Pretexting: Het belangrijkste aspect van pretexting is het vertrouwen winnen

Gepubliceerd op 28 januari 2022 om 15:00

Internetoplichters zoeken steeds weer nieuwe manieren om nietsvermoedende consumenten geld afhandig te maken. Zo nemen criminelen een valse identiteit aan door middel van spoofing of doen ze zich voor als een familielid via WhatsApp-fraude. Nu is er iets nieuws: pretexting. In dit artikel leggen we uit wat het is en wat je ertegen kunt doen.

Social engineering

Pretexting is een vorm van 'social engineering'. Social engineering is een techniek die cybercriminelen gebruiken om het vertrouwen van nietsvermoedende mensen voor zich te winnen. Als ze eenmaal je vertrouwen hebben gewonnen, dan proberen ze achter je privégegevens te komen. Je kunt pretexting zien als voorwerk vóór het echte oplichtingswerk: de eerste stap is het vertrouwen winnen, de tweede stap is het ontfutselen van gegevens. Pretexting hangt dan ook veel samen met spoofing en WhatsApp-fraude.

Hoe werkt pretexting?

Het belangrijkste aspect van pretexting is dat het vertrouwen gewonnen wordt. Zonder het vertrouwen komt de oplichter namelijk niet ver. De oplichter neemt dan ook een identiteit aan van iemand die je (snel) vertrouwt, bijvoorbeeld een familielid of een bankmedewerker. Om goed in die rol te kunnen komen, speurt de oplichter het internet af op zoek naar bruikbare informatie. Als het vertrouwen eenmaal is gewonnen, gaat de oplichter naar de volgende stap: zorgen dat de ander tot actie overgaat. Denk aan het invullen van persoonlijke gegevens via een link die de oplichter heeft gestuurd of het overmaken van geld naar een bankrekeningnummer.

Pretexting bij WhatsApp-fraude

Een appje van je dochter die om geld vraagt omdat haar telefoon kapot is gegaan of je zoon die dringend geld nodig heeft vanwege openstaande rekeningen… Beide verzoeken komen van een voor jou onbekend nummer, maar daar hebben ze een goede reden voor: ze hebben een nieuwe telefoon of een nieuw telefoonnummer (zoals in de onderstaande twee voorbeelden). Groot kans dat je in dit geval met een oplichter te maken hebt.

Door middel van pretexting kan WhatsApp-fraude nog geloofwaardiger worden. De criminelen zoeken op internet naar sociale media-accounts voor informatie, zoals een profielfoto en hoe sterk de band is met de familie. Verder kunnen ze het taalgebruik van de persoon overnemen. Als iemand bijvoorbeeld zonder hoofdletters typt, kan de oplichter dit gemakkelijk overnemen.

Criminelen gaan nu zo ver dat ze zelfs je WhatsApp-account kunnen overnemen. Zo vragen ze via een onbekend nummer aan jou om een verificatiecode. Daarmee kunnen ze je WhatsApp overnemen en met dat échte nummer, weer voordoen als een familielid.

Pretexting bij telefonische spoofing

Afgelopen maanden hebben we meerdere keren aandacht besteed aan spoofing. Voor wie nog niet weet wat dit is: spoofing is een term die gebruikt wordt als iemand een valse identiteit aanneemt die voor jou bekend en betrouwbaar is, zoals een bankmedewerker. Veel mensen, met name ING-klanten, werden voor duizenden euro’s opgelicht.

Een nepbankmedewerker belt nietsvermoedende consumenten op met de mededeling dat er ongebruikelijke activiteiten zijn gevonden rondom je bankrekening. Zo zeggen ze bijvoorbeeld dat iemand toegang probeerde te verschaffen om het spaargeld over te zetten naar een andere rekening. Het gemene spelletje van de oplichter: hij gebruikt een truc waarbij het echte telefoonnummer van de bank wordt getoond. Zo ben je sneller geneigd de nepbankmedewerker te geloven. Om je geld veilig te stellen, moet je het overmaken naar een zogeheten kluisrekening. Maar de kluisrekening is in handen van de oplichters en jij bent vervolgens je geld kwijt.

Wat kun je doen tegen pretexting?

Pretexting draait, zoals je hebt gelezen, om vertrouwen. Met een beetje gezond wantrouwen kom je al heel ver, maar het is goed om de volgende tips in acht te nemen en te gebruiken voor als je in een situatie terechtkomt die je niet helemaal vertrouwt.

‘Samen digitaal oké met het A B C’

A = alert blijven

  • Deel geen codes met anderen. Geen pincodes en geen verificatiecodes.

B = bescherm jezelf

  • Activeer tweestapsverificatie op WhatsApp. Dat doe je via Instellingen -> Account en vervolgens ‘verificatie in twee stappen’. Krijgt iemand alsnog je code? Dan moet er nog een tweede stap genomen worden om het account over te nemen.

C = check altijd

  • Vraagt een onbekend nummer om geld? Bel diegene. Pakt diegene niet op of hoor je diegene niet goed? Maak dan geen geld over. Dit geldt ook voor bekende nummers die om geld vragen. Altijd even bellen, dat scheelt al een hoop onzekerheid!
  • Bespreek met de familie hoe jullie omgaan met geld overmaken als er sprake is van (geld)nood.

