S02E13
De gebeurtenissen van de afgelopen 48 uur tonen aan hoe diep digitale kwetsbaarheden kunnen ingrijpen in zowel de nationale veiligheid als de persoonlijke levenssfeer. Terwijl ziekenhuizen bij onze zuiderburen kampen met de directe gevolgen van recente gijzelsoftware, worden Nederlandse patiënten geconfronteerd met datalekken bij hun huisartsenpost. Internationaal zien we een verharding in cyberconflicten, waarbij energievoorzieningen doelwit zijn van gecoördineerde sabotage en regeringsleiders in de regio waarschuwen voor spionagepraktijken, zelfs door bevriende naties.
Problemen met loonbetalingen in ziekenhuizen en diefstal van intieme patiëntgegevens
De ontwrichtende impact van ransomware is momenteel pijnlijk zichtbaar in de medische sector, waar de ziekenhuisgroep az Monica in Antwerpen en Deurne sinds de aanval van 13 december 2025 kampt met grote administratieve achterstanden. Het HR systeem is nog steeds offline, waardoor het personeel deze maand noodgedwongen via voorschotten van negentig procent op hun salaris wordt uitbetaald. In Nederland is huisartsenorganisatie Medrie getroffen door een datalek nadat een aanvaller toegang kreeg tot het emailaccount van een medewerker, waarbij de persoonsgegevens van ruim tweeëntwintighonderd patiënten uit de regio Zwolle zijn blootgesteld. Ook op internationaal vlak is er sprake van grootschalige inbreuken; hackersgroep ShinyHunters claimt data te hebben gestolen van Match Group, het moederbedrijf van populaire datingapps zoals Tinder en Hinge. De aanvallers gebruikten een infostealer om sessiecookies te buitmaken, waarbij het ontbreken van phishing resistente multifactorauthenticatie hen ongehinderd toegang gaf tot gevoelige klantgegevens. Daarnaast kreeg het Franse France Travail een miljoenenboete van toezichthouder cnil vanwege ernstige tekortkomingen in de beveiliging die leidden tot het uitlekken van gegevens van miljoenen werkzoekenden.
Kritieke lekken in cloudomgevingen en netwerkapparatuur vereisen onmiddellijke actie
Systeembeheerders worden geconfronteerd met een reeks kritieke kwetsbaarheden die de toegang tot bedrijfsnetwerken wijd openzetten. Het Nationaal Cyber Security Centrum adviseert direct updates te installeren voor Citrix adc en Gateway vanwege een lek waarmee aanvallers zonder authenticatie code kunnen uitvoeren. Ook Ivanti endpoint manager mobile bevat een zeroday kwetsbaarheid die actief wordt misbruikt en inmiddels is toegevoegd aan de lijst van bekende geëxploiteerde lekken. Een specifiek risico voor de regio vormt een authenticatiefout in FortiCloud sso, waardoor aanvallers met één set inloggegevens toegang kunnen krijgen tot firewalls en switches; in Nederland zijn nog ruim tweehonderd systemen kwetsbaar. Verder zijn er in de industriële sector zorgen over encoders van KiloView en de beheersoftware van Rockwell Automation, waar lekken zijn gevonden die kunnen leiden tot het uitvallen van productieprocessen door denial of service aanvallen. Ook in veelgebruikte software zoals Winrar en de automation tool n8n zijn gaten gedicht die aanvallers in staat stelden om systemen over te nemen via gemanipuleerde bestanden en code injectie.
