S02E15
De afgelopen dagen werd het digitale landschap getekend door een verontrustende trend waarbij hackers zich niet langer beperken tot het versleutelen van data, maar overgaan tot directe intimidatie van individuen en gezinnen. Terwijl softwareleveranciers worstelen met complexe aanvallen op hun updateprocessen en ontwikkelomgevingen, zien we dat zowel criminele bendes als statelijke actoren misbruik maken van fundamentele vertrouwensrelaties in de toeleveringsketen om vitale infrastructuur en kwetsbare burgers te raken.
Ouders en zorgbehoevenden speelbal van gewetenloze criminelen
Een bijzonder agressieve ransomwaregroep heeft in België een ethische grens overschreden door de ouders van leerlingen van het Onze Lieve Vrouwinstituut Pulhof in Berchem (B) rechtstreeks af te persen. Nadat de schoolleiding weigerde in te gaan op een oorspronkelijke losgeldeis van vijftienduizend euro, benaderden de criminelen de ouders met het dreigement om 45 gigabyte aan gevoelige leerlingdossiers en personeelsgegevens te publiceren tenzij zij vijftig euro per kind betalen. In Nederland is ouderenzorgorganisatie De Wever in Tilburg getroffen door een datalek waarbij de privégegevens en burgerservicenummers van cliënten op vijftien locaties op straat kwamen te liggen, veroorzaakt door een lek bij een externe partner voor mondzorg. Ook op internationaal niveau zijn miljoenen consumenten gedupeerd; de Amerikaanse keten Panera Bread lekte de gegevens van ruim 5,1 miljoen klanten nadat een poging tot afpersing door de beruchte groep ShinyHunters mislukte. Daarnaast werden in het Zeeuwse Terneuzen diverse ouderen, waaronder een 83 jarige vrouw, slachtoffer van criminelen die zich voordeden als politieagenten om bankpassen en sieraden te ontfutselen.
Kritieke lekken in ontwikkelraamwerken en opslagsystemen vereisen directe actie
Software die wereldwijd door ontwikkelaars en bedrijven wordt gebruikt blijkt een populaire toegangspoort voor aanvallers. Gebruikers van het React Native framework moeten alert zijn op een kritieke kwetsbaarheid in de Metro server, geregistreerd als CVE-2025-11953 met een score van 9.8, waarmee ongeauthenticeerde aanvallers systemen volledig kunnen overnemen. Ook eigenaren van ASUSTOR netwerkopslagapparaten lopen ernstig gevaar door een lek in het ADM besturingssysteem met een score van 9.5, wat de deur wagenwijd openzet voor ransomware. Verder waarschuwt CISA voor actief misbruik van lekken in SolarWinds Serv-U en diverse VPN diensten, terwijl Docker gebruikers geconfronteerd worden met een veiligheidslek in de Ask Gordon AI integratie waardoor kwaadaardige code via images geïnjecteerd kan worden. Tevens is er een kritiek lek ontdekt in Odoo omgevingen op het besturingssysteem NixOS, waarbij aanvallers volledige toegang tot de databasemanager kunnen verkrijgen.
Hybride oorlogsvoering door fysiek geweld en autonome aanvalssystemen
De methoden van cybercriminelen verharden in rap tempo en verplaatsen zich steeds vaker naar de fysieke wereld. De groepering Scattered Lapsus ShinyHunters schuwt fysiek geweld niet en maakt zich schuldig aan swatting en het bedreigen van familieleden van leidinggevenden om betalingen af te dwingen. Naast deze menselijke dreiging is er een technologische verschuiving zichtbaar door de opkomst van autonome AI agenten zoals OpenClaw en Moltbook. Deze systemen kunnen zelfstandig cyberaanvallen uitvoeren en laterale bewegingen binnen netwerken maken zonder menselijke tussenkomst, wat leidt tot een explosieve groei van de criminele infrastructuur. Tegelijkertijd richten nieuwe malwarevarianten zoals Dynowiper zich puur op destructie door de Master Boot Record van systemen te vernietigen, terwijl in de Google Play Store een app met vijftigduizend downloads werd ontdekt die op de achtergrond 2FA codes steelt.
