S02E06
De gebeurtenissen van de afgelopen dag tonen aan hoe kwetsbaar vitale sectoren zijn voor digitale ontwrichting, met een directe impact op ziekenhuizen en een reeks waarschuwingen voor ernstige softwarefouten die systemen in onze regio bedreigen. Terwijl zorginstellingen noodgedwongen overschakelen op noodprocedures vanwege gijzelsoftware, worden bedrijven en overheden geconfronteerd met geavanceerde spionagetactieken en grootschalige datadiefstal die de privacy van miljoenen mensen raakt.
Gijzelsoftware en datalekken verstoren operaties en reissector
De impact van cybercriminaliteit op de fysieke wereld werd pijnlijk duidelijk in Antwerpen, waar de ziekenhuisgroep AZ Monica op de campussen Deurne en Antwerpen werd getroffen door een aanval met gijzelsoftware. Uit voorzorgsmaatregel werden alle servers en internetverbindingen uitgeschakeld, wat leidde tot het uitvallen van elektronische patiëntendossiers en medische apparatuur zoals mri scanners. De gevolgen voor de patiëntenzorg zijn groot; zo werden zeventig geplande operaties geannuleerd, moesten zeven patiënten worden overgeplaatst naar omliggende ziekenhuizen en zijn de spoeddiensten beperkt operationeel. Naast de zorgsector kampen ook andere grote organisaties met de gevolgen van digitale inbraken. Het reisplatform Interrail en Eurail meldde een ernstig datalek waarbij persoonsgegevens, waaronder paspoortkopieën van reizigers uit heel Europa, zijn buitgemaakt. Ook de Spaanse energieleverancier Endesa bevestigde een inbraak waarbij persoonlijke en financiële gegevens van miljoenen klanten werden ingezien en later te koop werden aangeboden. In de Verenigde Staten werd beleggingsadviseur Betterment slachtoffer van een inbraak via een extern marketingplatform, wat leidde tot een phishingcampagne gericht op cryptofraude. Tot slot claimde de hackersgroep Everest negenhonderd gigabyte aan gevoelige data te hebben gestolen bij autofabrikant Nissan, terwijl de stad Ronse te maken kreeg met een ddos claim die na verificatie geen daadwerkelijke uitval van de website bleek te hebben veroorzaakt.
Kritieke updates voor mailservers en industriële systemen
Beveiligingsexperts slaan alarm over een specifiek risico voor servers in de Benelux die draaien op SmarterMail software. Door een lek met de hoogst mogelijke risicoscore kunnen aanvallers via het uploaden van bestanden volledige controle over deze systemen krijgen; scans wijzen uit dat er tientallen kwetsbare servers in Nederland en België direct gevaar lopen. Microsoft heeft in zijn maandelijkse updateronde 114 kwetsbaarheden verholpen, waaronder drie zero day lekken die al actief werden misbruikt, zoals een fout in de Windows desktop window manager. Voor de industrie is de situatie eveneens ernstig na de publicatie van adviezen over Siemens apparatuur, waar kwetsbaarheden met een maximale score van 10 zijn aangetroffen in onder meer industriële edge devices en beheersystemen. Ook softwareleverancier SAP bracht noodzakelijke updates uit om kritieke lekken in bedrijfssoftware te dichten die spionage en sabotage mogelijk maakten. Verder waarschuwen Amerikaanse autoriteiten voor het actieve misbruik van een lek in het Git platform Gogs en zijn er ernstige fouten ontdekt in Fortinet producten en Hikvision camera's, waardoor aanvallers op afstand code kunnen uitvoeren of systemen kunnen laten crashen.
Geavanceerde fraudenetwerken en mobiele malware in opmars
De dreiging vanuit statelijke actoren blijft aanhouden, waarbij it infiltranten uit Noord-Korea die zich voordoen als reguliere werknemers jaarlijks naar schatting 600 miljoen dollar genereren voor het regime. Criminelen verfijnen hun methoden verder met het aanbieden van pig butchering als een dienst, waarbij slachtoffers via langdurige sociale manipulatie worden opgelicht. Op technisch vlak baren nieuwe malwarevarianten zorgen, zoals ValleyRAT dat zich richt op financiële bedrijfsdata en de Android malware deVixor die bankfraude combineert met gijzelsoftwarefunctionaliteiten. Een zorgwekkende ontwikkeling op de zwarte markt is de verkoop van een exploit voor Android systemen ter waarde van een miljoen dollar, waarmee toestellen met slechts één klik volledig kunnen worden overgenomen. In Nederland is ontdekt dat hostinginfrastructuur, beheerd door de entiteit WorkTitans, werd misbruikt voor langdurige Magecart campagnes om betaalgegevens van webshops te stelen. Daarnaast nemen browser in the browser aanvallen toe, waarbij aanvallers levensechte inlogvensters simuleren om gebruikers van diensten als Steam en Microsoft te misleiden.
