De Fraudehelpdesk kreeg afgelopen jaar aanzienlijk meer meldingen van cybercriminaliteit binnen. Oplichters veroorzaakten voor ruim 47 miljoen euro aan financiële schade. In totaal kreeg de instantie 530.000 meldingen binnen, een stijging van ruim 50 procent.
Frauduleuze online aan- en verkopen
Het aantal meldingen over frauduleuze online aan- en verkopen steeg in 2021 het hardst in vergelijking met het jaar ervoor: met 25 procent om precies te zijn. Het schadebedrag door beleggingsfraude kwam afgelopen jaar uit op 19 miljoen euro, wat neerkomt op een stijging van 45 procent. Verder meldt de Fraudehelpdesk dat het aantal slachtoffers dat in 2021 van meerdere fraudevormen slachtoffer is geworden met maar liefst 2.000 procent steeg ten opzichte van 2020.
| Vorm | 2021 t.o.v. 2020 | Schade |
|---|---|---|
| Frauduleuze online aan- en verkopen | +25% | |
| Beleggingsfraude | +45% | 19 miljoen euro |
| Meerdere fraudevormen | +2.000% |
Vishing
In de laatste maanden van afgelopen jaar gingen de meeste klachten over geautomatiseerde telefoontjes. Een Engelstalige bandopname zegt namens de ‘Dutch Supreme Court’ of de ‘National Police’ te spreken. Nietsvermoedende slachtoffers worden gevraagd om hun BSN-nummer en andere persoonlijke informatie door te geven, zogenaamd om vervolging of identiteitsfraude te voorkomen. In werkelijkheid is het een list van cybercriminelen om zoveel mogelijk persoonsgegevens te bemachtigen.
Toename van 51,4 procent
Het aantal meldingen van fraude steeg in een jaar tijd van 350.000 naar 530.000. Dat is een toename van 51,4 procent. Het totale schadebedrag liep op van 41 miljoen naar 47 miljoen euro. Dat komt neer op een stijging van 14,6 procent.
De meeste meldingen die bij de Fraudehelpdesk binnenkwamen, gingen over cybercrime in het algemeen. Dan moet je denken aan hacken, phishing, computervredebreuk en malware. Op de tweede plaats staan meldingen die gaan over identiteitsfraude. Onder deze noemer vallen zaken als WhatsApp-fraude en helpdesk fraude. Oplichters doen zich dan voor als een bekende of bankmedewerker en proberen slachtoffers te overtuigen om geld naar hen over te maken.
Na cybercrime en identiteitsfraude kreeg de Fraudehelpdesk afgelopen jaar veel klachten over fraude met webshops en verkoopplatformen als Marktplaats. Dat is tegelijkertijd de categorie waar de hoogste schadebedragen werden genoemd. Slachtoffers verloren tevens een hoop geld met WhatsApp-fraude, beleggingsfraude en voorschotfraude. Als mensen geld moeten voorschieten om iemand in nood te helpen, spreken we van voorschotfraude. Dat gebeurt vaak via vriend-in-noodfraude en datingfraude.
| Meldingen | 2021 t.o.v. 2020 | Schade |
|---|---|---|
| Aantal meldingen van fraude | +54,4% | 47 miljoen euro |
In miljoenen euro's per jaar.
Drie top-3’s voor 2021
Meldingen
- Cybercrime (hacken, phishing, computervredebreuk, malware)
- Identiteitsfraude (vooral WhatsApp-hulpvraag)
- Handelsplaats/webwinkelfraude
Slachtoffers met financiële schade
- Handelsplaats/webwinkelfraude
- Identiteitsfraude (vooral WhatsApp-hulpvraag)
- Voorschotfraude (alles waarbij mensen geld moeten ‘voorschieten’ om iets te kunnen ontvangen, waaronder datingfraude en valse leningen)
Schadebedragen
- Beleggingsfraude
- Voorschotfraude (alles waarbij mensen geld moeten ‘voorschieten’ om iets te kunnen ontvangen)
- Identiteitsfraude Rechtspersonen (waaronder misbruik van een bedrijfsnaam)
Advies
Over het algemeen geldt: een gezond wantrouwen is cruciaal, dus blijf alert bij klikken op links, gegevens verstrekken en betalingen doen. Onthoud dat iedereen zich via internet en telefoon kan voordoen als een ander persoon of bedrijf. Maak daarom nooit geld over op basis van een tekstbericht of telefoontje, maar zorg dat je zeker weet met wie je te maken hebt: bel en voer een écht gesprek met het appende ‘familielid’ dat om geld vraagt, neem contact op met de bank of andere organisatie en controleer of je écht geld schuldig bent, ergens moet inloggen of geld overmaken. Voor ondernemers geldt ook: bespreek fraude binnen het bedrijf, licht medewerkers in over de risico’s en zorg voor een goede e-mailbeveiliging. Wees altijd terughoudend met het plaatsen van (bedrijfs)gegevens online.
