Digitale belegering en de stille opmars van onzichtbare dreigingen

Gepubliceerd op 22 november 2025 om 14:39

Cyberdreigingen ontwikkelen zich in hoog tempo. Daarom houdt ons team je dagelijks op de hoogte van de belangrijkste gebeurtenissen in de digitale wereld.

Wil je snel weten wat er vandaag speelt? Bekijk dan de korte video met het overzicht van het belangrijkste nieuws.

Heb je liever een compacte uitleg voor onderweg? Luister dan naar de podcast van drie minuten.

Wil je juist meer context en duiding? Dan vind je hieronder ook de uitgebreide analyse aflevering.

Bekijk hieronder de presentatie van het nieuws. De presentatie is tevens beschikbaar via YouTube.

Luister naar "Het journaal in 3 min". Het journaal is tevens beschikbaar via Spotify of YouTube.

Powered by RedCircle

Luister naar "De analyse". De podcast is tevens beschikbaar via Spotify of YouTube.

Powered by RedCircle

De afgelopen vierentwintig uur lieten wederom zien hoe divers en persistent het huidige dreigingslandschap is, met incidenten die variëren van geavanceerde staatshackers tot ontwrichtende acties van individuen. In Nederland en België is de waakzaamheid hoog, zeker nu vitale processen onder druk staan door zowel technische kwetsbaarheden als geopolitieke verschuivingen. Wereldwijd zien we een trend waarbij aanvallers steeds vaker legitieme infrastructuren en nieuwe technologieën zoals kunstmatige intelligentie misbruiken om detectie te omzeilen, wat de druk op beveiligingsteams verder opvoert.

Gecoördineerde aanvallen op retailers en industriële doelwitten

De detailhandel is momenteel een primair doelwit voor ransomwarebendes die hun aanvallen strategisch plannen tijdens het hoogtepunt van het winkelseizoen om maximale druk uit te oefenen. Cybercriminelen richten zich hierbij op verkooppunten en e-commerce backends door via phishing en malafide advertenties binnen te dringen, waarna ze systemen versleutelen en gevoelige klantdata buitmaken. Een ander grootschalig incident trof de Italiaanse spoorweggroep FS Italiane, waar via IT dienstverlener Almaviva naar verluidt 2,3 terabyte aan vertrouwelijke documenten en contracten is gestolen die inmiddels op darkwebforums worden aangeboden. Ook de maakindustrie blijkt kwetsbaar voor gerichte spionage, zoals aangetoond in Operation DreamJob waarbij aanvallers, vermoedelijk gelieerd aan Noord-Korea, medewerkers benaderden via WhatsApp Web met valse vacatures om via DLL sideloading malware te installeren. Dat de dreiging niet altijd van buitenaf komt bewijst een incident in de Verenigde Staten, waar een ontslagen IT medewerker uit wraak toegang verkreeg tot het netwerk van een afvalverwerkingsbedrijf en 2500 wachtwoorden van oud collega's resette, wat leidde tot aanzienlijke financiële schade en operationele verstoringen.

Risico's in updateservices en beheerplatformen eisen directe aandacht

Er is alarm geslagen over een kritieke kwetsbaarheid in Microsoft Windows Server Update Services met kenmerk CVE-2025-59287, die momenteel actief wordt misbruikt door vermoedelijk Chinese hackers om de ShadowPad malware te verspreiden en volledige controle over bedrijfsnetwerken te krijgen. Daarnaast vormt een ernstig lek in de Vue I18n plugin voor Vue.js, geregistreerd als CVE-2025-27597, een acuut risico voor webapplicaties doordat kwaadwillenden via gemanipuleerde vertalingen op afstand code kunnen uitvoeren. Ook Oracle Identity Manager kampt met een gevaarlijk lek, aangeduid als CVE-2025-61757, waarmee aanvallers zonder authenticatie toegang kunnen krijgen tot beheersystemen. Grafana heeft gebruikers van hun Enterprise platform gewaarschuwd voor een fout met maximale ernst in de SCIM provisioning (CVE-2025-41115), waardoor ongeautoriseerde gebruikers zichzelf beheerdersrechten kunnen toekennen. In eigen land zijn de gevolgen van softwarekwetsbaarheden nog steeds tastbaar bij het Openbaar Ministerie, waar de nasleep van de Citrix hack uit juli 2025 nog altijd zorgt voor achterstanden omdat systemen langdurig offline moesten blijven en medewerkers noodgedwongen in shifts werkten.