Criminelen verfijnen hun tactieken met kunstmatige intelligentie en misleidende extensies
Het dreigingslandschap wordt complexer door de inzet van nieuwe technologieën en geraffineerde misleiding. Een Vietnamese groep verspreidt de purerat malware via valse vacatures en maakt daarbij gebruik van ai gegenereerde code om detectie door beveiligingssoftware te omzeilen. Consumenten lopen gevaar door een kwaadaardige chrome extensie genaamd Amazon Ads Blocker, die zich voordoet als advertentiestop maar in werkelijkheid affiliate tags vervangt om commissies van aankopen te stelen. Daarnaast is er een toename van agressieve phishing, waarbij emails die lijken op officiële poststukken gepersonaliseerde foto's van de woning van de ontvanger bevatten om de geloofwaardigheid te vergroten. Gamers zijn het doelwit van malware die verstopt zit in mods voor Roblox, terwijl mac gebruikers via zoekmachines worden gelokt naar valse opschoonprogramma's die in werkelijkheid spionagesoftware installeren. Een andere zorgwekkende trend is de voorspelbaarheid van wachtwoordwijzigingen; aanvallers maken gebruik van 'near-identical' hergebruik, waarbij ze raden hoe gebruikers hun wachtwoord minimaal aanpassen om aan beleidsregels te voldoen.
Politie pakt grootschalige fraudenetwerken aan en haalt illegale platforms offline
Opsporingsdiensten hebben diverse successen geboekt in de strijd tegen zowel lokale fraudeurs als internationale criminele infrastructuren. In een reeks operaties zijn verdachten aangehouden voor babbeltrucs en bankhelpdeskfraude, waaronder een zaak waarbij een bejaarde man uit Herent voor ruim veertigduizend euro werd opgelicht door nepmedewerkers. In Amsterdam kon de politie daders traceren die een man hadden beroofd nadat zij via een datingapp een afspraak hadden gemaakt. Ook in Hippolytushoef werden nepagenten op heterdaad aangehouden nadat zij probeerden waardevolle spullen van bewoners te ontfutselen. Op internationaal niveau heeft de fbi het beruchte cybercrimeforum ramp in beslag genomen en zijn beheerders van de darkweb marktplaatsen Empire Market en Kingdom Market schuldig bevonden aan grootschalige handel in illegale goederen. Google heeft daarnaast het ipidea botnet ontmanteld, een netwerk dat miljoenen residentiële ip adressen misbruikte om aanvallen en fraude te maskeren achter legitiem lijkend internetverkeer.
Sabotage van Poolse stroomvoorziening en waarschuwingen voor spionage door bondgenoten
De digitale oorlogvoering vertoont steeds vaker fysieke symptomen met directe gevolgen voor de energievoorziening. Het Poolse elektriciteitsnet was doelwit van een gecoördineerde aanval op dertig faciliteiten, waarbij de Russische groep Sandworm betrokken lijkt te zijn en belangrijke operationele technologie werd gemanipuleerd. Los daarvan werd in Rusland zelf een grote bakkerijfabriek in Vladimir getroffen door een aanval die de productie en leveringen volledig ontregelde, hoewel de exacte daders hier nog niet formeel zijn geïdentificeerd. In België heeft premier De Wever gewaarschuwd voor de kwetsbaarheid van het land voor spionage, waarbij hij expliciet aangaf dat ook bondgenoten misbruik kunnen maken van digitale zwakheden om informatie te vergaren. In India is een campagne blootgelegd waarbij hackers via clouddiensten zoals Google Drive backdoors verspreidden bij diverse overheidsinstanties. De Verenigde Staten benadrukken ondertussen de noodzaak van hun surveillancewetgeving om buitenlandse dreigingen te monitoren, ondanks de aanhoudende discussie over de privacy van eigen burgers en bondgenoten.
