Incidenten van cybercriminaliteit stijgen in Nederland. Ook neemt fraude via WhatsApp dit jaar fors toe. Vooral het midden- en kleinbedrijf (mkb) wapent zich onvoldoende tegen computercriminaliteit.
Dat concludeert het Centraal Planbureau (CPB) in zijn Risicorapportage Cyberveiligheid.
Gevallen van cybercriminaliteit blijven groeien in Nederland. Zo werden Nederlanders in 2017 voor het eerst vaker slachtoffer van cybercriminaliteit dan van diefstal.
Afgelopen jaar zei bijna 12 procent van de Nederlanders slachtoffer te zijn geweest van cybercriminaliteit, een lichte stijging ten opzichte van 2016. De pakkans is echter relatief klein.
De aandacht lijkt steeds meer naar mobiele apparaten te gaan. Het aantal fraudepogingen via WhatsApp ligt dit jaar al drie keer zo hoog als in de drie jaar ervoor.
In de eerste helft 2018 waren er 180 meldingen van fraude via WhatsApp, in de periode 2015-2017 waren er in totaal 60 meldingen. Het gaat daarbij om fraude waarbij criminelen zich via WhatsApp bijvoorbeeld voordoen als een familielid in geldnood.
Minder ransomware, meer cryptojacking
Cybercriminelen kwamen de afgelopen jaren regelmatig in het nieuws door zogeheten ransomware, een stukje software dat een computer blokkeert en instructies geeft om te betalen, waarna de criminelen de computer weer vrijgeven.
Het CPB merkt op dat zich dit jaar nog geen grote incidenten met ransomware hebben voorgedaan. Tussen april 2017 en maart 2018 nam het aantal incidenten met ransomware af, en daalde ook het aandeel dat ransomware had in alle incidenten met malware.
Nu wordt bij financieel gemotiveerde malware eerder gekozen voor cryptojacking, waarbij computers ongemerkt worden geïnfecteerd met malware die cryptomunten voor cybercriminelen maakt.
Grote bedrijven beveiligen zich goed, mkb loopt achter
Nederlandse mkb-bedrijven lopen op het gebied van cyberveiligheid achter op grote bedrijven. In 2016 had 15 procent van de kleine bedrijven met tien tot twintig werknemers te maken met een cyberaanval.
Grotere bedrijven wapenen zich beter tegen cyberaanvallen. Zo gebruikt bijna 80 procent van de grote bedrijven met minstens 500 werknemers authenticatie met een beveiligingstoken. Gekeken naar alle ondervraagde bedrijven, gebruikte gemiddeld maar 34 procent authenticatie met een token.
Vooral de kleinere bedrijven haalden daarbij het gemiddelde omlaag. Het is niet duidelijk of mkb'ers achterlopen vanwege de kosten of door kennisachterstand.
Bron: CPB
Cybercrime blog
FysioRoadMap getroffen door Nova ransomware aanval - Nederlandse fysiotherapeuten slachtoffer van datalek
Reading in another language
Raspberry Pi, 4G modem en een bankoverval: De geheime strategie van UNC2891
Reading in another language
De onzichtbare dreiging: hoe hackers via SharePoint en Citrix NetScaler binnenbreken
Reading in another language
156% meer identiteitsdiefstal: Hoe Phishing-as-a-Service en infostealers MFA omzeilen om je bankrekening en email te hacken
Reading in another language
Digitale toekomst van Nederland en België: Inclusie, soevereiniteit en veiligheid als fundamenten
Reading in another language
Gemeenten in gevaar: Hoe ransomware, AI en quantumcomputing de digitale veerkracht bedreigen
Reading in another language
APT41 en het misbruik van Google Calendar: een nieuwe manier van cyberaanvallen
Reading in another language
Hoe de TU/e een cyberaanval stopte: een les in snelle actie en transparantie
Reading in another language
INC Ransom, nieuwe dreiging voor Ahold Delhaize
Reading in another language
Nieuwe cijfers, groeiende online risico's (CBS)
Reading in another language
Nieuwe dreigingen, cyberaanvallen in evolutie
Reading in another language
De evolutie van cyberdreigingen: van AI aanvallen tot identiteitsdiefstal
Reading in another language
Alle blog's
Belgische Staatsveiligheid gehackt, SRA op leaksite
In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van zaterdag 20 tot en met maandag 22 juni. De Belgische inlichtingendienst bleek via een lek bij een toeleverancier te zijn getroffen, de Nederlandse accountantskoepel SRA verscheen op de leaksite van LockBit 5, en Fortinet gaf nu ook zelf een dringende waarschuwing uit over de FortiBleed campagne. Daarnaast legde ESET de werkwijze van de ransomwaregroep Gentlemen bloot, doken nieuwe kwetsbaarheden op die directe actie vragen, en speelden oplichters in op de zomervakantie, de belastingaangifte en de Wereldbeker. We lopen het thema voor thema langs.
