Hulpverleners, de politie en het ministerie van Justitie hebben allemaal hun bezorgdheid geuit over het gebrek aan actie van Telegram. Het platform is vaak slecht bereikbaar voor het verwijderen van beelden, en zelfs als ze worden verwijderd, richten de beheerders gewoon een nieuwe groep op met dezelfde naam. Ze hebben zelfs back-upkanalen voor het geval dat Telegram actie onderneemt. Dit maakt het voor de politie en hulpverleners moeilijk om effectief op te treden tegen deze praktijken.

De Mensen Achter de Schermen

Een ander NOS-artikel belicht het verhaal van Veerle, een 16-jarig meisje dat slachtoffer werd van zo'n expose-groep. Haar naam, nummer, Instagram-naam en woonplaats werden gedeeld, samen met naaktfoto's die ze naar een eerdere liefde had gestuurd. Het is een verontrustend verhaal dat de ernst van de situatie benadrukt. Veerle was ten tijde van de foto's 14 jaar oud, waardoor de foto's formeel als kinderporno worden beschouwd. Bezit en doorsturen kunnen daarmee zwaar worden bestraft.

Aan de andere kant van het spectrum staat Bryan, een 18-jarige jongen die actief is in meerdere expose-groepen. Voor hem is het een vorm van wraak en vernedering die hij mooi vindt. Hij heeft duizenden expose-berichten in chatkanalen gestuurd en zegt sindsdien ongeveer zeventig meiden te hebben 'exposed'. Met zijn slachtoffers bouwt hij een vertrouwensband op, bijvoorbeeld via Snapchat, waarna hij ze om naaktfoto's vraagt en ze vervolgens 'exposed'.

Deze verhalen laten zien dat het probleem van wraakporno en exposing niet alleen technologisch van aard is, maar ook diep geworteld is in sociale en culturele normen. Het is een complex probleem dat een gecoördineerde aanpak vereist van zowel technologieplatforms als wetshandhavingsinstanties.

Juridische en Psychologische Overwegingen

Van 2020 tot 2022 registreerde het Openbaar Ministerie 261 zaken gerelateerd aan wraakporno. In de helft van de gevallen kwam de zaak daadwerkelijk voor de rechter. De rest werd geseponeerd vanwege onvoldoende bewijs of leidde tot een strafbeschikking zonder gang naar de rechter. Dit toont aan dat er nog veel werk aan de winkel is op het gebied van wetgeving en handhaving.

De impact van deze praktijken op de slachtoffers is enorm. Ze worden niet alleen online maar ook in hun dagelijks leven lastiggevallen en gestigmatiseerd. Dit kan leiden tot ernstige psychologische problemen, waaronder depressie en angststoornissen. Het is daarom van cruciaal belang dat er meer aandacht komt voor de psychologische aspecten van dit probleem, en dat er meer ondersteuning komt voor de slachtoffers.

Conclusie

Het probleem van wraakporno en exposing op Telegram is een complex en verontrustend fenomeen dat een gecoördineerde aanpak vereist van zowel technologieplatforms als wetshandhavingsinstanties. Terwijl nieuwe wetgeving zoals de Europese Wet inzake digitale diensten enigszins kan helpen, ligt de uiteindelijke oplossing in een verandering van mentaliteit en gedrag. Het is van cruciaal belang dat we als samenleving deze kwesties serieus nemen en werken aan een veiligere en meer respectvolle digitale omgeving voor iedereen.

Dit artikel is bedoeld om bewustzijn te creëren en een analyse te bieden van een ernstig en groeiend probleem. Het is gebaseerd op betrouwbare bronnen en beoogt een evenwichtig en grondig overzicht te geven van de kwestie. Het is een oproep tot actie voor alle betrokken partijen: de technologiebedrijven, de wetgevers, de hulpverleners en wij als samenleving. We moeten samenwerken om dit probleem aan te pakken en een veiligere, meer respectvolle digitale wereld voor iedereen te creëren.

Meer info over wraakporno of alle begrippen en vormen van A tot Z

Meer wraakporno nieuws

Meer actueel nieuws

Dataverrijking: waarom het Odido lek gevaarlijker is dan je denkt

Op 1 maart publiceerde de hackersgroep ShinyHunters de volledige dataset van Odido op het darkweb. Gegevens van 6,5 miljoen personen en 600.000 bedrijven liggen nu open en bloot op internet. Namen, adressen, IBAN nummers, geboortedatums, paspoortnummers en zelfs BSN nummers van zzp'ers. Maar het echte gevaar van dit datalek zit niet in wat er gestolen is. Het zit in wat criminelen er straks mee gaan doen.

