Sabotage Pools stroomnet en datalek Nederlandse huisartsenpost naast loonproblemen in Belgische zorg

Gepubliceerd op 30 januari 2026 om 14:00

S02E13

De gebeurtenissen van de afgelopen 48 uur tonen aan hoe diep digitale kwetsbaarheden kunnen ingrijpen in zowel de nationale veiligheid als de persoonlijke levenssfeer. Terwijl ziekenhuizen bij onze zuiderburen kampen met de directe gevolgen van recente gijzelsoftware, worden Nederlandse patiënten geconfronteerd met datalekken bij hun huisartsenpost. Internationaal zien we een verharding in cyberconflicten, waarbij energievoorzieningen doelwit zijn van gecoördineerde sabotage en regeringsleiders in de regio waarschuwen voor spionagepraktijken, zelfs door bevriende naties.

MEDIA & ANALYSES

🎧 Liever luisteren? (Journaal & Analyse)

Powered by RedCircle

Powered by RedCircle

Problemen met loonbetalingen in ziekenhuizen en diefstal van intieme patiëntgegevens

De ontwrichtende impact van ransomware is momenteel pijnlijk zichtbaar in de medische sector, waar de ziekenhuisgroep az Monica in Antwerpen en Deurne sinds de aanval van 13 december 2025 kampt met grote administratieve achterstanden. Het HR systeem is nog steeds offline, waardoor het personeel deze maand noodgedwongen via voorschotten van negentig procent op hun salaris wordt uitbetaald. In Nederland is huisartsenorganisatie Medrie getroffen door een datalek nadat een aanvaller toegang kreeg tot het emailaccount van een medewerker, waarbij de persoonsgegevens van ruim tweeëntwintighonderd patiënten uit de regio Zwolle zijn blootgesteld. Ook op internationaal vlak is er sprake van grootschalige inbreuken; hackersgroep ShinyHunters claimt data te hebben gestolen van Match Group, het moederbedrijf van populaire datingapps zoals Tinder en Hinge. De aanvallers gebruikten een infostealer om sessiecookies te buitmaken, waarbij het ontbreken van phishing resistente multifactorauthenticatie hen ongehinderd toegang gaf tot gevoelige klantgegevens. Daarnaast kreeg het Franse France Travail een miljoenenboete van toezichthouder cnil vanwege ernstige tekortkomingen in de beveiliging die leidden tot het uitlekken van gegevens van miljoenen werkzoekenden.

Kritieke lekken in cloudomgevingen en netwerkapparatuur vereisen onmiddellijke actie

Systeembeheerders worden geconfronteerd met een reeks kritieke kwetsbaarheden die de toegang tot bedrijfsnetwerken wijd openzetten. Het Nationaal Cyber Security Centrum adviseert direct updates te installeren voor Citrix adc en Gateway vanwege een lek waarmee aanvallers zonder authenticatie code kunnen uitvoeren. Ook Ivanti endpoint manager mobile bevat een zeroday kwetsbaarheid die actief wordt misbruikt en inmiddels is toegevoegd aan de lijst van bekende geëxploiteerde lekken. Een specifiek risico voor de regio vormt een authenticatiefout in FortiCloud sso, waardoor aanvallers met één set inloggegevens toegang kunnen krijgen tot firewalls en switches; in Nederland zijn nog ruim tweehonderd systemen kwetsbaar. Verder zijn er in de industriële sector zorgen over encoders van KiloView en de beheersoftware van Rockwell Automation, waar lekken zijn gevonden die kunnen leiden tot het uitvallen van productieprocessen door denial of service aanvallen. Ook in veelgebruikte software zoals Winrar en de automation tool n8n zijn gaten gedicht die aanvallers in staat stelden om systemen over te nemen via gemanipuleerde bestanden en code injectie.

Criminelen verfijnen hun tactieken met kunstmatige intelligentie en misleidende extensies

Het dreigingslandschap wordt complexer door de inzet van nieuwe technologieën en geraffineerde misleiding. Een Vietnamese groep verspreidt de purerat malware via valse vacatures en maakt daarbij gebruik van ai gegenereerde code om detectie door beveiligingssoftware te omzeilen. Consumenten lopen gevaar door een kwaadaardige chrome extensie genaamd Amazon Ads Blocker, die zich voordoet als advertentiestop maar in werkelijkheid affiliate tags vervangt om commissies van aankopen te stelen. Daarnaast is er een toename van agressieve phishing, waarbij emails die lijken op officiële poststukken gepersonaliseerde foto's van de woning van de ontvanger bevatten om de geloofwaardigheid te vergroten. Gamers zijn het doelwit van malware die verstopt zit in mods voor Roblox, terwijl mac gebruikers via zoekmachines worden gelokt naar valse opschoonprogramma's die in werkelijkheid spionagesoftware installeren. Een andere zorgwekkende trend is de voorspelbaarheid van wachtwoordwijzigingen; aanvallers maken gebruik van 'near-identical' hergebruik, waarbij ze raden hoe gebruikers hun wachtwoord minimaal aanpassen om aan beleidsregels te voldoen.

