Cybercriminelen richtten voorheen hun aandacht vaak op grootschalige en geavanceerde cyberaanvallen. De focus verschuift echter in toenemende mate naar kleinschalige cybercriminaliteit. Hierbij zetten aanvallers vaak 'commodity malware'* in.
Internet crime complaint centre cijfers
Hiervoor waarschuwen security experts van Cisco Talos, de threat intelligence tak van de organisatie. Uit de jaarlijkse cijfers van het Internet Crime Complaint Centre (IC3) van de FBI bleek dat er in 2021 zo’n 847.376 cybermisdrijven waren gemeld bij de Amerikaanse dienst, met een totale schade rond de 6,9 miljard dollar – dat is 8.000 dollar per melding. Deze sterke stijging in het aantal cyber misdrijven heeft veel aandacht gekregen in het cyberveiligheidsdebat en daarom heeft Cisco's Threat Intelligence dienst, Cisco Talos, de cijfers onder de loep genomen.
Overstap van criminele bendes
Met de groei van online cybercriminaliteit zijn traditionele vormen van criminaliteit geleidelijk gedaald. Deze daling is te verklaren door de overstap van criminele bendes op straat naar de cyberwereld. Verschillende rapporten uit de VS en Europese landen bevestigen deze trend. De verschuiving van offline naar online criminaliteit wordt mede mogelijk gemaakt door de goed toegankelijke en snel groeiende markt voor "commodity malware". Deze malware is vooraf gebouwd en is online voor iedereen toegankelijk. Uit het onlangs uitgebrachte rapport van Cisco Talos bleek zelfs dat commodity malware de populaire gijzelsoftware ‘ransomware’ heeft ingehaald als de meest voorkomende vorm van een cyberaanval.
"In het verleden werd cybercriminaliteit beschouwd als 'officiële misdaad'. Technologie is nu echter zo'n integraal onderdeel van ons leven geworden dat iedereen met een smartphone zich kan wenden tot cybercriminaliteit. De groei van cryptocurrencies en de bijbehorende anonimiteit, al dan niet legitiem, heeft de aandacht getrokken van criminelen die voorheen actief waren in traditionele criminele organisaties maar die nu zijn overgestapt op cybercrime en identiteitsdiefstal", stelt Cisco Talos in de blogpost.
Verschuiving in het aanvalsveld
Talos wijst ook op de uitdagingen bij de bestrijding van deze misdrijven. Bijvoorbeeld het feit dat het vaak om betrekkelijk kleine bedragen gaat, het is gemakkelijker om een paar duizend euro te verbergen dan een miljoen aan losgeld. De groei van cybercriminaliteit zal zich daarom naar verwachting dan ook niet gaan richten op meer geavanceerde aanvallen op grote ondernemingen, maar op particulieren en kleine bedrijven. Zie het als een equivalent van het beroven van een bank naar het stelen van een portemonnee. Net zoals een bankoverval meer aandacht krijgt dan een diefstal van een portemonnee, worden kleinschalige cyberdelicten door de politie gemakkelijk afgedaan.
"Er is helaas geen eenvoudige oplossing. Naarmate meer criminelen de straat verlaten en zich gaan verschuilen achter toetsenborden en telefoons, zal de traditionele rechtshandhaving voor nieuwe uitdagingen komen te staan. Wat aanvankelijk een daling van bepaalde soorten criminaliteit lijkt, kan gepaard gaan met een vergelijkbare toename van fraude en cybercriminaliteit die niet zo gemakkelijk te kwantificeren is. Naar alle waarschijnlijkheid zal er dus een verandering moeten plaatsvinden in de manier waarop we met de politie samenwerken".
*'Commodity malware' is malware die vooraf is gebouwd en voor iedereen online toegankelijk is.
