Cybercriminelen richtten voorheen hun aandacht vaak op grootschalige en geavanceerde cyberaanvallen. De focus verschuift echter in toenemende mate naar kleinschalige cybercriminaliteit. Hierbij zetten aanvallers vaak 'commodity malware'* in.
Internet crime complaint centre cijfers
Hiervoor waarschuwen security experts van Cisco Talos, de threat intelligence tak van de organisatie. Uit de jaarlijkse cijfers van het Internet Crime Complaint Centre (IC3) van de FBI bleek dat er in 2021 zo’n 847.376 cybermisdrijven waren gemeld bij de Amerikaanse dienst, met een totale schade rond de 6,9 miljard dollar – dat is 8.000 dollar per melding. Deze sterke stijging in het aantal cyber misdrijven heeft veel aandacht gekregen in het cyberveiligheidsdebat en daarom heeft Cisco's Threat Intelligence dienst, Cisco Talos, de cijfers onder de loep genomen.
Overstap van criminele bendes
Met de groei van online cybercriminaliteit zijn traditionele vormen van criminaliteit geleidelijk gedaald. Deze daling is te verklaren door de overstap van criminele bendes op straat naar de cyberwereld. Verschillende rapporten uit de VS en Europese landen bevestigen deze trend. De verschuiving van offline naar online criminaliteit wordt mede mogelijk gemaakt door de goed toegankelijke en snel groeiende markt voor "commodity malware". Deze malware is vooraf gebouwd en is online voor iedereen toegankelijk. Uit het onlangs uitgebrachte rapport van Cisco Talos bleek zelfs dat commodity malware de populaire gijzelsoftware ‘ransomware’ heeft ingehaald als de meest voorkomende vorm van een cyberaanval.
"In het verleden werd cybercriminaliteit beschouwd als 'officiële misdaad'. Technologie is nu echter zo'n integraal onderdeel van ons leven geworden dat iedereen met een smartphone zich kan wenden tot cybercriminaliteit. De groei van cryptocurrencies en de bijbehorende anonimiteit, al dan niet legitiem, heeft de aandacht getrokken van criminelen die voorheen actief waren in traditionele criminele organisaties maar die nu zijn overgestapt op cybercrime en identiteitsdiefstal", stelt Cisco Talos in de blogpost.
Verschuiving in het aanvalsveld
Talos wijst ook op de uitdagingen bij de bestrijding van deze misdrijven. Bijvoorbeeld het feit dat het vaak om betrekkelijk kleine bedragen gaat, het is gemakkelijker om een paar duizend euro te verbergen dan een miljoen aan losgeld. De groei van cybercriminaliteit zal zich daarom naar verwachting dan ook niet gaan richten op meer geavanceerde aanvallen op grote ondernemingen, maar op particulieren en kleine bedrijven. Zie het als een equivalent van het beroven van een bank naar het stelen van een portemonnee. Net zoals een bankoverval meer aandacht krijgt dan een diefstal van een portemonnee, worden kleinschalige cyberdelicten door de politie gemakkelijk afgedaan.
"Er is helaas geen eenvoudige oplossing. Naarmate meer criminelen de straat verlaten en zich gaan verschuilen achter toetsenborden en telefoons, zal de traditionele rechtshandhaving voor nieuwe uitdagingen komen te staan. Wat aanvankelijk een daling van bepaalde soorten criminaliteit lijkt, kan gepaard gaan met een vergelijkbare toename van fraude en cybercriminaliteit die niet zo gemakkelijk te kwantificeren is. Naar alle waarschijnlijkheid zal er dus een verandering moeten plaatsvinden in de manier waarop we met de politie samenwerken".
*'Commodity malware' is malware die vooraf is gebouwd en voor iedereen online toegankelijk is.
Bron: ic3.gov, talosintelligence.com, executive-people.nl
Meer rapporten? Kijk dan hier
Bekijk alle vormen en begrippen
Bekijk tips en tricks om je te beschermen tegen digitale criminaliteit
Blijf op de hoogte en schrijf je in voor de wekelijkse nieuwsbrief op zondag om 19:00
Actuele aanvallen overzicht per dag
Meer actueel nieuws
Verdachte gezocht na babbeltruc bij 76-jarige in Rotterdam
Een 76-jarige Rotterdammer raakte zijn bankpas en pincode kwijt nadat oplichters zich voordeden als zijn bank en als de politie. De politie zoekt de man die daarna met de pinpas geld opnam en op camerabeelden staat.
Mailboxspionage en Cisco SD-WAN actief misbruikt
In deze aflevering van het Cyber Journaal staan de dagen van donderdag 4 en vrijdag 5 juni centraal. Aanvallers lazen vijf maanden lang ongezien mee in de mailbox van een beursdirecteur en sluisden de inhoud weg via vertrouwde clouddiensten. In Nederland en België blijven hotelgasten en bankklanten doelwit van fraude die naadloos aansluit op de werkelijkheid. Tegelijk staat de toeleverketen van software opnieuw onder druk, worden kwetsbaarheden in netwerkapparatuur en WordPress actief misbruikt, en zien we beweging in opsporing, spionage en het beleid rond digitale soevereiniteit. We lopen het thema voor thema langs.
Datalek hotelsector, Windows NETLOGON actief misbruikt
In deze aflevering van het Cyber Journaal staan de dagen van dinsdag 2 en woensdag 3 juni centraal. Koninklijke Horeca Nederland waarschuwt voor een breed datalek in de hotelsector, waarbij gestolen reserveringsgegevens gasten bereiken via geloofwaardige phishing. In Den Bosch onderzoekt de overheid een mogelijk datalek bij de gevangenis van Vught dat niet door een hack ontstond, maar door een overgeslagen procedure. Tegelijk staat de toeleverketen van software opnieuw onder druk, worden twee kritieke lekken in Windows en Android actief misbruikt, en zien we beweging in opsporing, hacktivisme en spionage. We lopen het thema voor thema langs.
Meta AI lek kaapt Instagram, vier Benelux datalekken
In het weekend van 30 en 31 mei en op maandag 1 juni 2026 stond kunstmatige intelligentie centraal als nieuw aanvalsoppervlak. Een lek in de digitale assistent Meta AI maakte het mogelijk om Instagramaccounts over te nemen, zelfs met tweefactorauthenticatie, waarbij het gearchiveerde Instagramaccount van het Witte Huis uit de regeringsperiode van Barack Obama het bekendste slachtoffer was. Tegelijk verschenen op cybercrimefora vermeende datasets van vier grote organisaties uit Nederland en België, waaronder het Utrechtse BCD Travel en het grootste Belgische ziekenfonds. De opsporing boekte een succes met de aanhouding van de beheerder van een van de grootste platforms voor gestolen data. Verder worden twee kwetsbaarheden in Palo Alto GlobalProtect en de WordPress plugin WP Maps Pro op dit moment actief misbruikt.
Cyberoorlog nieuws
Op deze pagina vind je actueel cyberoorlog nieuws over staatshackers, hybride dreigingen, digitale aanvallen op infrastructuur en geopolitieke cyberdreigingen die relevant zijn voor Nederland en België.
Opsporing nieuws
Op deze pagina vind je actueel opsporingsnieuws over cybercriminaliteit, arrestaties, politieonderzoeken, rechtszaken en internationale acties tegen cybercriminelen. De nadruk ligt op Nederland, België en relevante internationale zaken.
Heeft u tips of verdachte activiteiten gezien online? Neem dan contact op met Cybercrimeinfo.