"De Fraudehelpdesk heeft vorig jaar ruim 10 procent meer meldingen ontvangen over cybercriminaliteit. Het aantal meldingen over onder meer hacken, phishing, computervredebreuk en malware steeg in een jaar tijd van 8.982 tot 9.933."https://t.co/YFrPWOWKBO
— Fraudehelpdesk.nl (@Fraudehelpdesk) January 31, 2022
Bron: fraudehelpdesk.nl, vpngids.nl
Bekijk alle vormen en begrippen
Heeft u tips of verdachte activiteiten gezien online? Neem dan contact op met de politie. Telefonisch via het nummer 0900-8844 of online via het meld formulier. Uiteraard kunt u daarnaast ook tips melden bij Cybercrimeinfo.
‘Samen digitaal oké met het A B C’
Om de kans te verkleinen dat u slachtoffer wordt van digitale criminaliteit, is belangrijk om wanneer u digitaal gaat, de standaard regels van de ABC in acht neemt: De ABC methode staat voor:
A = alert blijven
- Te mooi om waar te zijn, is niet oké
- Blijf op de hoogte
- Klik nooit zomaar op een link
B = bescherm jezelf
- Blijf up-to-date met updates
- Gebruik sterke wachtwoorden
- Gebruik actuele anti-virus programma’s
- Maak offline back-up’s
C = check altijd
- Vertrouw je het niet, verbreek het contact
- Check de contactgegevens van de afzender
Meer actueel cybercrime nieuws
Dataverrijking: waarom het Odido lek gevaarlijker is dan je denkt
Op 1 maart publiceerde de hackersgroep ShinyHunters de volledige dataset van Odido op het darkweb. Gegevens van 6,5 miljoen personen en 600.000 bedrijven liggen nu open en bloot op internet. Namen, adressen, IBAN nummers, geboortedatums, paspoortnummers en zelfs BSN nummers van zzp'ers. Maar het echte gevaar van dit datalek zit niet in wat er gestolen is. Het zit in wat criminelen er straks mee gaan doen.
Odido finale: 6,1 miljoen op straat, overheid kwetsbaar
Het datalek bij Odido heeft zijn definitieve omvang bereikt. Beveiligingsonderzoeker Troy Hunt bevestigt dat de gegevens van 6,1 miljoen klanten inmiddels op het darkweb staan, inclusief burgerservicenummers van zelfstandigen. In Den Haag stapelen de zorgen zich op, de Dienst Justitiële Inrichtingen werd vijf maanden lang bespioneerd via een kwetsbaarheid in Ivanti, de Belastingdienst vertrouwt het systeem voor de omzetbelasting toe aan een Amerikaans bedrijf en duizenden applicaties op het Mendix platform lekken wereldwijd gevoelige data. Het IBM X-Force rapport onthult dat een kwart van alle cyberaanvallen op Europa is gericht, terwijl het Nederlandse Jaarbeeld Ransomware laat zien dat gehackte accounts de belangrijkste aanvalsmethode zijn geworden. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 28 februari tot en met 2 maart 2026.
NB407: Jouw Odido data staat nu op het darkweb
Deze week werd het ergste scenario werkelijkheid: ShinyHunters publiceerde de gestolen gegevens van honderdduizenden klanten van Odido op het darkweb, inclusief IBAN nummers en paspoortnummers. We leggen uit wat criminelen nu over jou weten en welke stappen je moet nemen. Daarnaast gebruikte een Russische hacker AI om meer dan 600 FortiGate firewalls te kraken, misbruikte een hacker Claude AI voor een overheidshack en onthulde Google een Chinese spionagecampagne die bijna tien jaar lang 53 organisaties bespioneerde. CrowdStrike meldde dat AI aanvallers in recordtijd van 27 seconden door netwerken bewegen. Tot slot zoekt de politie een verdachte van bankhelpdeskfraude bij een goudsmid in Naarden. Lees alle details in de zes artikelen van deze week.
Odido data op straat, AI hackt overheden en Chinese spionage
Het ultimatum van hackersgroep ShinyHunters is verlopen en de gestolen gegevens van honderdduizenden Odido klanten staan op het darkweb. In de eerste publicatie verscheen data van 430.000 particulieren en 290.000 zakelijke klanten, waarna een dag later opnieuw klantgegevens werden vrijgegeven. De politie adviseert bedrijven expliciet niet te betalen. Tegelijkertijd misbruikte een hacker het AI model Claude om 150 gigabyte aan gegevens van de Mexicaanse overheid te stelen, en integreert Kali Linux nu AI voor penetratietesten. Google onthulde een Chinese spionagecampagne die bijna tien jaar lang 53 organisaties in 42 landen bespioneerde, terwijl de Tweede Kamer vragen stelt over een killswitch in Chinese bussen. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 26 en 27 februari 2026.