Juridische uitspraken en capaciteitstekort bij opsporing
Op Schiphol heeft de Koninklijke Marechaussee een 33 jarige Nederlander aangehouden die verdacht wordt van het runnen van een scandienst waarmee malwaremakers hun virussen konden testen tegen antivirussoftware. Deze aanhouding vindt plaats tegen de achtergrond van zorgen bij de Nederlandse politie over een gebrek aan capaciteit, aangezien inmiddels de helft van alle aangiften een digitale component bevat. In een civiele procedure deed het gerechtshof een belangrijke uitspraak waarbij een autobedrijf voor de helft aansprakelijk werd gesteld voor schade door factuurfraude, omdat het naliet basale beveiliging zoals tweestapsverificatie toe te passen. Op bestuurlijk niveau zijn er spanningen tussen Nederland en de Verenigde Staten over Amerikaanse plannen om toegang te eisen tot sociale media en biometrische gegevens van reizigers. In het Verenigd Koninkrijk worden techbedrijven onder de nieuwe Online Safety Act verplicht om proactief afbeeldingen te scannen, terwijl de Nederlandse Autoriteit Persoonsgegevens duidelijkheid schiep door het publiceren van beelden van pakketbezorgers op sociale media expliciet te verbieden.
Digitale blokkades en aanvallen op vitale infrastructuur
De digitale strijd in geopolitieke conflicten verhardt, waarbij Iran kampt met een dagenlange internetstoring en de Verenigde Staten openlijk de inzet van cyberwapens overwegen als reactie op de onrust in de regio. In Oeganda heeft de overheid daarentegen zelf ingegrepen door de toegang tot internet en sociale media volledig te blokkeren in aanloop naar de verkiezingen. Een positief bericht komt uit Polen, waar de autoriteiten bevestigden dat een zware aanval op de energiesector eind vorig jaar succesvol is afgeslagen zonder dat de stroomvoorziening in gevaar kwam. In Griekenland wees onderzoek uit dat de recente uitval van de luchtverkeersleiding werd veroorzaakt door interne technische gebreken en niet door een externe cyberaanval, wat speculaties over sabotage ontkrachtte.
Manipulatie in gaming en ethische discussies over data
In de wereld van competitieve gaming zorgde een hack tijdens een toernooi van Apex Legends voor grote opschudding, doordat aanvallers op afstand de controle over de karakters van spelers overnamen, wat leidde tot het uitstellen van de finales. Onderzoekers hebben ondertussen vooruitgang geboekt met HoneyTrap, een verdedigingsmechanisme dat aanvallers op taalmodellen misleidt met verwarrende antwoorden. Binnen de cybersecuritygemeenschap is de discussie over ethiek weer opgelaaid naar aanleiding van een lek bij een controversiële datingsite. De consensus blijft dat privacyrechten universeel zijn en dat het selectief opheffen van bescherming op basis van morele oordelen een gevaarlijk precedent schept, waarbij datalekken met strafbare inhoud direct aan justitie moeten worden overgedragen in plaats van openbaar gemaakt.
Dit was het voor vandaag! Tot morgen! En als je het interessant vond, stuur het dan door naar je vrienden en collega’s.
Ontdek meer over cybercrime en het darkweb in onze uitgebreide bibliotheek. Voor een gestructureerd overzicht van relevante onderwerpen kun je terecht op onze onderwerpenpagina, waar je een alfabetisch gerangschikte lijst vindt.
Bron: Cybercrimeinfo, ondezoeksteam
Altijd op de hoogte
Ontvang het Cyber Journaal meerdere keren per week, doorgaans tussen 12:00 en 14:00 uur. Schrijf je in en ontvang het automatisch in je mailbox.
Door de drukte kan het soms iets langer duren voordat het inschrijfformulier wordt geladen.