Politie pakt grootschalige fraudenetwerken aan en haalt illegale platforms offline

Opsporingsdiensten hebben diverse successen geboekt in de strijd tegen zowel lokale fraudeurs als internationale criminele infrastructuren. In een reeks operaties zijn verdachten aangehouden voor babbeltrucs en bankhelpdeskfraude, waaronder een zaak waarbij een bejaarde man uit Herent voor ruim veertigduizend euro werd opgelicht door nepmedewerkers. In Amsterdam kon de politie daders traceren die een man hadden beroofd nadat zij via een datingapp een afspraak hadden gemaakt. Ook in Hippolytushoef werden nepagenten op heterdaad aangehouden nadat zij probeerden waardevolle spullen van bewoners te ontfutselen. Op internationaal niveau heeft de fbi het beruchte cybercrimeforum ramp in beslag genomen en zijn beheerders van de darkweb marktplaatsen Empire Market en Kingdom Market schuldig bevonden aan grootschalige handel in illegale goederen. Google heeft daarnaast het ipidea botnet ontmanteld, een netwerk dat miljoenen residentiële ip adressen misbruikte om aanvallen en fraude te maskeren achter legitiem lijkend internetverkeer.

Sabotage van Poolse stroomvoorziening en waarschuwingen voor spionage door bondgenoten

De digitale oorlogvoering vertoont steeds vaker fysieke symptomen met directe gevolgen voor de energievoorziening. Het Poolse elektriciteitsnet was doelwit van een gecoördineerde aanval op dertig faciliteiten, waarbij de Russische groep Sandworm betrokken lijkt te zijn en belangrijke operationele technologie werd gemanipuleerd. Los daarvan werd in Rusland zelf een grote bakkerijfabriek in Vladimir getroffen door een aanval die de productie en leveringen volledig ontregelde, hoewel de exacte daders hier nog niet formeel zijn geïdentificeerd. In België heeft premier De Wever gewaarschuwd voor de kwetsbaarheid van het land voor spionage, waarbij hij expliciet aangaf dat ook bondgenoten misbruik kunnen maken van digitale zwakheden om informatie te vergaren. In India is een campagne blootgelegd waarbij hackers via clouddiensten zoals Google Drive backdoors verspreidden bij diverse overheidsinstanties. De Verenigde Staten benadrukken ondertussen de noodzaak van hun surveillancewetgeving om buitenlandse dreigingen te monitoren, ondanks de aanhoudende discussie over de privacy van eigen burgers en bondgenoten.

Toenemende druk op data soevereiniteit en strengere regels voor cryptoplatforms

De bescherming van burgergegevens en de afhankelijkheid van buitenlandse techbedrijven staan hoog op de politieke agenda. Er is maatschappelijke discussie ontstaan over de overstap van de Sociale Verzekeringsbank naar de cloud van Microsoft Azure, waarbij zorgen leven over de mogelijke inzage in gegevens door buitenlandse mogendheden. Deze vrees wordt ondersteund door rapporten dat inlichtingendiensten mogelijk toegang kunnen krijgen tot digid gegevens via Amerikaanse techleveranciers. Privacyorganisatie Noyb bekritiseert toezichthouders omdat zij te weinig sancties zouden opleggen voor avg overtredingen, terwijl WhatsApp in een rechtszaak ontkent privacyregels te hebben geschonden. Om consumenten te beschermen, voert Apple nieuwe functies in die gebruikers meer controle geven over hun locatieprivacy en blokkeert Pornhub bezoekers uit het Verenigd Koninkrijk vanwege nieuwe, strikte regels voor leeftijdsverificatie. Het kabinet werkt ondertussen aan wetgeving die cryptobedrijven verplicht om klantgegevens te delen met de fiscus om belastingontduiking effectiever te bestrijden.

Dit was het voor vandaag! Tot morgen! En als je het interessant vond, stuur het dan door naar je vrienden en collega’s.

Ontdek meer over cybercrime en het darkweb in onze uitgebreide bibliotheek. Voor een gestructureerd overzicht van relevante onderwerpen kun je terecht op onze onderwerpenpagina, waar je een alfabetisch gerangschikte lijst vindt.

Bron: Cybercrimeinfo, ondezoeksteam

Altijd op de hoogte

Ontvang het Cyber Journaal meerdere keren per week, doorgaans tussen 12:00 en 14:00 uur. Schrijf je in en ontvang het automatisch in je mailbox.

Door de drukte kan het soms iets langer duren voordat het inschrijfformulier wordt geladen.

