De transformatie van traditionele criminaliteit naar digitale criminaliteit

Gepubliceerd op 15 december 2021 om 15:00

Er is steeds vaker sprake van digitale criminaliteit in Nederland. In het eerste kwartaal van 2021 zag de politie een verdubbeling van het aantal geregistreerde digitale misdrijven ten opzichte van dezelfde periode een jaar eerder.

Oplichters zijn criminelen die in allerlei vormen te werk gaan en onder meer schade toebrengen aan consumenten en bedrijven. Digitale oplichting is aan de orde van de dag en Elke consument, bedrijf en ondernemer loopt wat dat betreft een risico.

Het afgelopen jaar steeg het aantal politie-aangiftes van cybercrime met 66%, kregen consumenten, ondernemers en kennisinstellingen te maken met gijzelsoftware en liep de economische schade hierdoor navenant op. Met name door oplichting via WhatsApp en fraude in onlinehandel, maar net zo riskant zijn de volgende methodes van criminelen:

  • Phishing en afpersingsmails

Phishing is populair onder internetcriminelen, waarbij je ondoordacht op een linkje of bijlage in een mail klikt. Dat is het moment waarop de oplichter toeslaat en je geld afhandig maakt via je bankrekening. Of je ontvangt een afpersingsmail om crypto valuta te betalen. Doe je dat niet dan krijgen al je relaties compromitterende beelden te zien.

  • WhatsApp en SMS-fraude

Consumenten en bedrijven maken vaak gebruik van WhatsApp en dat is voer voor de criminelen. De oplichter doet zich voor als een bekende of bevriende relatie en laat weten een nieuw nummer te hebben. Er is met spoed geld nodig en je krijgt het verzoek om even geld over te maken. Je bent je geld dan kwijt. Uit onderzoek (pdf) blijkt dat vrouwen hier het meest last van hebben.

  • Internetoplichting en cyberlokkers

Internetoplichting is een groot probleem voor consumenten en bedrijven. Bijvoorbeeld als je producten verzendt, maar waarbij de betaling bewust uitblijft. Dek aan verkopen via Marktplaats als consument of aan bedrijven met een webshop. Of er is ineens een cyberlokker die zich als iemand anders voordoet en je in de problemen brengt, omdat je denkt dat je met een betrouwbaar persoon in zee gaat, maar dat niet het geval is.

  • Hackers, virussen, malware of DDoS

Hackers, virussen, malware en DDoS veroorzaken echt grote problemen. Krijg je met een DDoS aanval te maken dan ligt je bedrijfssysteem plat. Als hackers toegang krijgen tot je systeem kan er waardevolle informatie worden gestolen. Een virus maakt het online werken onmogelijk en malware is in het algemeen schadelijk. Denk maar aan het buitmaken van bankgegevens van consumenten en bedrijven.

  • Fraude, identiteitsfraude of pinpasfraude

Fraude doet zich digitaal op allerlei manieren voor, zoals met pinpasfraude en identiteitsfraude. Het zal je maar gebeuren dat je (zakelijke) identiteit door iemand anders wordt gebruikt. Bijvoorbeeld door een oplichter die namens jouw bedrijf grote aankopen doet of valse facturen verzendt. Bij het stelen van je identiteit is het ook mogelijk om ineens met een afgesloten lening geconfronteerd te worden.

  • Spyware, ransomware of gijzelsoftware

Gijzelsoftware of ransomware zorgt ervoor dat je digitale systeem niet meer te gebruiken is. Dat is pas weer mogelijk als je losgeld hebt betaald aan de oplichter. Vaak moet je dan in cryptovaluta losgeld voldoen.

  • Privacy inbreuk of spionage

Spionage vormt eveneens onderdeel van cybercriminaliteit. Heb je bijvoorbeeld belangrijke bedrijfsgegevens of betrouwbare productinformatie die niet in verkeerde handen mag vallen? Dan is het belangrijk om je tegen spionage te beschermen. Je wilt ook niet dat persoonlijke gegevens van medewerkers of van klanten of patiënten bij de verkeerde persoon terechtkomen. Toch doen oplichters hun best om deze informatie met criminele handelingen te verkrijgen.

  • Diefstal van (persoonlijke) gegevens

Diefstal van persoonlijke gegevens is een ramp. Er zijn diverse manieren waarop oplichters daar gebruik van maken. Een bekend voorbeeld is identiteitsfraude, maar het is ook mogelijk dat de informatie wordt gebruikt om je te chanteren. Of om op jouw naam producten te kopen in webshops en daarbij je creditkaart gegevens

Kortom we zien steeds vaker traditionele criminaliteit verplaatsen naar digitale criminaliteit.

Email Whatsapp

PDF – 886,8 KB 544 downloads

Bron: ikbenbeveiligd.nl | SecurityForce

Meer info over cybercrime 》

Bekijk alle vormen en begrippen 》

 

Heeft u tips of verdachte activiteiten gezien online? Neem dan contact op met de politie. Telefonisch via het nummer 0900-8844 of online via het meld formulier. Uiteraard kunt u daarnaast ook tips melden bij Cybercrimeinfo.