Hoge celstraffen en invallen tonen internationale daadkracht tegen cybermisdaad
Justitie in binnen- en buitenland boekt successen in de strijd tegen cybercriminaliteit en digitale spionage. In Frankrijk zijn de kantoren van X doorzocht in een onderzoek naar de verspreiding van deepfake pornografie via de AI tool Grok. De Poolse autoriteiten hebben een medewerker van het ministerie van Defensie gearresteerd op verdenking van spionage voor Rusland. In België heeft de rechtbank in Mechelen zware straffen uitgedeeld; twee broers kregen tien jaar cel voor een grootschalige phishingfraude waarbij ze 171.000 euro buitmaakten en zelfs vanuit het buitenland doorgingen met hun praktijken. Ook een gezin uit Mechelen wordt vervolgd voor het plunderen van bankrekeningen van tientallen slachtoffers via phishing. In Nederland eist het Openbaar Ministerie celstraffen tegen verdachten die tijdens de coronapandemie fraudeerden met vaccinatiebewijzen, waarbij het ondermijnen van overheidsbeleid zwaar wordt aangerekend.
Statelijke actoren viseren vitale infrastructuur via kantoorsuites en firewalls
De digitale oorlogsvoering neemt steeds geavanceerdere vormen aan waarbij vitale diensten het primaire doelwit zijn. Russische hackers richten hun pijlen op de kritieke infrastructuur van Denemarken en gebruiken geavanceerde phishing om toegang te krijgen. Onderzoekers hebben daarnaast vastgesteld dat de Chinese staatsactor Lotus Blossom maandenlang toegang had tot de hostinginfrastructuur van de populaire teksteditor Notepad++, waardoor zij de Chrysalis backdoor konden verspreiden via gemanipuleerde updates. In Oekraïne misbruikt de aan Rusland gelinkte groep APT28 een zeroday kwetsbaarheid in Microsoft Office, bekend als CVE-2026-21509, om overheidsinstanties te infiltreren. Daarnaast is de Poolse energiesector, waaronder wind- en zonneparken, doelwit geworden van aanvallen via FortiGate-firewalls, waarbij beheerdersaccounts werden overgenomen om de energieproductie te verstoren.
Maatschappelijke discussie over surveillance en digitale bescherming van jongeren
De balans tussen veiligheid en privacy blijft een heikel punt in het publieke debat. De Autoriteit Persoonsgegevens in Nederland heeft massasurveillance als speerpunt benoemd en waarschuwt voor de inzet van AI en camera’s in de openbare ruimte, terwijl spoorbeheerder ProRail juist inzet op AI-camera’s en drones voor toezicht langs het spoor. Zowel Nederland als Spanje werken aan wetgeving om de minimumleeftijd voor sociale media te verhogen naar respectievelijk 15 en 16 jaar om jongeren te beschermen tegen schadelijke invloeden. Op het gebied van software introduceert Mozilla in Firefox 148 een 'killswitch' waarmee gebruikers alle AI-functies in één keer kunnen uitschakelen, evenals een functie om trackers met één klik te blokkeren. De Nederlandse overheid test ondertussen alternatieven voor videobeldiensten zoals Teams en Zoom om de digitale soevereiniteit te waarborgen, terwijl Europese privacytoezichthouders kritiek uiten op de versoepeling van AI-regels door de Europese Commissie.
Dit was het voor vandaag! Tot morgen! En als je het interessant vond, stuur het dan door naar je vrienden en collega’s.
Ontdek meer over cybercrime en het darkweb in onze uitgebreide bibliotheek. Voor een gestructureerd overzicht van relevante onderwerpen kun je terecht op onze onderwerpenpagina, waar je een alfabetisch gerangschikte lijst vindt.
Bron: Cybercrimeinfo, ondezoeksteam
Altijd op de hoogte
Ontvang het Cyber Journaal meerdere keren per week, doorgaans tussen 12:00 en 14:00 uur. Schrijf je in en ontvang het automatisch in je mailbox.
Door de drukte kan het soms iets langer duren voordat het inschrijfformulier wordt geladen.