Goudsmid in Naarden voor tonnen opgelicht
Een goudsmid uit Naarden is in oktober 2025 slachtoffer geworden van een geraffineerde vorm van bankhelpdeskfraude. De vrouw werd eerst telefonisch benaderd door iemand die zich voordeed als medewerker van haar bank. Vervolgens verscheen een man op de afgesproken locatie die haar tas vol sieraden, goud en contant geld meenam. De geschatte schade loopt op tot enkele honderdduizenden euro's. De politie heeft camerabeelden van een verdachte en doet een dringend beroep op getuigen.
ShinyHunters publiceert gestolen Odido data: "Dit is jullie schuld"
Wat veel Odido klanten vreesden, is vandaag werkelijkheid geworden. De hackersgroep ShinyHunters heeft de eerste lading gestolen klantgegevens gepubliceerd op het darkweb. Op hun eigen website verscheen vandaag een map met de naam "pay_or_leak" waarin een bestand met de titel "Information.txt" en een map "day1" staan. De boodschap van de criminelen is even kort als dreigend: Odido heeft geweigerd te betalen, dus nu betalen de klanten de prijs.
ShinyHunters eist miljoenen, AI breekt door in 27 seconden
De hackersgroep ShinyHunters eist miljoenen euro's losgeld van Odido en dreigt de gestolen data van miljoenen klanten openbaar te maken. Diezelfde groep blijkt ook achter datalekken bij CarGurus, Optimizely en tientallen andere organisaties te zitten. Het CrowdStrike Global Threat Report 2026 onthult dat aanvallers met behulp van AI nu gemiddeld in 29 minuten door een netwerk bewegen, met een record van slechts 27 seconden. Ondertussen kopieerden drie Chinese bedrijven op illegale wijze de mogelijkheden van het Claude AI model via 16 miljoen queries. In Nederland en Belgie sluiten instanties de rijen: SIDN verwijderde honderden kwaadaardige domeinen, DNB neemt extra maatregelen en Firefox lanceert een schakelaar om alle AI functies uit te zetten. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 24 en 25 februari 2026.
Gehackt bij Odido: wat criminelen nu over jou weten
🚨 Update 26 februari: ShinyHunters publiceert gestolen Odido data: "Dit is jullie schuld"
AI kraakt 600 firewalls, beurzen dalen en Odido escaleert
Een Russisch sprekende hacker gebruikte kunstmatige intelligentie om in vijf weken meer dan 600 FortiGate firewalls te compromitteren, terwijl de lancering van Claude Code Security een schokgolf door de cybersecuritymarkt stuurde. De software supply chain blijft onder vuur: meer dan 30.000 OpenClaw instances werden gecompromitteerd en een nieuwe npm worm richt zich specifiek op AI coding tools. In Nederland en Belgie escaleert de nasleep van het datalek bij Odido met risico's voor bankrekeningen, verloor een Belgische kerkfabriek 100.000 euro door factuurphishing en kregen advocaten een tik op de vingers voor verkeerd gebruik van AI in de rechtszaal. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 21, 22 en 23 februari 2026.
NB406: PromptSpy kapt je Android en 90% ransomware via je firewall
Deze week verscheen de social engineering techniek ClickFix in maar liefst vier varianten waarmee aanvallers slachtoffers verleiden om zelf malware te installeren. In België kwamen gevoelige gegevens op straat en de NAVO sloeg alarm. Onderzoekers onthulden hoe aanvallers het geheugen van AI vergiftigen, de Odido-soap groeide verder en de beruchte ransomwarebende LockBit kondigde versie 5.0 aan. ESET ontdekte PromptSpy, de eerste malware voor Android die Google Gemini AI misbruikt, het Delftse architectenbureau cepezed verscheen op de leksite van ransomwaregroep DragonForce en een nieuw rapport onthulde dat 90% van alle ransomware begint bij kwetsbare firewalls. Tot slot zoekt de politie een nepagent die via een babbeltruc een kluis stal van een oudere vrouw in Breda. Lees alle details in de vier artikelen van deze week.
PromptSpy, cepezed gehackt en 90% ransomware via firewalls
Onderzoekers van ESET onthulden PromptSpy, de eerste malware voor Android die Google Gemini AI misbruikt om gestolen gegevens te analyseren, terwijl op ClawHub 1.184 kwaadaardige skills werden aangetroffen en de populaire coderingstool Cline slachtoffer werd van een supply chain aanval. In Nederland en België verscheen het Delftse architectenbureau cepezed op de leksite van de ransomwaregroep DragonForce en claimde een cybercrimineel 27.000 personeelsgegevens van RTL Group te hebben buitgemaakt. Een nieuw rapport van Barracuda laat zien dat 90% van alle incidenten met ransomware begint bij kwetsbare firewalls en VPN. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 18 en 19 februari 2026.
Nepagent steelt kluis bij babbeltruc in Breda
Een oudere vrouw uit de wijk IJpelaar in Breda werd op woensdag 3 september 2025 gebeld door iemand die zich voordeed als politieagent. Even later stond een jonge verdachte voor haar deur, die er met haar kluis vandoor ging. De kluis werd later teruggevonden, maar de inhoud was verdwenen. De politie zoekt de verdachte via Bureau Brabant en vraagt het publiek om hulp.