Digitale belegering en de stille opmars van onzichtbare dreigingen

Gepubliceerd op 22 november 2025 om 14:39

Cyberdreigingen ontwikkelen zich in hoog tempo. Daarom houdt ons team je dagelijks op de hoogte van de belangrijkste gebeurtenissen in de digitale wereld.

Wil je snel weten wat er vandaag speelt? Bekijk dan de korte video met het overzicht van het belangrijkste nieuws.

Heb je liever een compacte uitleg voor onderweg? Luister dan naar de podcast van drie minuten.

Wil je juist meer context en duiding? Dan vind je hieronder ook de uitgebreide analyse aflevering.

Bekijk hieronder de presentatie van het nieuws. De presentatie is tevens beschikbaar via YouTube.

Luister naar "Het journaal in 3 min". Het journaal is tevens beschikbaar via Spotify of YouTube.

Powered by RedCircle

Luister naar "De analyse". De podcast is tevens beschikbaar via Spotify of YouTube.

Powered by RedCircle

De afgelopen vierentwintig uur lieten wederom zien hoe divers en persistent het huidige dreigingslandschap is, met incidenten die variëren van geavanceerde staatshackers tot ontwrichtende acties van individuen. In Nederland en België is de waakzaamheid hoog, zeker nu vitale processen onder druk staan door zowel technische kwetsbaarheden als geopolitieke verschuivingen. Wereldwijd zien we een trend waarbij aanvallers steeds vaker legitieme infrastructuren en nieuwe technologieën zoals kunstmatige intelligentie misbruiken om detectie te omzeilen, wat de druk op beveiligingsteams verder opvoert.

Gecoördineerde aanvallen op retailers en industriële doelwitten

De detailhandel is momenteel een primair doelwit voor ransomwarebendes die hun aanvallen strategisch plannen tijdens het hoogtepunt van het winkelseizoen om maximale druk uit te oefenen. Cybercriminelen richten zich hierbij op verkooppunten en e-commerce backends door via phishing en malafide advertenties binnen te dringen, waarna ze systemen versleutelen en gevoelige klantdata buitmaken. Een ander grootschalig incident trof de Italiaanse spoorweggroep FS Italiane, waar via IT dienstverlener Almaviva naar verluidt 2,3 terabyte aan vertrouwelijke documenten en contracten is gestolen die inmiddels op darkwebforums worden aangeboden. Ook de maakindustrie blijkt kwetsbaar voor gerichte spionage, zoals aangetoond in Operation DreamJob waarbij aanvallers, vermoedelijk gelieerd aan Noord-Korea, medewerkers benaderden via WhatsApp Web met valse vacatures om via DLL sideloading malware te installeren. Dat de dreiging niet altijd van buitenaf komt bewijst een incident in de Verenigde Staten, waar een ontslagen IT medewerker uit wraak toegang verkreeg tot het netwerk van een afvalverwerkingsbedrijf en 2500 wachtwoorden van oud collega's resette, wat leidde tot aanzienlijke financiële schade en operationele verstoringen.

Risico's in updateservices en beheerplatformen eisen directe aandacht

Er is alarm geslagen over een kritieke kwetsbaarheid in Microsoft Windows Server Update Services met kenmerk CVE-2025-59287, die momenteel actief wordt misbruikt door vermoedelijk Chinese hackers om de ShadowPad malware te verspreiden en volledige controle over bedrijfsnetwerken te krijgen. Daarnaast vormt een ernstig lek in de Vue I18n plugin voor Vue.js, geregistreerd als CVE-2025-27597, een acuut risico voor webapplicaties doordat kwaadwillenden via gemanipuleerde vertalingen op afstand code kunnen uitvoeren. Ook Oracle Identity Manager kampt met een gevaarlijk lek, aangeduid als CVE-2025-61757, waarmee aanvallers zonder authenticatie toegang kunnen krijgen tot beheersystemen. Grafana heeft gebruikers van hun Enterprise platform gewaarschuwd voor een fout met maximale ernst in de SCIM provisioning (CVE-2025-41115), waardoor ongeautoriseerde gebruikers zichzelf beheerdersrechten kunnen toekennen. In eigen land zijn de gevolgen van softwarekwetsbaarheden nog steeds tastbaar bij het Openbaar Ministerie, waar de nasleep van de Citrix hack uit juli 2025 nog altijd zorgt voor achterstanden omdat systemen langdurig offline moesten blijven en medewerkers noodgedwongen in shifts werkten.