Toenemende druk op data soevereiniteit en strengere regels voor cryptoplatforms
De bescherming van burgergegevens en de afhankelijkheid van buitenlandse techbedrijven staan hoog op de politieke agenda. Er is maatschappelijke discussie ontstaan over de overstap van de Sociale Verzekeringsbank naar de cloud van Microsoft Azure, waarbij zorgen leven over de mogelijke inzage in gegevens door buitenlandse mogendheden. Deze vrees wordt ondersteund door rapporten dat inlichtingendiensten mogelijk toegang kunnen krijgen tot digid gegevens via Amerikaanse techleveranciers. Privacyorganisatie Noyb bekritiseert toezichthouders omdat zij te weinig sancties zouden opleggen voor avg overtredingen, terwijl WhatsApp in een rechtszaak ontkent privacyregels te hebben geschonden. Om consumenten te beschermen, voert Apple nieuwe functies in die gebruikers meer controle geven over hun locatieprivacy en blokkeert Pornhub bezoekers uit het Verenigd Koninkrijk vanwege nieuwe, strikte regels voor leeftijdsverificatie. Het kabinet werkt ondertussen aan wetgeving die cryptobedrijven verplicht om klantgegevens te delen met de fiscus om belastingontduiking effectiever te bestrijden.
Dit was het voor vandaag! Tot morgen! En als je het interessant vond, stuur het dan door naar je vrienden en collega’s.
Ontdek meer over cybercrime en het darkweb in onze uitgebreide bibliotheek. Voor een gestructureerd overzicht van relevante onderwerpen kun je terecht op onze onderwerpenpagina, waar je een alfabetisch gerangschikte lijst vindt.
Bron: Cybercrimeinfo, ondezoeksteam
Altijd op de hoogte
Ontvang het Cyber Journaal meerdere keren per week, doorgaans tussen 12:00 en 14:00 uur. Schrijf je in en ontvang het automatisch in je mailbox.
Door de drukte kan het soms iets langer duren voordat het inschrijfformulier wordt geladen.
Recente journalen
Mailboxspionage en Cisco SD-WAN actief misbruikt
In deze aflevering van het Cyber Journaal staan de dagen van donderdag 4 en vrijdag 5 juni centraal. Aanvallers lazen vijf maanden lang ongezien mee in de mailbox van een beursdirecteur en sluisden de inhoud weg via vertrouwde clouddiensten. In Nederland en België blijven hotelgasten en bankklanten doelwit van fraude die naadloos aansluit op de werkelijkheid. Tegelijk staat de toeleverketen van software opnieuw onder druk, worden kwetsbaarheden in netwerkapparatuur en WordPress actief misbruikt, en zien we beweging in opsporing, spionage en het beleid rond digitale soevereiniteit. We lopen het thema voor thema langs.
Datalek hotelsector, Windows NETLOGON actief misbruikt
In deze aflevering van het Cyber Journaal staan de dagen van dinsdag 2 en woensdag 3 juni centraal. Koninklijke Horeca Nederland waarschuwt voor een breed datalek in de hotelsector, waarbij gestolen reserveringsgegevens gasten bereiken via geloofwaardige phishing. In Den Bosch onderzoekt de overheid een mogelijk datalek bij de gevangenis van Vught dat niet door een hack ontstond, maar door een overgeslagen procedure. Tegelijk staat de toeleverketen van software opnieuw onder druk, worden twee kritieke lekken in Windows en Android actief misbruikt, en zien we beweging in opsporing, hacktivisme en spionage. We lopen het thema voor thema langs.
Meta AI lek kaapt Instagram, vier Benelux datalekken
In het weekend van 30 en 31 mei en op maandag 1 juni 2026 stond kunstmatige intelligentie centraal als nieuw aanvalsoppervlak. Een lek in de digitale assistent Meta AI maakte het mogelijk om Instagramaccounts over te nemen, zelfs met tweefactorauthenticatie, waarbij het gearchiveerde Instagramaccount van het Witte Huis uit de regeringsperiode van Barack Obama het bekendste slachtoffer was. Tegelijk verschenen op cybercrimefora vermeende datasets van vier grote organisaties uit Nederland en België, waaronder het Utrechtse BCD Travel en het grootste Belgische ziekenfonds. De opsporing boekte een succes met de aanhouding van de beheerder van een van de grootste platforms voor gestolen data. Verder worden twee kwetsbaarheden in Palo Alto GlobalProtect en de WordPress plugin WP Maps Pro op dit moment actief misbruikt.