Financiën gehackt via zeroday, politie rolt SocGholish op
In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van donderdag 18 en vrijdag 19 juni. Het Ministerie van Financiën maakte bekend dat het in maart via een onbekend lek werd gehackt, de Nederlandse politie haalde samen met internationale partners het beruchte SocGholish netwerk offline, en de inloggegevens van bijna 74.000 Fortinet firewalls bleken op straat te liggen. Daarnaast bracht F5 twee kritieke noodpatches uit voor de webserver NGINX, liep kunstmatige intelligentie als wapen, zwakke plek en geopolitiek drukmiddel door het hele dreigingsbeeld, en kreeg een fraudeur met deepfakes een stevige celstraf. We lopen het thema voor thema langs.
Vrouw gezocht na identiteitsfraude in Heemstede
De politie zoekt een vrouw die op zaterdag 4 april 2026 een pakket ophaalde bij een afhaalpunt in Heemstede dat niet van haar was. Ze toonde daarbij een foto van het identiteitsbewijs van het echte slachtoffer en nam het pakket mee.
The Gentlemen treft NL en BE, banktrojan belaagt 217 apps
In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van dinsdag 16 tot en met woensdag 17 juni. De ransomwaregroep The Gentlemen claimde in twee dagen een Nederlands en een Belgisch bedrijf, het Amsterdamse modemerk Patta dook op de afpersingssite van LockBit op, en de financiële geschillencommissie Kifid legde de bewijslast bij bankhelpdeskfraude nadrukkelijk bij de bank. Verder werden twee kwetsbaarheden in veelgebruikte webhosting actief misbruikt, liep kunstmatige intelligentie als rode draad door het dreigingsbeeld, en verstopten spionnen en ransomwaregroepen hun verkeer in vertrouwde infrastructuur. We lopen het thema voor thema langs.
Velvet Ant tien jaar in inlogsoftware, Consultic gehackt
In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van zaterdag 13 tot en met maandag 15 juni. Een Chinese spionagegroep bleek bijna tien jaar onzichtbaar in de inlogsoftware van een geïsoleerd netwerk te zitten, het Belgische bedrijf Consultic werd getroffen door ransomware en een vermeende dataset van Colruyt dook op het darkweb op. Verder dwong de Amerikaanse overheid Anthropic om twee van zijn krachtigste AI modellen voor buitenlanders af te sluiten, doken er twee software lekken op die jarenlang onopgemerkt bleven, en boekte de opsporing een sterke week met een schuldbekentenis in de Conti zaak en de ontmanteling van het phishingplatform Sniper Dz. We lopen het thema voor thema langs.
Phishing van eigen kredietbank, Ivanti Sentry misbruikt
In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van donderdag 11 en vrijdag 12 juni. Cliënten van Kredietbank Limburg kregen phishingmails die werkelijk van hun eigen kredietbank kwamen, het kritieke lek in Ivanti Sentry ging in één dag van een waarschuwing van het NCSC naar bevestigd misbruik met een spoeddeadline van CISA, en een internationale politieactie ontmantelde de witwasdienst AudiA6 die ruim 380 miljoen dollar aan criminele opbrengsten verwerkte. Daarnaast bevestigt een universiteit 454.600 getroffen studenten in de PeopleSoft campagne van ShinyHunters, en toont onderzoek van Anthropic dat AI de tijd tussen patch en werkende exploit terugbrengt van weken naar uren. We lopen het thema voor thema langs.