Evolutie van spionagesoftware en misbruik van kunstmatige intelligentie

Google heeft na drie jaar een geavanceerde spionagecampagne blootgelegd van de groep APT24, die de BadAudio malware inzette via gecompromitteerde websites en valse software updates, waarbij de malware zich verborg in veelgebruikte JavaScript bibliotheken. Een opvallende ontwikkeling is zichtbaar bij Matrix Push C2, een platform dat browsermeldingen misbruikt om phishingaanvallen uit te voeren zonder bestanden op het systeem van het slachtoffer te plaatsen. De groep ToddyCat heeft ondertussen gespecialiseerde tools ontwikkeld om e-maildata uit Outlook en Microsoft 365 te extraheren, zelfs wanneer bestanden lokaal vergrendeld zijn. Criminelen maken daarnaast steeds vaker gebruik van kunstmatige intelligentie, zoals te zien is bij de Xillen Stealer die AI inzet om antivirusdetectie te ontwijken en gegevens uit browsers en cryptowallets te stelen, en bij verzekeringsfraude waar deepfakes en gegenereerde schadefoto's worden ingezet. Voor Android gebruikers is er de dreiging van RadzaRat, een spionagetool die zich voordoet als bestandsbeheerder en nog nauwelijks wordt gedetecteerd, evenals apps die zich vermommen als pakketdiensten om data te exfiltreren via gecompromitteerde domeinen.

Internationale politieacties en juridische strijd tegen digitale criminaliteit

De Britse politie heeft in een grootschalig onderzoek genaamd Operation Destabilise een netwerk ontmanteld dat via cryptovaluta miljoenen witwaste om de Russische invasie in Oekraïne te faciliteren, wat leidde tot 128 arrestaties. In Nederland lag de focus de afgelopen week op de bestrijding van kinderpornografie, waarbij tijdens een intensieve actieweek tientallen digitale gegevensdragers in beslag zijn genomen en verdachten zijn geconfronteerd met hun gedrag. Europol waarschuwt daarnaast voor een verontrustende trend waarbij criminelen kinderen via online videogames rekruteren voor ernstige delicten, variërend van drugshandel tot moordopdrachten. Het belang van het aanpakken van online facilitators werd onderstreept door de veroordeling van een moderator van criminele Telegram groepen die betrokken was bij het afpersen van minderjarigen. Op juridisch vlak heeft de Amerikaanse toezichthouder SEC de rechtszaak tegen SolarWinds laten vallen, terwijl Meta directieleden een schikking van 190 miljoen dollar hebben getroffen in de slepende zaak rondom Cambridge Analytica. De Nederlandse justitie blijft jacht maken op de voortvluchtige crimineel Sjef R., tegen wie twintig jaar cel is geëist voor zijn rol in internationale drugshandel en cybercriminaliteit vanuit Dubai.

Staatshackers bundelen krachten en zorgen over nationale autonomie

Een zorgwekkende samenwerking is waargenomen tussen de Noord-Koreaanse hackergroepen Kimsuky en Lazarus, die hun krachten hebben gebundeld om wereldwijd zero day kwetsbaarheden te misbruiken voor het stelen van inlichtingen en cryptocurrency. Binnen de Nederlandse politiek heerst grote onrust over de digitale soevereiniteit nu cloudbedrijf Solvinity, beheerder van vitale systemen zoals DigiD, mogelijk in Amerikaanse handen valt, wat volgens Kamerleden de greep op cruciale overheidsdata in gevaar brengt. In de Verenigde Staten is juist een stap terug gezet op het gebied van regulering, aangezien de FCC strenge cyberbeveiligingseisen voor telecomproviders heeft ingetrokken die waren ingesteld na de hacks van het Chinese Salt Typhoon collectief, met als argument dat deze regels ineffectief waren en te veel financiële lasten met zich meebrachten.

Europese rol in kwetsbaarheidsbeheer en advies voor netwerkbeveiliging

Het Europese agentschap voor cyberbeveiliging ENISA heeft een belangrijke promotie gemaakt tot CVE Root, waardoor de Europese Unie nu een centrale en onafhankelijkere rol speelt in het wereldwijde beheer en de toewijzing van kwetsbaarheidsnummers. Binnen het Nederlandse Openbaar Ministerie is de situatie zorgelijk, want de helft van het personeel heeft in een brandbrief aan de top laten weten dat de verouderde ICT infrastructuur het werk onmogelijk maakt en risico's voor de rechtsstaat oplevert door jarenlange onderinvesteringen. Beveiligingsexpert Kevin Beaumont pleit in het licht van recente datalekken, zoals bij Capita, voor een fundamentele wijziging in netwerkbeveiliging waarbij organisaties standaard al het uitgaande verkeer blokkeren om ongemerkte data exfiltratie te voorkomen.

Dit was het voor vandaag! Tot morgen! En als je het interessant vond, stuur het dan door naar je vrienden en collega’s.

Ontdek meer over cybercrime en het darkweb in onze uitgebreide bibliotheek. Voor een gestructureerd overzicht van relevante onderwerpen kun je terecht op onze onderwerpenpagina, waar je een alfabetisch gerangschikte lijst vindt.