Recente journalen
Fortinet treft 270 Belgische bedrijven, Joomla-lek 10.0
Het cybernieuws van dinsdag 23 en woensdag 24 juni 2026 stond in het teken van één groot dossier en een breed patroon. Het datalek bij Fortinet blijkt minstens 270 Belgische organisaties en honderden Nederlandse systemen te raken, terwijl de onderliggende oogstcampagne FortiBleed meer dan 110 miljoen inloggegevens verzamelde. Daarnaast wordt een kritiek lek in de Joomla Content Editor met de hoogste score van 10.0 actief misbruikt, en doken vier nieuwe darkweb-claims op tegen Belgische en Nederlandse bedrijven. Onder de oppervlakte loopt een rode draad: aanvallers oogsten en verhandelen toegang, en de software-toeleveringsketen en de tooling rond kunstmatige intelligentie worden een steeds groter doelwit.
Belgische Staatsveiligheid gehackt, SRA op leaksite
In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van zaterdag 20 tot en met maandag 22 juni. De Belgische inlichtingendienst bleek via een lek bij een toeleverancier te zijn getroffen, de Nederlandse accountantskoepel SRA verscheen op de leaksite van LockBit 5, en Fortinet gaf nu ook zelf een dringende waarschuwing uit over de FortiBleed campagne. Daarnaast legde ESET de werkwijze van de ransomwaregroep Gentlemen bloot, doken nieuwe kwetsbaarheden op die directe actie vragen, en speelden oplichters in op de zomervakantie, de belastingaangifte en de Wereldbeker. We lopen het thema voor thema langs.
Financiën gehackt via zeroday, politie rolt SocGholish op
In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van donderdag 18 en vrijdag 19 juni. Het Ministerie van Financiën maakte bekend dat het in maart via een onbekend lek werd gehackt, de Nederlandse politie haalde samen met internationale partners het beruchte SocGholish netwerk offline, en de inloggegevens van bijna 74.000 Fortinet firewalls bleken op straat te liggen. Daarnaast bracht F5 twee kritieke noodpatches uit voor de webserver NGINX, liep kunstmatige intelligentie als wapen, zwakke plek en geopolitiek drukmiddel door het hele dreigingsbeeld, en kreeg een fraudeur met deepfakes een stevige celstraf. We lopen het thema voor thema langs.
The Gentlemen treft NL en BE, banktrojan belaagt 217 apps
In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van dinsdag 16 tot en met woensdag 17 juni. De ransomwaregroep The Gentlemen claimde in twee dagen een Nederlands en een Belgisch bedrijf, het Amsterdamse modemerk Patta dook op de afpersingssite van LockBit op, en de financiële geschillencommissie Kifid legde de bewijslast bij bankhelpdeskfraude nadrukkelijk bij de bank. Verder werden twee kwetsbaarheden in veelgebruikte webhosting actief misbruikt, liep kunstmatige intelligentie als rode draad door het dreigingsbeeld, en verstopten spionnen en ransomwaregroepen hun verkeer in vertrouwde infrastructuur. We lopen het thema voor thema langs.
Velvet Ant tien jaar in inlogsoftware, Consultic gehackt
In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van zaterdag 13 tot en met maandag 15 juni. Een Chinese spionagegroep bleek bijna tien jaar onzichtbaar in de inlogsoftware van een geïsoleerd netwerk te zitten, het Belgische bedrijf Consultic werd getroffen door ransomware en een vermeende dataset van Colruyt dook op het darkweb op. Verder dwong de Amerikaanse overheid Anthropic om twee van zijn krachtigste AI modellen voor buitenlanders af te sluiten, doken er twee software lekken op die jarenlang onopgemerkt bleven, en boekte de opsporing een sterke week met een schuldbekentenis in de Conti zaak en de ontmanteling van het phishingplatform Sniper Dz. We lopen het thema voor thema langs.
Phishing van eigen kredietbank, Ivanti Sentry misbruikt
In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van donderdag 11 en vrijdag 12 juni. Cliënten van Kredietbank Limburg kregen phishingmails die werkelijk van hun eigen kredietbank kwamen, het kritieke lek in Ivanti Sentry ging in één dag van een waarschuwing van het NCSC naar bevestigd misbruik met een spoeddeadline van CISA, en een internationale politieactie ontmantelde de witwasdienst AudiA6 die ruim 380 miljoen dollar aan criminele opbrengsten verwerkte. Daarnaast bevestigt een universiteit 454.600 getroffen studenten in de PeopleSoft campagne van ShinyHunters, en toont onderzoek van Anthropic dat AI de tijd tussen patch en werkende exploit terugbrengt van weken naar uren. We lopen het thema voor thema langs.