Lees meer »

Odido finale: 6,1 miljoen op straat, overheid kwetsbaar

Het datalek bij Odido heeft zijn definitieve omvang bereikt. Beveiligingsonderzoeker Troy Hunt bevestigt dat de gegevens van 6,1 miljoen klanten inmiddels op het darkweb staan, inclusief burgerservicenummers van zelfstandigen. In Den Haag stapelen de zorgen zich op, de Dienst Justitiële Inrichtingen werd vijf maanden lang bespioneerd via een kwetsbaarheid in Ivanti, de Belastingdienst vertrouwt het systeem voor de omzetbelasting toe aan een Amerikaans bedrijf en duizenden applicaties op het Mendix platform lekken wereldwijd gevoelige data. Het IBM X-Force rapport onthult dat een kwart van alle cyberaanvallen op Europa is gericht, terwijl het Nederlandse Jaarbeeld Ransomware laat zien dat gehackte accounts de belangrijkste aanvalsmethode zijn geworden. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 28 februari tot en met 2 maart 2026.

Lees meer »

NB407: Jouw Odido data staat nu op het darkweb

Deze week werd het ergste scenario werkelijkheid: ShinyHunters publiceerde de gestolen gegevens van honderdduizenden klanten van Odido op het darkweb, inclusief IBAN nummers en paspoortnummers. We leggen uit wat criminelen nu over jou weten en welke stappen je moet nemen. Daarnaast gebruikte een Russische hacker AI om meer dan 600 FortiGate firewalls te kraken, misbruikte een hacker Claude AI voor een overheidshack en onthulde Google een Chinese spionagecampagne die bijna tien jaar lang 53 organisaties bespioneerde. CrowdStrike meldde dat AI aanvallers in recordtijd van 27 seconden door netwerken bewegen. Tot slot zoekt de politie een verdachte van bankhelpdeskfraude bij een goudsmid in Naarden. Lees alle details in de zes artikelen van deze week.

Lees meer »

Odido data op straat, AI hackt overheden en Chinese spionage

Het ultimatum van hackersgroep ShinyHunters is verlopen en de gestolen gegevens van honderdduizenden Odido klanten staan op het darkweb. In de eerste publicatie verscheen data van 430.000 particulieren en 290.000 zakelijke klanten, waarna een dag later opnieuw klantgegevens werden vrijgegeven. De politie adviseert bedrijven expliciet niet te betalen. Tegelijkertijd misbruikte een hacker het AI model Claude om 150 gigabyte aan gegevens van de Mexicaanse overheid te stelen, en integreert Kali Linux nu AI voor penetratietesten. Google onthulde een Chinese spionagecampagne die bijna tien jaar lang 53 organisaties in 42 landen bespioneerde, terwijl de Tweede Kamer vragen stelt over een killswitch in Chinese bussen. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 26 en 27 februari 2026.

Lees meer »

Goudsmid in Naarden voor tonnen opgelicht

Een goudsmid uit Naarden is in oktober 2025 slachtoffer geworden van een geraffineerde vorm van bankhelpdeskfraude. De vrouw werd eerst telefonisch benaderd door iemand die zich voordeed als medewerker van haar bank. Vervolgens verscheen een man op de afgesproken locatie die haar tas vol sieraden, goud en contant geld meenam. De geschatte schade loopt op tot enkele honderdduizenden euro's. De politie heeft camerabeelden van een verdachte en doet een dringend beroep op getuigen.

Lees meer »

ShinyHunters publiceert gestolen Odido data: "Dit is jullie schuld"

Wat veel Odido klanten vreesden, is vandaag werkelijkheid geworden. De hackersgroep ShinyHunters heeft de eerste lading gestolen klantgegevens gepubliceerd op het darkweb. Op hun eigen website verscheen vandaag een map met de naam "pay_or_leak" waarin een bestand met de titel "Information.txt" en een map "day1" staan. De boodschap van de criminelen is even kort als dreigend: Odido heeft geweigerd te betalen, dus nu betalen de klanten de prijs.

Lees meer »