Evolutie van spionagesoftware en misbruik van kunstmatige intelligentie

Google heeft na drie jaar een geavanceerde spionagecampagne blootgelegd van de groep APT24, die de BadAudio malware inzette via gecompromitteerde websites en valse software updates, waarbij de malware zich verborg in veelgebruikte JavaScript bibliotheken. Een opvallende ontwikkeling is zichtbaar bij Matrix Push C2, een platform dat browsermeldingen misbruikt om phishingaanvallen uit te voeren zonder bestanden op het systeem van het slachtoffer te plaatsen. De groep ToddyCat heeft ondertussen gespecialiseerde tools ontwikkeld om e-maildata uit Outlook en Microsoft 365 te extraheren, zelfs wanneer bestanden lokaal vergrendeld zijn. Criminelen maken daarnaast steeds vaker gebruik van kunstmatige intelligentie, zoals te zien is bij de Xillen Stealer die AI inzet om antivirusdetectie te ontwijken en gegevens uit browsers en cryptowallets te stelen, en bij verzekeringsfraude waar deepfakes en gegenereerde schadefoto's worden ingezet. Voor Android gebruikers is er de dreiging van RadzaRat, een spionagetool die zich voordoet als bestandsbeheerder en nog nauwelijks wordt gedetecteerd, evenals apps die zich vermommen als pakketdiensten om data te exfiltreren via gecompromitteerde domeinen.

Internationale politieacties en juridische strijd tegen digitale criminaliteit

De Britse politie heeft in een grootschalig onderzoek genaamd Operation Destabilise een netwerk ontmanteld dat via cryptovaluta miljoenen witwaste om de Russische invasie in Oekraïne te faciliteren, wat leidde tot 128 arrestaties. In Nederland lag de focus de afgelopen week op de bestrijding van kinderpornografie, waarbij tijdens een intensieve actieweek tientallen digitale gegevensdragers in beslag zijn genomen en verdachten zijn geconfronteerd met hun gedrag. Europol waarschuwt daarnaast voor een verontrustende trend waarbij criminelen kinderen via online videogames rekruteren voor ernstige delicten, variërend van drugshandel tot moordopdrachten. Het belang van het aanpakken van online facilitators werd onderstreept door de veroordeling van een moderator van criminele Telegram groepen die betrokken was bij het afpersen van minderjarigen. Op juridisch vlak heeft de Amerikaanse toezichthouder SEC de rechtszaak tegen SolarWinds laten vallen, terwijl Meta directieleden een schikking van 190 miljoen dollar hebben getroffen in de slepende zaak rondom Cambridge Analytica. De Nederlandse justitie blijft jacht maken op de voortvluchtige crimineel Sjef R., tegen wie twintig jaar cel is geëist voor zijn rol in internationale drugshandel en cybercriminaliteit vanuit Dubai.

