Cybercriminelen richten zich vaker op supermarkten en groothandels

Gepubliceerd op 6 september 2022 om 15:00

Het Centraal Bureau Levensmiddelenhandel (CBL) ziet dat cybercriminelen zich vaker richten op supermarkten en groothandels. De brancheorganisatie neemt deze dreiging serieus en investeert volop in preventieve en detective maatregelen. Maar het tekort aan gekwalificeerd IT-personeel is wel een groot probleem. Dat schrijft het CBL in een 'position paper' (pdf) aan de Tweede Kamer. Dinsdag vinden er rondetafelgesprekken plaats over de digitale weerbaarheid van Nederland.

Voedselvoorziening

De koepelorganisatie voor supermarkten en groothandels in Nederland benadrukt dat velen bij het horen van de term ‘digitale weerbaarheid’ als eerste denken aan het beschermen van werknemer- en klantgegevens. Volgens het CBL is het logistieke proces minstens net zo belangrijk. “De supermarkten en groothandels zijn geen vitale voorziening, maar zijn uiteraard wel van maatschappelijk belang gezien hun rol in de voedselvoorziening van Nederland”, zo schrijft de organisatie aan de Tweede Kamer.

De levensmiddelenbranche is volgens het CBL een complex logistiek proces. De sector telt meer dan vijftig distributiecentra van waaruit honderden vrachtwagens naar de supermarkten, groothandels of online hubs vertrekken. Om deze infrastructuur op elkaar af te stemmen, zijn de processen en informatiestromen van verschillende bedrijven in de keten met elkaar verbonden. “Het is dus van groot belang dat deze informatiestromen voldoende beveiligd zijn”, zo benadrukt de brancheorganisatie. Hetzelfde geldt voor het wegennet en het betalingsverkeer.

Preventieve en detective

Sinds het uitbreken van de coronapandemie is het aantal cyberaanvallen vervijfvoudigd. Niet alleen ziekenhuizen, onderzoekslaboratoria en farmaceutische bedrijven zijn daar de dupe van: ook de levensmiddelensector heeft steeds vaker last van hackers en cybercriminelen. De ransomware-aanval op transportbedrijf Bakker Logistiek bewijst hoe kwetsbaar deze branche is. Door deze aanval stonden 250 vrachtwagens van het bedrijf stil en had de Albert Heijn enkele dagen lege kaasschappen.

De branche ziet dat het dreigingsniveau door cybercriminelen is toegenomen. Het CBL zegt dat ze deze ontwikkeling serieus neemt door te investeren in preventieve en detective maatregelen en cyberoefeningen te houden. Hierdoor tracht de brancheorganisatie de continuïteit van bedrijfsprocessen te waarborgen.

Vier aandachtspunten

Toch maakt de instantie zich zorgen over de digitale weerbaarheid van Nederland. In de position paper somt het CBL vier aandachtspunten op die, in haar ogen, extra aandacht verdienen van de regering.

  • Om te beginnen is het niet duidelijk wie de coördinatie op zich neemt als er zich een grootschalig beveiligingsincident voordoet. “Heeft de overheid voldoende capaciteit (en specialiteit) in huis om een grote landelijke crisisstructuur op te zetten in tijden van crisis?”, zo vraagt de branchevertegenwoordiger zich hardop af.
  • Verder vraagt de brancheorganisatie of het mogelijk is om een structuur te ontwikkelen waarbij bedrijven van elkaar kunnen leren door lessen uit het verleden met elkaar te delen.
  • Tot slot is er volgens het CBL “een aanhoudend tekort aan gekwalificeerd IT-personeel” en dat blijft een groot probleem.

Implementatie van de NIS2-richtlijn

Het levensmiddelenbureau hoopt dat de Tweede Kamer bij de implementatie van de NIS2-richtlijn gebruikmaakt van de kennis en expertise die aanwezig is in het bedrijfsleven. ‘NIS’ staat voor netwerk- en informatiesystemen. De Europese Commissie nam vorig jaar een herziene versie van de oorspronkelijke richtlijn aan. Het doel van deze richtlijn is om de digitale weerbaarheid van het Europese bedrijfsleven te vergroten. De vernieuwde richtlijn geldt niet alleen voor de vitale infrastructuur, maar ook bedrijven in bijvoorbeeld het afvalbeheer, ruimtevaart, chemie en voedingsindustrie.

De gesprekken over de digitale weerbaarheid van Nederland met de Tweede Kamer, vinden dinsdag 6 september plaats.

Havenbedrijf Rotterdam noemt cyberaanval ‘een reëel risico’

Het CBL is niet de enige instantie die een bijdrage levert aan de rondetafelgesprekken die morgen plaatsvinden. Het Havenbedrijf Rotterdam stuurde eveneens een document (pdf) met overwegingen naar de Tweede Kamer. Het havenbedrijf maakt zich zorgen over cyberaanvallen op en de digitale weerbaarheid van de Rotterdamse haven.