Check Point VPN met Qilin, phishing bij Vlaamse hotels
In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we naar het nieuws van dinsdag 9 en woensdag 10 juni. Een kritiek lek in de VPN van Check Point wordt actief misbruikt en mondt in minstens één geval uit in Qilin ransomware, bijna honderd Vlaamse hotels worden getroffen door phishing met betaalverzoeken die tot in detail kloppen, en een internationale politieactie haalt de criminele dienst First VPN offline. Daarnaast zien we een recordronde patches van Microsoft, een autonome agent die eigenhandig kwetsbaarheden vindt, en aanvallers die zich steeds vaker richten op de mensen die software bouwen. We lopen het thema voor thema langs.
Pink kaapt Microsoft 365 via telefoon, datalek Epe
In deze aflevering van het Cyber Journaal kijken we terug op het weekend van zaterdag 6 tot en met maandag 8 juni. Een nieuwe afpersgroep steelt bedrijfsdata uit Microsoft 365 zonder ook maar één regel malware, een Nederlandse gemeente verloor honderden gigabytes aan persoonsgegevens en boven Europa lijkt een Russische satelliet het navigatiesignaal te verstoren. Daarnaast zien we beveiligingssoftware die blijft draaien maar stilvalt, een reeks actief misbruikte kwetsbaarheden in netwerkapparatuur, en flinke resultaten in de opsporing. We lopen het thema voor thema langs.
Verdachte gezocht na babbeltruc bij 76-jarige in Rotterdam
Een 76-jarige Rotterdammer raakte zijn bankpas en pincode kwijt nadat oplichters zich voordeden als zijn bank en als de politie. De politie zoekt de man die daarna met de pinpas geld opnam en op camerabeelden staat.
Mailboxspionage en Cisco SD-WAN actief misbruikt
In deze aflevering van het Cyber Journaal staan de dagen van donderdag 4 en vrijdag 5 juni centraal. Aanvallers lazen vijf maanden lang ongezien mee in de mailbox van een beursdirecteur en sluisden de inhoud weg via vertrouwde clouddiensten. In Nederland en België blijven hotelgasten en bankklanten doelwit van fraude die naadloos aansluit op de werkelijkheid. Tegelijk staat de toeleverketen van software opnieuw onder druk, worden kwetsbaarheden in netwerkapparatuur en WordPress actief misbruikt, en zien we beweging in opsporing, spionage en het beleid rond digitale soevereiniteit. We lopen het thema voor thema langs.
Datalek hotelsector, Windows NETLOGON actief misbruikt
In deze aflevering van het Cyber Journaal staan de dagen van dinsdag 2 en woensdag 3 juni centraal. Koninklijke Horeca Nederland waarschuwt voor een breed datalek in de hotelsector, waarbij gestolen reserveringsgegevens gasten bereiken via geloofwaardige phishing. In Den Bosch onderzoekt de overheid een mogelijk datalek bij de gevangenis van Vught dat niet door een hack ontstond, maar door een overgeslagen procedure. Tegelijk staat de toeleverketen van software opnieuw onder druk, worden twee kritieke lekken in Windows en Android actief misbruikt, en zien we beweging in opsporing, hacktivisme en spionage. We lopen het thema voor thema langs.
Meta AI lek kaapt Instagram, vier Benelux datalekken
In het weekend van 30 en 31 mei en op maandag 1 juni 2026 stond kunstmatige intelligentie centraal als nieuw aanvalsoppervlak. Een lek in de digitale assistent Meta AI maakte het mogelijk om Instagramaccounts over te nemen, zelfs met tweefactorauthenticatie, waarbij het gearchiveerde Instagramaccount van het Witte Huis uit de regeringsperiode van Barack Obama het bekendste slachtoffer was. Tegelijk verschenen op cybercrimefora vermeende datasets van vier grote organisaties uit Nederland en België, waaronder het Utrechtse BCD Travel en het grootste Belgische ziekenfonds. De opsporing boekte een succes met de aanhouding van de beheerder van een van de grootste platforms voor gestolen data. Verder worden twee kwetsbaarheden in Palo Alto GlobalProtect en de WordPress plugin WP Maps Pro op dit moment actief misbruikt.