Staatshackers bundelen krachten en zorgen over nationale autonomie

Een zorgwekkende samenwerking is waargenomen tussen de Noord-Koreaanse hackergroepen Kimsuky en Lazarus, die hun krachten hebben gebundeld om wereldwijd zero day kwetsbaarheden te misbruiken voor het stelen van inlichtingen en cryptocurrency. Binnen de Nederlandse politiek heerst grote onrust over de digitale soevereiniteit nu cloudbedrijf Solvinity, beheerder van vitale systemen zoals DigiD, mogelijk in Amerikaanse handen valt, wat volgens Kamerleden de greep op cruciale overheidsdata in gevaar brengt. In de Verenigde Staten is juist een stap terug gezet op het gebied van regulering, aangezien de FCC strenge cyberbeveiligingseisen voor telecomproviders heeft ingetrokken die waren ingesteld na de hacks van het Chinese Salt Typhoon collectief, met als argument dat deze regels ineffectief waren en te veel financiële lasten met zich meebrachten.

Europese rol in kwetsbaarheidsbeheer en advies voor netwerkbeveiliging

Het Europese agentschap voor cyberbeveiliging ENISA heeft een belangrijke promotie gemaakt tot CVE Root, waardoor de Europese Unie nu een centrale en onafhankelijkere rol speelt in het wereldwijde beheer en de toewijzing van kwetsbaarheidsnummers. Binnen het Nederlandse Openbaar Ministerie is de situatie zorgelijk, want de helft van het personeel heeft in een brandbrief aan de top laten weten dat de verouderde ICT infrastructuur het werk onmogelijk maakt en risico's voor de rechtsstaat oplevert door jarenlange onderinvesteringen. Beveiligingsexpert Kevin Beaumont pleit in het licht van recente datalekken, zoals bij Capita, voor een fundamentele wijziging in netwerkbeveiliging waarbij organisaties standaard al het uitgaande verkeer blokkeren om ongemerkte data exfiltratie te voorkomen.

Dit was het voor vandaag! Tot morgen! En als je het interessant vond, stuur het dan door naar je vrienden en collega’s.

Ontdek meer over cybercrime en het darkweb in onze uitgebreide bibliotheek. Voor een gestructureerd overzicht van relevante onderwerpen kun je terecht op onze onderwerpenpagina, waar je een alfabetisch gerangschikte lijst vindt.

Bron: Cybercrimeinfo, ondezoeksteam

Ccinfo Openbare Versie 22 11 2025 Pdf
PDF – 385,2 KB 104 downloads

Recente journaal uitzendingen

Week 10 2026

Odido finale: 6,1 miljoen op straat, overheid kwetsbaar

Het datalek bij Odido heeft zijn definitieve omvang bereikt. Beveiligingsonderzoeker Troy Hunt bevestigt dat de gegevens van 6,1 miljoen klanten inmiddels op het darkweb staan, inclusief burgerservicenummers van zelfstandigen. In Den Haag stapelen de zorgen zich op, de Dienst Justitiële Inrichtingen werd vijf maanden lang bespioneerd via een kwetsbaarheid in Ivanti, de Belastingdienst vertrouwt het systeem voor de omzetbelasting toe aan een Amerikaans bedrijf en duizenden applicaties op het Mendix platform lekken wereldwijd gevoelige data. Het IBM X-Force rapport onthult dat een kwart van alle cyberaanvallen op Europa is gericht, terwijl het Nederlandse Jaarbeeld Ransomware laat zien dat gehackte accounts de belangrijkste aanvalsmethode zijn geworden. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 28 februari tot en met 2 maart 2026.

Lees meer »
Week 09 2026

Odido data op straat, AI hackt overheden en Chinese spionage

Het ultimatum van hackersgroep ShinyHunters is verlopen en de gestolen gegevens van honderdduizenden Odido klanten staan op het darkweb. In de eerste publicatie verscheen data van 430.000 particulieren en 290.000 zakelijke klanten, waarna een dag later opnieuw klantgegevens werden vrijgegeven. De politie adviseert bedrijven expliciet niet te betalen. Tegelijkertijd misbruikte een hacker het AI model Claude om 150 gigabyte aan gegevens van de Mexicaanse overheid te stelen, en integreert Kali Linux nu AI voor penetratietesten. Google onthulde een Chinese spionagecampagne die bijna tien jaar lang 53 organisaties in 42 landen bespioneerde, terwijl de Tweede Kamer vragen stelt over een killswitch in Chinese bussen. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 26 en 27 februari 2026.