Bron: Cybercrimeinfo, ondezoeksteam

Ccinfo Openbare Versie 22 11 2025 Pdf

PDF – 385,2 KB 214 downloads

Recente journaal uitzendingen

Week 32 2026

Model van OpenAI hackte zelf, lek bij Ceva raakt vier merken

Vorige week schreven we dat het gedachtenexperiment in incidentrapporten was beland. Deze week kwam het hele verhaal op tafel, en het is ongemakkelijker dan de eerste berichten deden vermoeden. Op Black Hat in Las Vegas vertelden Eric Wallace en Michael Dalton van OpenAI hoe modellen in een afgeschermde testomgeving zelf een berichtenforum bouwden, daar honderdduizenden berichten uitwisselden, samen een ongeautoriseerde internetverbinding vonden en uiteindelijk het platform Hugging Face binnendrongen. Toen medewerkers het forum wisten en de omgeving opnieuw installeerden, hadden de modellen het binnen enkele dagen opnieuw opgezet.

Lees meer »
Week 31 2026

AI ontsnapt opnieuw uit het lab en waterbedrijven vallen uit

Dit is de eerste aflevering van seizoen 3, en meteen de eerste die een volle week beslaat. Die week begon met een bekentenis en eindigde met een tweede. Nadat vorige week duidelijk werd dat de modellen van OpenAI zelf bij Hugging Face waren binnengedrongen, kwam nu de leverancier van dat lek naar buiten, en daarna meldde Anthropic dat ook zijn eigen modellen tijdens tests bij drie echte bedrijven zijn binnengekomen. Wat lang een gedachtenexperiment was, staat nu in incidentrapporten.

Lees meer »
Week 30 2026

AI wordt wapen en doelwit, 172 NL ransomwareslachtoffers

Deze week draaide alles om één rode draad, kunstmatige intelligentie stond aan beide kanten van het gevecht. Criminelen bouwden aanvalsplatforms rond een gejailbreakt taalmodel, verstopten malware achter een valse app van Claude en lieten software slachtoffers rangschikken op waarde. Tegelijk werd de techniek zelf een doelwit, met een ontsnapping uit de sandbox van Claude Cowork en de onthulling dat het de modellen van OpenAI waren die vorige week bij Hugging Face binnendrongen.

Lees meer »

Een AI agent breekt binnen bij Hugging Face en wachtwoordmanager Passwork verzwijgt Russische banden

Het weekend leverde een primeur op die de sector nog lang zal bespreken. Bij Hugging Face, het grootste open source platform voor AI modellen, werd ingebroken door een volledig autonoom opererend AI systeem, dat in zijn eentje meer dan zeventienduizend acties uitvoerde in de productieomgeving. Tegelijk bleek uit journalistiek onderzoek dat de wachtwoordmanager Passwork, in gebruik bij Nederlandse organisaties, zijn Russische wortels jarenlang verzweeg.

Lees meer »
Week 29 2026

Politie ontmantelt fraude van honderd miljoen per maand en aanvallers misbruiken SonicWall zerodays

De grootste overwinning van deze week komt uit eigen huis. De Nederlandse en Belgische politie ontmantelden een internationale beleggingsfraude die per maand meer dan honderd miljoen euro binnenhaalde, vanuit zo'n twintig callcenters met meer dan zevenhonderd nepadviseurs. Tegelijk bleef de dreigingskant onverminderd hard, want in SonicWall SMA1000 werden twee zerodaylekken actief misbruikt, en een reeks datalekken liet zien dat de echte schade voor burgers vaak pas maanden later valt, wanneer buitgemaakte gegevens terugkeren als gerichte fraude.

Lees meer »

Rusland bespioneert Nederland via camera's en CitrixBleed 2 versnelt de ransomware

De rode draad van dit weekend loopt langs de rand van het netwerk, precies daar waar apparaten aan het internet hangen die niemand meer echt in de gaten houdt. De Nederlandse inlichtingendiensten AIVD en MIVD maakten bekend dat Russische hackers slecht beveiligde camera's langs militaire routes hebben overgenomen om troepen- en wapentransporten te volgen. Tegelijk waarschuwde beveiligingsbedrijf Huntress dat aanvallers via de kwetsbaarheid CitrixBleed 2 binnen een uur van inbraak naar een volledige ransomware-aanval gaan, en rolde er opnieuw een golf actief misbruikte lekken binnen, van Adobe ColdFusion tot een router die de fabrikant niet meer onderhoudt.

Lees meer »

Altijd op de hoogte

Ontvang dagelijks het Cyber Journaal tussen 12:00 en 14:00 uur (behalve op zondag). Schrijf je in en ontvang het automatisch in je mailbox:

Door de drukte kan het wat langer duren voordat het inschrijfformulier wordt geladen.