Bekijk alle vormen en begrippen

 

Heeft u tips of verdachte activiteiten gezien online? Neem dan contact op met de politie. Telefonisch via het nummer 0900-8844 of online via het meld formulier. Uiteraard kunt u daarnaast ook tips melden bij Cybercrimeinfo.

Meer actueel cybercrime nieuws

Wereldwijd datalek bij Instagram en Nederlandse politieactie tegen sadistische chatgroepen

De afgelopen dagen stonden in het teken van grootschalige data incidenten waarbij miljoenen gebruikersaccounts van wereldwijde platformen op straat kwamen te liggen en gerichte aanvallen op de Nederlandse financiële en logistieke infrastructuur. Terwijl cybercriminelen hun technieken verfijnen met nieuwe malware varianten en misbruik van legitieme certificaten, boekten internationale opsporingsdiensten belangrijke successen tegen zowel financieel gedreven fraudenetwerken als online groepen die zich richten op sadistische uitbuiting.

Lees meer »

Sabotage stroomnet Berlijn en datalekclaim bij ASML in Nederland

De afgelopen twee dagen werd het digitale domein getekend door een combinatie van fysieke sabotage, geraffineerde spionage en grootschalige technische storingen. Terwijl in Nederland en België de gevolgen van netwerkuitval en datalekken direct voelbaar waren, speelden zich op het wereldtoneel zware geopolitieke conflicten af waarin cybermiddelen werden ingezet om vitale infrastructuur plat te leggen. Naast de directe aanvallen op bedrijven en overheden, valt op dat de grens tussen digitale en fysieke veiligheid steeds verder vervaagt, met incidenten variërend van overgenomen rolstoelen tot uitgeschakelde elektriciteitsnetwerken.

Lees meer »

Nederlandse rechter fluit Meta terug en malwarecampagne teistert Europese hotels

De afgelopen achtenveertig uur werd het digitale landschap gedomineerd door een reeks onthullingen die aantonen hoe snel de tactieken van cybercriminelen zich aanpassen aan nieuwe technologieën. Terwijl grote ondernemingen en overheidsinstellingen worstelen met de nasleep van datalekken en ransomware, blijkt dat zowel verouderde hardware als de nieuwste kunstmatige intelligentie nieuwe aanvalsroutes openen. Met name in de Benelux groeit de bezorgdheid over de verwevenheid van de onderwereld met alledaagse digitale processen, wat vraagt om zowel juridische als operationele tegenmaatregelen.

Lees meer »

Amerikaanse sabotageclaim in Venezuela en cyberdreiging bij Belgische gemeente

De gebeurtenissen van het afgelopen etmaal laten een verontrustende trend zien waarbij fysieke conflicten en digitale operaties steeds naadlozer in elkaar overvloeien. Terwijl in onze directe omgeving de alertheid is verhoogd rondom vitale systemen, wordt op het wereldtoneel duidelijk hoe desinformatie en cyberaanvallen worden ingezet als strategische wapens door statelijke actoren. Naast deze hoogdravende geopolitieke spanningen blijft de basisveiligheid van software en de integriteit van digitale infrastructuren een punt van constante zorg voor beheerders en beleidsmakers.

Lees meer »

Actueel opsporingsnieuws - huidige maand

▽ JANUARI 2027 | ▽ DECEMBER 2026 | ▽ NOVEMBER 2026 | ▽ OKTOBER 2026 | ▽ SEPTEMBER 2026 | ▽ AUGUSTUS 2026 | ▽ JULI 2026 | ▽ JUNI 2026 | ▽ MEI 2026 | ▽ APRIL 2026 | ▽ MAART 2026 | ▽ FEBRUARI 2026 | ▽ JANUARI 2026 | ▽ DECEMBER 2025

Lees meer »

Cyberoorlog nieuws - Actuele aanvallen

Sinds de aanval van Hamas op Israël 7 oktober 2023 en de Russische invasie op 24-02-2022 is de cyberoorlog tussen de betrokken partijen significant geëscaleerd. Deze ontwikkeling heeft geleid tot de lancering van een nieuwe sectie op Cybercrimeinfo, genaamd 'Real Time Cyberwar News'. De geopolitieke spanningen zijn niet alleen beperkt tot fysieke confrontaties; zowel de aanval van Hamas op Israël als de Russische invasie hebben een digitale dimensie gekregen, waardoor de cyberoorlog in volle gang is. We hebben jullie sinds de Russische invasie op 24-02-2022 continu geïnformeerd over de cyberoorlog. Echter, door de recente escalatie in Israël is de cyberoorlog behoorlijk toegenomen. De aanvallen variëren van DDoS-aanvallen tot meer geavanceerde methoden zoals spear-phishing en malware-injecties. Om het publiek op de hoogte te houden van deze snel veranderende situatie, biedt de nieuwe 'Real Time Cyberwar News' sectie op Cybercrimeinfo real-time updates en analyses van de lopende cyberoorlog. Vanwege de recente escalatie in Israël zullen we nu dagelijks ook dit nieuws met jullie delen. De escalatie van de cyberoorlog, zowel in het conflict tussen Hamas en Israël als na de Russische invasie, benadrukt het belang van voortdurende waakzaamheid op het gebied van cyberveiligheid. Het is essentieel om op de hoogte te blijven van de laatste ontwikkelingen, en de nieuwe 'Real Time Cyberwar News' sectie dient als een betrouwbare bron voor dergelijke informatie.

Lees meer »

«   »