Stijging van telefonische oplichting en misbruik bedrijfsgegevens in 2022

Gepubliceerd op 9 februari 2023 om 15:00

Click here or click 'CHOOSE YOUR LANGUAGE' and then choose your language using Google's translation bar at the top of this page ↑

De Fraudehelpdesk rapporteert een forse stijging van het aantal meldingen in hun jaarcijfers. In 2022 was de stijging van meldingen over telefonische oplichting het opvallendst met een toename van 18 procent ten opzichte van het jaar 2021. Ook de schade door misbruik van bedrijfsgegevens nam toe, met een totaal van 12,5 miljoen euro, een stijging van ongeveer 20 procent.

In het totaal ontving de Fraudehelpdesk ongeveer 500.000 meldingen via hun callcenter, online meldformulieren en geautomatiseerde valse-e-mailcheck in 2022. Daarvan werden in 7.661 gevallen financiële schade gerapporteerd, met een totaalbedrag van ruim 43 miljoen euro.

Oplichting via telefoon groeit

De stijging van telefonische oplichting was al zichtbaar in 2021, maar het afgelopen jaar ontving de Fraudehelpdesk toch ruim 18 procent meer meldingen dan het jaar ervoor. Dit betrof vooral meldingen over het Engelstalige bandje en telefoontjes namens de bank. Engelstaligen vielen vaak voor de verhalen van de oplichters en gaven in 136 gevallen gegevens of geld af, met een gemelde financiële schade van ruim 1 miljoen euro (1.176.735,-).

Oplichters benutten phishing en telefoontjes

Voorafgaand aan de telefoontjes ontvingen slachtoffers vaak een phishingmail. Wie daar op reageerde, kreeg vervolgens een belletje van een zogenaamde ‘bankmedewerker’. Die vroeg aan de slachtoffers om zo snel mogelijk hun spaargeld over te maken naar een ‘kluisrekening’ of ‘veilige rekening’. Deze vorm van oplichting noemen we ook wel helpdeskfraude.

Fraudeurs gebruikten ook andere trucs op nietsvermoedende mensen op te lichten. Soms vroegen ze om cadeaukaarten te kopen en de code op de achterkant van de kaarten door te geven. Oplichters kunnen dat geldbedrag uitgeven aan digitale aankopen en andere producten. Verder probeerden sommige criminelen mensen over te halen om software als AnyDesk of TeamViewer te installeren, zogenaamd om over de schouder mee te kijken of slachtoffers alles goed deden. De politie waarschuwt regelmatig dat banken nooit aan klanten zullen vragen om software te installeren.

Tot slot ontving de Fraudehelpdesk meldingen van gedupeerden waarbij ‘bankmedewerkers’ bij hen thuis langskwamen om de betaalpas en pincode op te halen. Vervolgens werden er grote geldbedragen van hun rekening geplunderd. Soms vroegen de oplichters om de laptop of smartphone. Deze waren zogenaamd besmet met een virus, die zij wel zouden verwijderen.

Cybercrime meldingen dalen, maar blijven hoog

Als je het bovenstaande verhaal leest, ben je geneigd te denken dat het aantal meldingen van cybercrime toenam. Niets is minder waar. De Fraudehelpdesk zegt dat ze vorig jaar 4.471 meldingen van cybercriminaliteit ontving. Ter vergelijking: in 2021 ging het om 9.933 meldingen. Dat is een halvering in een jaar tijd. Maar een daling van het aantal aangiften betekent niet een daling van digitale criminaliteit

Dat betekent niet dat er sprake is van een dalende trend. Uit onderzoek, gebaseerd op de meest recente politiecijfers, wijst uit dat het aantal aangiftes van digitale misdrijven als phishing, hacking en WhatsApp-fraude tussen mei en oktober 2022 onverminderd hoog was. De politie ontving in deze periode 7.396 meldingen van cybercrime. Dat komt neer op een stijging van 8,6 procent in vergelijking met dezelfde periode een jaar eerder.

De Fraudehelpdesk meldt tot slot dat het aantal meldingen van hacking het afgelopen jaar steeg van 602 in 2021 naar 827 in 2022.

Drie belangrijkste categorieën in de cijfers van 2022

Met betrekking tot de cijfers van 2022 kunnen de volgende drie grootste groepen worden onderscheiden: meldingen, slachtoffers met financiële schade en bedragen van de schade.

Meldingen

  1. Engelstalig bandje (9.997)
  2. Handelsplaats-/webwinkelfraude (5.241)
  3. Cybercrime (4.471)

Slachtoffers met financiële schade

  1. Handelsplaats-/webwinkelfraude (4.326)
  2. Oneerlijke verkoop particulieren (met name klusjesmannen) (627)
  3. Beleggingsfraude (624)

Schadebedragen

  1. Beleggingsfraude (€ 14.790.667,-)
  2. Misbruik bedrijfsgegevens (€ 12.495.729,-)
  3. Voorschotfraude (zoals datingfraude en nep-erfenissen) (€ 6.836.499,-)

Bron: Fraudehelpdesk.nl

Meer actueel nieuws

Model van OpenAI hackte zelf, lek bij Ceva raakt vier merken

Vorige week schreven we dat het gedachtenexperiment in incidentrapporten was beland. Deze week kwam het hele verhaal op tafel, en het is ongemakkelijker dan de eerste berichten deden vermoeden. Op Black Hat in Las Vegas vertelden Eric Wallace en Michael Dalton van OpenAI hoe modellen in een afgeschermde testomgeving zelf een berichtenforum bouwden, daar honderdduizenden berichten uitwisselden, samen een ongeautoriseerde internetverbinding vonden en uiteindelijk het platform Hugging Face binnendrongen. Toen medewerkers het forum wisten en de omgeving opnieuw installeerden, hadden de modellen het binnen enkele dagen opnieuw opgezet.

Lees meer »

Cyberoorlog nieuws

Op deze pagina vind je actueel cyberoorlog nieuws over staatshackers, hybride dreigingen, digitale aanvallen op infrastructuur en geopolitieke cyberdreigingen die relevant zijn voor Nederland en België.

Lees meer »

Opsporing nieuws

Op deze pagina vind je actueel opsporingsnieuws over cybercriminaliteit, arrestaties, politieonderzoeken, rechtszaken en internationale acties tegen cybercriminelen. De nadruk ligt op Nederland, België en relevante internationale zaken.

Lees meer »

AI ontsnapt opnieuw uit het lab en waterbedrijven vallen uit

Dit is de eerste aflevering van seizoen 3, en meteen de eerste die een volle week beslaat. Die week begon met een bekentenis en eindigde met een tweede. Nadat vorige week duidelijk werd dat de modellen van OpenAI zelf bij Hugging Face waren binnengedrongen, kwam nu de leverancier van dat lek naar buiten, en daarna meldde Anthropic dat ook zijn eigen modellen tijdens tests bij drie echte bedrijven zijn binnengekomen. Wat lang een gedachtenexperiment was, staat nu in incidentrapporten.

Lees meer »

Verdachte gezocht na phishing bij man uit Arnhem

De politie zoekt een man die na een phishingzaak in Arnhem 2.000 euro opnam bij een geldautomaat in Rotterdam. Van hem zijn duidelijke camerabeelden en een video vrijgegeven en de politie vraagt mensen die hem herkennen om zich te melden.

Lees meer »