Bron: ic3.gov, talosintelligence.com, executive-people.nl
Meer rapporten? Kijk dan hier
Bekijk alle vormen en begrippen
Bekijk tips en tricks om je te beschermen tegen digitale criminaliteit
Blijf op de hoogte en schrijf je in voor de wekelijkse nieuwsbrief op zondag om 19:00
Actuele aanvallen overzicht per dag
Meer actueel nieuws
AI-assistenten worden aanvalsoppervlak en de politie zoekt de stem achter de hack bij Odido
Deze week draait het cybernieuws om een ongemakkelijke waarheid, de hulpmiddelen die ontwikkelaars sneller en slimmer maken, zijn tegelijk een nieuw doelwit, een nieuw wapen en een bron van ruis geworden. Onderzoekers van Sophos, Wiz en de Universiteit van Tel Aviv lieten in korte tijd zien hoe AI-codeerassistenten zoals Claude Code, Cursor en GitHub Copilot langs beveiliging glippen of erdoor worden gekaapt. Tegelijk rolde er een golf actief misbruikte kwetsbaarheden binnen, van Django tot Windows Defender, en meldde de Autoriteit Persoonsgegevens dat accountovernames in een jaar tijd bijna verdrievoudigden.
Verdachte gezocht na pinnen met gestolen bankpas in Tiel
De politie zoekt een man die in Tiel met de bankpas van iemand anders heeft betaald. Op beelden van bewakingscamera's is de verdachte duidelijk te zien, en de politie vraagt iedereen die hem herkent om zich te melden.
Ransomware sloopt beveiliging, Cyberbeveiligingswet aan
Het cybernieuws van dinsdag 7 en woensdag 8 juli 2026 liet twee patronen scherp zien. Aanvallers richten hun eerste klap steeds vaker op de beveiliging zelf, met ransomware en trojans die detectiesoftware uitzetten voordat de echte aanval begint, en staatsactoren kruipen naar binnen via de mailserver en de toeleveringsketen. Tegelijk brak een brede golf kwetsbaarheden los, van een lek in Adobe ColdFusion dat binnen twee uur werd misbruikt tot een verborgen achterdeur in routers zonder patch. In eigen land nam de Eerste Kamer de Cyberbeveiligingswet aan, die ruim achtduizend organisaties raakt, en zette Nederland verdere stappen richting digitale soevereiniteit.
AI omzeilt scanners en Nederland kiest voor eigen cloud
Het cybernieuws van het weekend van zaterdag 4 tot en met maandag 6 juli 2026 stond in het teken van kunstmatige intelligentie aan de aanvalskant en van een land dat zijn digitale koers bijstelt. Onderzoekers lieten zien hoe kwaadaardige uitbreidingen voor programmeeragenten vrijwel elke beveiligingsscanner passeren, een nieuw offensief platform beloofde iedereen in een zoeker naar onbekende lekken te veranderen, en een modulair aanvalsraamwerk bleek met hulp van AI in elkaar gezet. Tegelijk brak een brede golf kwetsbaarheden los, van de Linux kern tot miljoenen embedded apparaten, en dichtte Microsoft twee kritieke lekken in zijn clouddiensten. In eigen land koos het kabinet nadrukkelijk voor digitale soevereiniteit, oordeelde de toezichthouder dat de inlichtingendiensten burgergegevens onrechtmatig verwerkten, en diende in Rotterdam een rechtszaak over de beheerder van DigiD.
AI voert zelf de aanval uit en firewalls als ingang
Het cybernieuws van donderdag 2 en vrijdag 3 juli 2026 werd beheerst door één rode draad, aanvallers verschuilen zich achter wat organisaties juist zouden moeten vertrouwen. Onderzoekers documenteerden de eerste ransomware die volledig door een AI agent werd aangestuurd, terwijl gestolen inloggegevens van tienduizenden firewalls rechtstreeks aan ransomware werden gekoppeld. Tegelijk brak een reeks actief misbruikte lekken los aan de rand van het netwerk, van Citrix NetScaler tot Microsoft SharePoint. In eigen land stond een datalek bij een hogeschool bijna een jaar open, arresteerde de Belgische politie een negentienjarige als vermeend kopstuk van een phishingbende, en klonk de geopolitiek door in dronespionage en de zoektocht naar digitale soevereiniteit.
Verdachte gezocht na bankhelpdeskfraude in Den Helder
Een 72-jarige vrouw uit Den Helder is slachtoffer geworden van bankhelpdeskfraude, waarbij een man haar geld, sieraden en andere waardevolle spullen bij haar thuis ophaalde. De politie heeft de zaak op 1 juli 2026 opnieuw onder de aandacht gebracht en toont camerabeelden van de verdachte en van de gestolen sieraden.
Heeft u tips of verdachte activiteiten gezien online? Neem dan contact op met Cybercrimeinfo.