Meer nieuws over digitale criminaliteit

Shai-Hulud npm aanval, MiniPlasma zerodag en Microsoft 365

In de periode van maandag 18 mei tot en met dinsdag 19 mei 2026 waren meerdere dreigingen gelijktijdig actief op verschillende aanvalsoppervlakken. Dreigingsactor TeamPCP publiceerde in 22 minuten 639 kwaadaardige versies van 323 npm pakketten, waarna de broncode van de aanvalsworm werd vrijgegeven op BreachForums. Een beveiligingslek in Windows uit 2020 bleek nooit correct te zijn gerepareerd en biedt elke lokale aanvaller volledige systeemrechten op een volledig bijgewerkt systeem. Microsoft 365 omgevingen stonden tegelijk onder druk via SSPR kaping door Storm-2949 en OAuth sessiestiefstal via EvilTokens. En ransomwaregroep The Gentlemen werd officieel partner van BreachForums terwijl onderzoekers meer dan 1.570 slachtoffers identificeerden.

Lees meer »

Ledger post, Apple M5 kernel exploit en LockBit Stahlwille

In de periode van vrijdag 15 mei tot en met zondag 17 mei 2026 ontvingen eigenaren van Ledger hardware wallets vervalste papieren brieven met QR codes die leiden naar phishingsites waarop wordt gevraagd om de herstelzin in te vullen. De campagne is gelinkt aan het datalek bij Global-e uit januari 2026. Tegelijkertijd publiceerden vier beveiligingsonderzoekers een werkende exploit voor de Apple M5 chip, waarbij zij de hardwarematige geheugenbescherming van Apple doorbraken met behulp van een AI model van Anthropic. Op het darkweb portaal van LockBit 5.0 verscheen het Nederlandse bedrijf Stahlwille B.V. als een van zes nieuwe geclaimde slachtoffers.

Lees meer »

INT geclaimd, Clinical Diagnostics en Kamervragen Canvas

In de periode van woensdag 13 mei tot en met donderdag 14 mei 2026 publiceerde The Gentlemen ransomwaregroep het Instituut voor de Nederlandse Taal als nieuw slachtoffer op haar darkweb portaal, terwijl op een ondergronds forum werd beweerd dat het Belgische medische platform cabinetmedical.be via een SQL kwetsbaarheid is gecompromitteerd met circa 10.000 patiëntgegevens. De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd maakte op 13 mei bekend dat medisch laboratorium Clinical Diagnostics ten tijde van een cyberaanval niet voldeed aan de wettelijk verplichte NEN 7510 norm voor informatiebeveiliging in de zorg, waarbij de gegevens van 850.000 vrouwen uit het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker zijn gestolen. Tegelijkertijd heeft de ShinyHunters Canvas zaak een politieke dimensie gekregen, met vragen in de Tweede Kamer aan twee ministers en een oproep van de Amerikaanse Huizencommissie voor Binnenlandse Veiligheid aan Instructure om te getuigen.

Lees meer »

Verdachte gezocht na bankhelpdeskfraude in Amsterdam

De politie zoekt een man die op camerabeelden is vastgelegd terwijl hij contactloos betaalt via de bankrekening van een ander. De opname is gemaakt in een supermarkt in Amsterdam, nadat meerdere slachtoffers werden opgelicht door iemand die zich voordeed als bankmedewerker.

Lees meer »

Odido ShinyHunters aanval, TeamPCP Jenkins en INT offline

In de periode van dinsdag 12 mei tot en met woensdag 13 mei 2026 deelde Odido voor het eerst gedetailleerde informatie over hoe ShinyHunters erin slaagde de gegevens van 6,2 miljoen klanten te stelen via een telefoontje naar de klantenservice. Terwijl CEO Søren Abildgaard compensatie afwees en een massaclaim in voorbereiding is, escaleert de dreigingsgroep TeamPCP haar supply chain aanvallen met gecompromitteerde versies van de officiële Jenkins plugin van Checkmarx, honderden pakketten op npm en de Python client van Mistral. Ondertussen heeft het Instituut voor de Nederlandse Taal zijn websites offline gehaald na een hack op 5 mei en heeft het Openbaar Ministerie de operationele schade van de aanval op zijn Citrix omgeving van juli 2025 beschreven.

Lees meer »

Universiteiten en ShinyHunters, Crimenetwork en TCLBanker

In de periode van vrijdag 8 mei tot en met zondag 10 mei 2026 kwamen meerdere universiteiten in contact met ShinyHunters over de gestolen Canvas data, terwijl Instructure opvallend afwezig bleef op de leksite van de groep. De BKA maakte definitief een einde aan het opnieuw opgestarte Crimenetwork en arresteerde de beheerder op Mallorca in samenwerking met de Spaanse autoriteiten. Ondertussen verspreidt de TCLBanker bankentrojan zich via WhatsApp en Outlook richting Europa, viel het Nederlandse constructiebedrijf VeriCon ten prooi aan de ransomwaregroep thegentlemen en publiceerden onderzoekers bewijs van haalbaarheid voor twee kritieke kwetsbaarheden in Linux containeromgevingen waarvoor nog geen patch beschikbaar is.