Zes Nederlandse darkweb vermeldingen, FortiClient misbruikt
In de periode van 27 tot en met 28 mei 2026 claimden meerdere dreigingsactoren op darkwebportalen dat zij toegang hadden verkregen tot gegevens van zes Nederlandse organisaties, waaronder een zorgvergelijker, een webshop voor vliegersartikelen en een hoveniersbedrijf. Beveiligingsonderzoekers van Arctic Wolf documenteerden actief misbruik van een kwetsbaarheid in FortiClient EMS, waarbij aanvallers via het eigen beheerkanaal van de managementserver een infostealer installeerden op verbonden endpoints. Sysdig publiceerde een analyse van de eerste volledig door een agent gestuurde aanval, waarbij een database werd gestolen in minder dan twee minuten. Verder haalde de Nederlandse politie samen met het NCSC het Asocks proxynetwerk offline, een botnet met 17 miljoen besmette apparaten waarvan 200 sturende servers in Nederland stonden.
Ajax hack Buren, NL ransomware en valse AI installaties
In de periode van 25 tot en met 26 mei 2026 werd een 35-jarige man uit Buren aangehouden als verdachte van de hack bij Ajax eerder dit jaar, waarbij gegevens van tienduizenden seizoenkaarthouders toegankelijk waren. Drie Nederlandse bedrijven verschenen op darkwebportalen van de ransomwaregroepen PLAY, DragonForce en LockBit 5.0. Onderzoekers van EclecticIQ documenteerden een lopende campagne waarbij ontwikkelaars worden gelokt naar valse installatiepagina's voor Gemini CLI en Claude Code om een fileless infostealer te verspreiden. En een artikel van mei 2026 in The Hacker News zet het fenomeen van MFA prompt bombing uiteen, inclusief de bekende inbraak bij Cisco in 2022.
FIOD 800 servers, TrapDoor npm en Ghost CMS ClickFix
In de periode van vrijdag 22 tot en met zondag 24 mei 2026 arresteerde de FIOD twee verdachten en nam meer dan 800 servers in beslag van een hostingbedrijf dat vermoedelijk Russische cyberaanvallen en desinformatie faciliteerde. Dreigingsactor TrapDoor plaatste 34 kwaadaardige pakketten gericht op ontwikkelaars die AI coding assistants gebruiken, waarbij kwaadaardige instructiebestanden worden ingezet om toekomstige AI sessies te manipuleren. En op meer dan 700 websites, waaronder die van Harvard University en Oxford University, wordt een kritieke kwetsbaarheid in Ghost CMS (CVE-2026-26980) misbruikt om bezoekers via ClickFix naar malware te leiden.
GitHub inbraak via VS Code extensie, DBIR en SonicWall MFA
In de periode van woensdag 20 mei tot en met vrijdag 22 mei 2026 bevestigde GitHub dat dreigingsactor TeamPCP via een kwaadaardige VS Code extensie toegang verkreeg tot 3.800 interne repositories in achttien minuten. Het Verizon Data Breach Investigations Report 2026 toont voor het eerst kwetsbaarheidsexploitatie als dominante aanvalsmethode bij datalekken. En een fout in SonicWall VPN, CVE-2024-12802, wordt actief ingezet als beginpunt voor ransomware campagnes op toestellen waarvan de ondersteuning al is beëindigd.
Shai-Hulud npm aanval, MiniPlasma zerodag en Microsoft 365
In de periode van maandag 18 mei tot en met dinsdag 19 mei 2026 waren meerdere dreigingen gelijktijdig actief op verschillende aanvalsoppervlakken. Dreigingsactor TeamPCP publiceerde in 22 minuten 639 kwaadaardige versies van 323 npm pakketten, waarna de broncode van de aanvalsworm werd vrijgegeven op BreachForums. Een beveiligingslek in Windows uit 2020 bleek nooit correct te zijn gerepareerd en biedt elke lokale aanvaller volledige systeemrechten op een volledig bijgewerkt systeem. Microsoft 365 omgevingen stonden tegelijk onder druk via SSPR kaping door Storm-2949 en OAuth sessiestiefstal via EvilTokens. En ransomwaregroep The Gentlemen werd officieel partner van BreachForums terwijl onderzoekers meer dan 1.570 slachtoffers identificeerden.