Lees meer »

ShinyHunters eist miljoenen, AI breekt door in 27 seconden

De hackersgroep ShinyHunters eist miljoenen euro's losgeld van Odido en dreigt de gestolen data van miljoenen klanten openbaar te maken. Diezelfde groep blijkt ook achter datalekken bij CarGurus, Optimizely en tientallen andere organisaties te zitten. Het CrowdStrike Global Threat Report 2026 onthult dat aanvallers met behulp van AI nu gemiddeld in 29 minuten door een netwerk bewegen, met een record van slechts 27 seconden. Ondertussen kopieerden drie Chinese bedrijven op illegale wijze de mogelijkheden van het Claude AI model via 16 miljoen queries. In Nederland en Belgie sluiten instanties de rijen: SIDN verwijderde honderden kwaadaardige domeinen, DNB neemt extra maatregelen en Firefox lanceert een schakelaar om alle AI functies uit te zetten. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 24 en 25 februari 2026.

Lees meer »

AI kraakt 600 firewalls, beurzen dalen en Odido escaleert

Een Russisch sprekende hacker gebruikte kunstmatige intelligentie om in vijf weken meer dan 600 FortiGate firewalls te compromitteren, terwijl de lancering van Claude Code Security een schokgolf door de cybersecuritymarkt stuurde. De software supply chain blijft onder vuur: meer dan 30.000 OpenClaw instances werden gecompromitteerd en een nieuwe npm worm richt zich specifiek op AI coding tools. In Nederland en Belgie escaleert de nasleep van het datalek bij Odido met risico's voor bankrekeningen, verloor een Belgische kerkfabriek 100.000 euro door factuurphishing en kregen advocaten een tik op de vingers voor verkeerd gebruik van AI in de rechtszaal. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 21, 22 en 23 februari 2026.

Lees meer »
Week 08 2026

PromptSpy, cepezed gehackt en 90% ransomware via firewalls

Onderzoekers van ESET onthulden PromptSpy, de eerste malware voor Android die Google Gemini AI misbruikt om gestolen gegevens te analyseren, terwijl op ClawHub 1.184 kwaadaardige skills werden aangetroffen en de populaire coderingstool Cline slachtoffer werd van een supply chain aanval. In Nederland en België verscheen het Delftse architectenbureau cepezed op de leksite van de ransomwaregroep DragonForce en claimde een cybercrimineel 27.000 personeelsgegevens van RTL Group te hebben buitgemaakt. Een nieuw rapport van Barracuda laat zien dat 90% van alle incidenten met ransomware begint bij kwetsbare firewalls en VPN. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 18 en 19 februari 2026.

Lees meer »

AI vergiftigt geheugen, Odido soap groeit en LockBit 5.0

Onderzoekers van Microsoft onthulden hoe knoppen met "Samenvatten met AI" op websites het geheugen van assistenten met kunstmatige intelligentie vergiftigen, terwijl Check Point demonstreerde dat Copilot en Grok als command and control kanaal voor malware kunnen dienen. Ondertussen groeit de soap rond Odido met Kamervragen, een waarschuwing voor spearphishing, een verdrievoudiging van het aantal overstappers en de onthulling dat klantgegevens jarenlang te lang zijn bewaard. In de ransomwarewereld keerde LockBit terug met versie 5.0 en werd een verdachte van Phobos opgepakt in Polen. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 16 en 17 februari 2026.

Lees meer »

Altijd op de hoogte

Ontvang dagelijks het Cyber Journaal tussen 12:00 en 14:00 uur (behalve op zondag). Schrijf je in en ontvang het automatisch in je mailbox:

Door de drukte kan het wat langer duren voordat het inschrijfformulier wordt geladen.