Lees meer »

ShinyHunters Canvas 12 mei, 7 NL universiteiten, Animo IBAN

In de periode van 6 mei tot en met 7 mei 2026 ontsierden aanvallers van ShinyHunters de inlogportalen van meerdere universiteiten met een losgeldboodschap en verschoven zij de deadline voor de bij Canvas LMS gestolen data van 7 mei naar 12 mei 2026. Koepelorganisatie Universiteiten van Nederland bevestigde dat zeven grote universiteiten zijn getroffen, waaronder de Universiteit van Amsterdam, de Vrije Universiteit Amsterdam en de Erasmus Universiteit Rotterdam. Belgische instellingen waaronder de Vrije Universiteit Brussel, Thomas More en Arteveldehogeschool meldden dat persoonsgegevens van studenten zijn buitgemaakt. Tegelijkertijd werden drie Belgische bedrijven in één dag slachtoffer van ransomware, trof een datalek bij sportketen Animo 105.000 Belgische klanten met bankgegevens, en publiceerde Microsoft en het Australian Cyber Security Centre waarschuwingen over drie parallelle ClickFix campagnes die via nep hulpartikelen macOS gebruikers en cryptowalletbezitters doelwit maken.

Lees meer »

Canvas 44 NL instellingen gelekt, Edge wachtwoorden onveilig

In de periode van 4 mei tot en met 5 mei 2026 bevestigde Instructure, het Amerikaanse bedrijf achter onderwijsplatform Canvas, dat de groep ShinyHunters 3,65 terabyte aan persoonsgegevens heeft gestolen van 9.000 onderwijsinstellingen en 275 miljoen gebruikers wereldwijd. Van de getroffen instellingen bevinden zich 44 in Nederland, waaronder hogescholen, universiteiten en mbo instellingen verspreid over het land. ShinyHunters stelde een deadline van 6 mei voor betaling. Dezelfde groep publiceerde eerder in de week ook de persoonlijke gegevens van 119.200 Vimeo gebruikers na een mislukte afpersing via externe leverancier Anodot. Beveiligingsonderzoeker @L1v1ng0ffTh3L4N maakte op 29 april bekend dat Microsoft Edge alle opgeslagen wachtwoorden bij het opstarten direct als platte tekst in het procesgeheugen laadt, een gedrag dat Microsoft erkent als bewuste ontwerpkeuze. Via het netwerk van Cybercrimeinfo werd een actieve aanval via de ClickFix methode gesignaleerd op een website die circuleert onder internetgebruikers in Nederland, met al minstens één bevestigd slachtoffer. Kaspersky stelde vast dat de officiële website van Daemon Tools al wekenlang malware verspreidt via een supply chain aanval, waarbij een selecte groep slachtoffers waaronder overheden en fabrieken een remote access trojan heeft ontvangen.

Lees meer »

cPanel 44.000 installaties gecompromitteerd, ShinyHunters lekt Aman Resorts en Raptor Supplies Wemeldinge op darkweb

In de periode van 1 mei tot en met 3 mei 2026 bevestigde de Shadowserver Foundation dat minimaal 44.000 IP-adressen van cPanel installaties actief zijn gescand na exploitatie van CVE-2026-41940, met op 1 mei alleen al meer dan vijftienduizend nieuwe kwaadaardige cPanel hosts in één dag. Op hetzelfde moment publiceerde ShinyHunters de gegevens van 215.600 gasten van luxehotelgroep Aman Resorts en bevestigde Canonical een aanhoudende DDoS aanval op de Ubuntu webinfrastructuur door de Iran gelinkte groep 313 Team. Onderzoekers van Check Point Research en Halcyon maakten bekend dat de VECT 2.0 ransomware in de praktijk als wiper functioneert, waardoor bestanden onherstelbaar vernietigd worden zelfs na betaling van losgeld. Cybercrimeinfo ontdekte op het darkweb dat de criminele groep FulcrumSec gestolen data publiceert van Raptor Supplies, een Britse leverancier met een Nederlandse vestiging in Wemeldinge. Nieuw verschenen ransomwaregroep CMD Organization postte zijn eerste twee slachtoffers in een veilingformaat. En het Martini Ziekenhuis in Groningen bevestigde na drie weken volledig herstel van het patiëntenportaal Mijn Martini, getroffen door de ransomware aanval op EPD leverancier ChipSoft op 7 april.

Lees meer »

Opsporing nieuws

Op deze pagina vind je actueel opsporingsnieuws over cybercriminaliteit, arrestaties, politieonderzoeken, rechtszaken en internationale acties tegen cybercriminelen. De nadruk ligt op Nederland, België en relevante internationale zaken.

Lees meer »

Cyberoorlog nieuws

Op deze pagina vind je actueel cyberoorlog nieuws over staatshackers, hybride dreigingen, digitale aanvallen op infrastructuur en geopolitieke cyberdreigingen die relevant zijn voor Nederland en België.

Lees meer »