Recente journalen
AI kraakt 600 firewalls, beurzen dalen en Odido escaleert
Een Russisch sprekende hacker gebruikte kunstmatige intelligentie om in vijf weken meer dan 600 FortiGate firewalls te compromitteren, terwijl de lancering van Claude Code Security een schokgolf door de cybersecuritymarkt stuurde. De software supply chain blijft onder vuur: meer dan 30.000 OpenClaw instances werden gecompromitteerd en een nieuwe npm worm richt zich specifiek op AI coding tools. In Nederland en Belgie escaleert de nasleep van het datalek bij Odido met risico's voor bankrekeningen, verloor een Belgische kerkfabriek 100.000 euro door factuurphishing en kregen advocaten een tik op de vingers voor verkeerd gebruik van AI in de rechtszaal. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 21, 22 en 23 februari 2026.
PromptSpy, cepezed gehackt en 90% ransomware via firewalls
Onderzoekers van ESET onthulden PromptSpy, de eerste malware voor Android die Google Gemini AI misbruikt om gestolen gegevens te analyseren, terwijl op ClawHub 1.184 kwaadaardige skills werden aangetroffen en de populaire coderingstool Cline slachtoffer werd van een supply chain aanval. In Nederland en België verscheen het Delftse architectenbureau cepezed op de leksite van de ransomwaregroep DragonForce en claimde een cybercrimineel 27.000 personeelsgegevens van RTL Group te hebben buitgemaakt. Een nieuw rapport van Barracuda laat zien dat 90% van alle incidenten met ransomware begint bij kwetsbare firewalls en VPN. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 18 en 19 februari 2026.
AI vergiftigt geheugen, Odido soap groeit en LockBit 5.0
Onderzoekers van Microsoft onthulden hoe knoppen met "Samenvatten met AI" op websites het geheugen van assistenten met kunstmatige intelligentie vergiftigen, terwijl Check Point demonstreerde dat Copilot en Grok als command and control kanaal voor malware kunnen dienen. Ondertussen groeit de soap rond Odido met Kamervragen, een waarschuwing voor spearphishing, een verdrievoudiging van het aantal overstappers en de onthulling dat klantgegevens jarenlang te lang zijn bewaard. In de ransomwarewereld keerde LockBit terug met versie 5.0 en werd een verdachte van Phobos opgepakt in Polen. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 16 en 17 februari 2026.
ClickFix explodeert, Belgische data op straat en NAVO-alarm
Het afgelopen weekend kwamen vier geheel nieuwe varianten van de ClickFix-aanvalstechniek aan het licht, waarmee deze methode zich ontpopt als een van de meest veelzijdige dreigingen van dit moment. Verder doken bijna anderhalf miljoen gestolen Belgische persoonsgegevens op in hackerfora en riepen EU- en NAVO-functionarissen tijdens de Munich Cyber Security Conference op tot een fundamenteel andere houding ten opzichte van cyberdreigingen. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 14, 15 en 16 februari 2026.
Odido hack treft miljoenen, AI als wapen en supply chain
Nederland werd deze week opgeschrikt door een van de grootste datalekken in jaren: telecomprovider Odido verloor gegevens van 6,2 miljoen klantaccounts. Tegelijkertijd onthulde Google dat staatsactoren wereldwijd AI platforms misbruiken als cyberwapen, en blijken supply chain aanvallen via vertrouwde softwarekanalen in een alarmerend tempo toe te nemen. In dit journaal duiken we in de dreigingen van 11 en 12 februari 2026.
6 zero days gedicht, Fancy Bear valt aan en strijd om DigiD
In de afgelopen twee dagen is opnieuw een flinke stroom cybersecuritynieuws naar buiten gekomen. Microsoft heeft met Patch Tuesday van februari zes actief misbruikte zero day kwetsbaarheden gedicht, terwijl de Russische spionagegroep Fancy Bear via een andere Microsoft kwetsbaarheid Oost-Europese overheden aanvalt. In Nederland woedt het debat over de mogelijke overname van cloudprovider Solvinity door een Amerikaans bedrijf, wat vragen oproept over de veiligheid van DigiD. Ondertussen pakt de politie door met een derde arrestatie rond de JokerOTP phishingtool en eist het OM celstraffen tot acht jaar voor bankhelpdeskfraude. Op het internationale toneel haalden onderzoekers Noord-Koreaanse hackers uit de anonimiteit die met deepfake Zoom calls crypto executives targeten, en blijkt een nepwebsite van 7-Zip computers stilletjes om te bouwen tot proxyservers.