Ledger post, Apple M5 kernel exploit en LockBit Stahlwille
In de periode van vrijdag 15 mei tot en met zondag 17 mei 2026 ontvingen eigenaren van Ledger hardware wallets vervalste papieren brieven met QR codes die leiden naar phishingsites waarop wordt gevraagd om de herstelzin in te vullen. De campagne is gelinkt aan het datalek bij Global-e uit januari 2026. Tegelijkertijd publiceerden vier beveiligingsonderzoekers een werkende exploit voor de Apple M5 chip, waarbij zij de hardwarematige geheugenbescherming van Apple doorbraken met behulp van een AI model van Anthropic. Op het darkweb portaal van LockBit 5.0 verscheen het Nederlandse bedrijf Stahlwille B.V. als een van zes nieuwe geclaimde slachtoffers.
INT geclaimd, Clinical Diagnostics en Kamervragen Canvas
In de periode van woensdag 13 mei tot en met donderdag 14 mei 2026 publiceerde The Gentlemen ransomwaregroep het Instituut voor de Nederlandse Taal als nieuw slachtoffer op haar darkweb portaal, terwijl op een ondergronds forum werd beweerd dat het Belgische medische platform cabinetmedical.be via een SQL kwetsbaarheid is gecompromitteerd met circa 10.000 patiëntgegevens. De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd maakte op 13 mei bekend dat medisch laboratorium Clinical Diagnostics ten tijde van een cyberaanval niet voldeed aan de wettelijk verplichte NEN 7510 norm voor informatiebeveiliging in de zorg, waarbij de gegevens van 850.000 vrouwen uit het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker zijn gestolen. Tegelijkertijd heeft de ShinyHunters Canvas zaak een politieke dimensie gekregen, met vragen in de Tweede Kamer aan twee ministers en een oproep van de Amerikaanse Huizencommissie voor Binnenlandse Veiligheid aan Instructure om te getuigen.
Odido ShinyHunters aanval, TeamPCP Jenkins en INT offline
In de periode van dinsdag 12 mei tot en met woensdag 13 mei 2026 deelde Odido voor het eerst gedetailleerde informatie over hoe ShinyHunters erin slaagde de gegevens van 6,2 miljoen klanten te stelen via een telefoontje naar de klantenservice. Terwijl CEO Søren Abildgaard compensatie afwees en een massaclaim in voorbereiding is, escaleert de dreigingsgroep TeamPCP haar supply chain aanvallen met gecompromitteerde versies van de officiële Jenkins plugin van Checkmarx, honderden pakketten op npm en de Python client van Mistral. Ondertussen heeft het Instituut voor de Nederlandse Taal zijn websites offline gehaald na een hack op 5 mei en heeft het Openbaar Ministerie de operationele schade van de aanval op zijn Citrix omgeving van juli 2025 beschreven.
Universiteiten en ShinyHunters, Crimenetwork en TCLBanker
In de periode van vrijdag 8 mei tot en met zondag 10 mei 2026 kwamen meerdere universiteiten in contact met ShinyHunters over de gestolen Canvas data, terwijl Instructure opvallend afwezig bleef op de leksite van de groep. De BKA maakte definitief een einde aan het opnieuw opgestarte Crimenetwork en arresteerde de beheerder op Mallorca in samenwerking met de Spaanse autoriteiten. Ondertussen verspreidt de TCLBanker bankentrojan zich via WhatsApp en Outlook richting Europa, viel het Nederlandse constructiebedrijf VeriCon ten prooi aan de ransomwaregroep thegentlemen en publiceerden onderzoekers bewijs van haalbaarheid voor twee kritieke kwetsbaarheden in Linux containeromgevingen waarvoor nog geen patch beschikbaar is.