Zo’n 3.000 bedrijven wisselen onderling grote hoeveelheden informatie uit. Alleen zo kan het transport in de logistieke keten efficiënt op elkaar worden afgestemd. Tegelijkertijd is de Rotterdamse haven hierdoor een strategisch doelwit voor hackers en cybercriminelen. Havenbedrijf Rotterdam noemt een cyberaanval dan ook “een reëel risico”.

De organisatie pleit ervoor dat de overheid de regie op zich neemt als er zich een grootschalige calamiteit voordoet in de Rotterdamse haven.

Position Paper CBL T B V Rondetafelgesprek Digitale Weerbaarheid D D 6 September 2022
PDF – 125,7 KB 422 downloads
Position Paper Hb R T B V Rondetafelgesprek Digitale Weerbaarheid D D 6 September 2022
PDF – 82,3 KB 468 downloads

Bron: digitaltrustcenter.nl, portofrotterdam.com, cbl.nl, tweedekamer.nl, vpngids.nl

Drie NL datalekken, Noord-Korea hackt Axios en AI vindt kwetsbaarheden

Op een dag melden drie Nederlandse organisaties een datalek, van vakantiegangers tot voetbalsupporters en gemeentebestanden. Noord-Koreaanse hackers blijken achter de aanval op het populaire JavaScript pakket Axios te zitten dat wekelijks 100 miljoen keer wordt gedownload. Ondertussen zetten criminelen gekaapte computers in als anonimiseringsnetwerk en misbruiken ze vertrouwde Windows tools om antivirussoftware uit te schakelen. En AI modellen ontdekken actief onbekende kwetsbaarheden in veelgebruikte software, wat fundamentele vragen oproept over de toekomst van beveiligingsonderzoek.

Lees meer »

TeamPCP vergiftigt alles, Telegram zero-day en FBI gehackt

De supply chain campagne van TeamPCP breidt zich razendsnel uit en heeft inmiddels vijf grote softwareprojecten vergiftigd in anderhalve week. Een kritieke zero-day in Telegram maakt het mogelijk om apparaten over te nemen door simpelweg een sticker te ontvangen. De Iraanse hackersgroep Handala hackte de persoonlijke e-mail van de directeur van de FBI Kash Patel, en de Europese Commissie bevestigde een inbraak waarbij honderden gigabytes aan data zijn buitgemaakt.

Lees meer »

NB411: Ajax gehackt, ministerie onder vuur en supply chain aanvallen escaleren

Deze week werd duidelijk hoe breed het dreigingslandschap inmiddels reikt. Bij Ajax werden de gegevens van 300.000 fans buitgemaakt en konden seizoenkaarten worden overgenomen, terwijl het Ministerie van Financiën een cyberaanval op beleidssystemen bevestigde. De groep TeamPCP escaleerde hun campagne door achtereenvolgens de Trivy vulnerability scanner en het LiteLLM pakket te compromitteren, waarmee miljoenen ontwikkelaars werden geraakt. Vier grote botnets met samen 3 miljoen geïnfecteerde apparaten werden ontmanteld door het Amerikaanse ministerie van Justitie. De DarkSword exploitkit voor iPhones verscheen openbaar op GitHub en voice phishing steeg naar de op een na grootste aanvalsvector. Dichter bij huis verloor een verkoper uit Nijkerk ruim 12.000 euro na een neplink via Marktplaats, de politie zoekt de verdachte. Lees alle details in de vier artikelen van deze week.

Lees meer »

Verkoper verliest 12.000 euro na Marktplaats hack

Een 47-jarige man uit Nijkerk werd in september 2025 slachtoffer van een geraffineerde hack via Marktplaats. Een oplichter deed zich voor als geïnteresseerde koper, stuurde een neplink voor een zogenaamde ophaalservice en plunderde vervolgens de bankrekening van het slachtoffer. In totaal werd ruim 12.000 euro gestolen. De politie zoekt de man die met de gestolen bankgegevens pinde in Dordrecht.

Lees meer »

Ajax gehackt, politie doelwit en iPhone exploits op straat

Nederland werd deze week hard geraakt. Bij AFC Ajax kregen aanvallers toegang tot gegevens van meer dan 300.000 fans, konden 42.000 seizoenkaarten stelen of deactiveren en stadionverboden inzien of opheffen. De politie meldde zelf getroffen te zijn door een phishingaanval. Ondertussen liggen exploits voor iPhones openbaar op GitHub en escaleren aanvallen op de software supply chain in hoog tempo.

Lees meer »

Ministerie gehackt, TeamPCP escaleert en voice phishing stijgt

Het Nederlandse Ministerie van Financien bevestigt een cyberaanval waarbij onbevoegden toegang kregen tot beleidssystemen, de hackersgroep TeamPCP breidt zijn supply chain campagne uit naar Docker, GitHub en het populaire Python pakket LiteLLM en uit het jaarlijkse rapport van Mandiant blijkt dat voice phishing inmiddels de op een na grootste aanvalsvector is. Het journaal bestrijkt het nieuws van 23 en 24 maart 2026.

Lees meer »