Recente journalen

Maart 2026

Supply chain onder vuur, wipers treffen multinationals

Drie onafhankelijke supply chain campagnes treffen gelijktijdig ontwikkelaarsplatforms, een Iraanse hacktivistengroep wipt medisch technologiebedrijf Stryker uit 79 landen en Microsoft brengt de grootste Patch Tuesday van het jaar uit met 83 kwetsbaarheden. Het journaal bestrijkt het nieuws van 11 en 12 maart 2026.

Lees meer »

Ransomware op recordhoogte en Nederland in het vizier

Aanvallen met ransomware bereikten in 2025 wereldwijd een recordhoogte met bijna achtduizend incidenten en een stijging van vijftig procent ten opzichte van 2024. Tegelijkertijd dreigt de groep ShinyHunters honderden organisaties, waaronder Nederlandse telecomproviders, via misconfiguraties in Salesforce. En AI wordt steeds vaker ingezet als aanvalsmiddel, van autonome oplichtsystemen tot deepfake videogesprekken met leidinggevenden. Het journaal bestrijkt het nieuws van 10 maart 2026.

Lees meer »

Phishing wordt onzichtbaar, beheertools worden wapens

Onderzoekers ontdekken een phishingtechniek die de fundamenten van het internet misbruikt om ondetecteerbaar te worden, Huntress rapporteert een stijging van 277 procent in het misbruik van beheertools door aanvallers en drie grote datalekken raken miljoenen mensen. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 6, 7 en 8 maart 2026.

Lees meer »

Odido raakt vitaal, exploits lekken en Wikipedia gehackt

Het datalek bij Odido bereikt de kern van de Nederlandse vitale infrastructuur, nu blijkt dat duizenden medewerkers van energiebedrijven, vervoerders en veiligheidsdiensten zijn getroffen. Tegelijk onthult Google hoe een geavanceerde exploit kit voor iPhones van overheden naar criminelen is verspreid, en APT36 zet kunstmatige intelligentie in om beveiligingssystemen te overspoelen met malware. Dichter bij huis werd Wikipedia getroffen door een zelfverspreidende worm die in 23 minuten bijna vierduizend pagina's wijzigde. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 4 en 5 maart 2026.

Lees meer »

AI bot hackt GitHub, Nederland grijpt in en cyberoorlog Iran

Kunstmatige intelligentie is niet langer alleen een hulpmiddel voor hackers, het is zelf de hacker geworden. Een autonome bot voerde een weekenlange campagne uit tegen de systemen van Microsoft en DataDog via GitHub, terwijl een Chinees platform voor geautomatiseerd hacken in rap tempo aan populariteit wint. In Nederland werkt de politie samen met Odido om miljoenen gedupeerden te helpen via "Check je hack" op politie.nl, en de Tweede Kamer debatteert over een handelingskader voor slachtoffers van datalekken. In het Midden-Oosten escaleert de cyberoorlog, een populaire Iraanse applicatie voor gebedstijden werd gehackt als psychologisch wapen tijdens de aanvallen op Iran, en Iraanse drones troffen datacentra van Amazon. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 3 en 4 maart 2026.

Lees meer »

Odido finale: 6,1 miljoen op straat, overheid kwetsbaar

Het datalek bij Odido heeft zijn definitieve omvang bereikt. Beveiligingsonderzoeker Troy Hunt bevestigt dat de gegevens van 6,1 miljoen klanten inmiddels op het darkweb staan, inclusief burgerservicenummers van zelfstandigen. In Den Haag stapelen de zorgen zich op, de Dienst Justitiële Inrichtingen werd vijf maanden lang bespioneerd via een kwetsbaarheid in Ivanti, de Belastingdienst vertrouwt het systeem voor de omzetbelasting toe aan een Amerikaans bedrijf en duizenden applicaties op het Mendix platform lekken wereldwijd gevoelige data. Het IBM X-Force rapport onthult dat een kwart van alle cyberaanvallen op Europa is gericht, terwijl het Nederlandse Jaarbeeld Ransomware laat zien dat gehackte accounts de belangrijkste aanvalsmethode zijn geworden. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 28 februari tot en met 2 maart 2026.

Lees meer »
Februari 2026

Odido data op straat, AI hackt overheden en Chinese spionage

Het ultimatum van hackersgroep ShinyHunters is verlopen en de gestolen gegevens van honderdduizenden Odido klanten staan op het darkweb. In de eerste publicatie verscheen data van 430.000 particulieren en 290.000 zakelijke klanten, waarna een dag later opnieuw klantgegevens werden vrijgegeven. De politie adviseert bedrijven expliciet niet te betalen. Tegelijkertijd misbruikte een hacker het AI model Claude om 150 gigabyte aan gegevens van de Mexicaanse overheid te stelen, en integreert Kali Linux nu AI voor penetratietesten. Google onthulde een Chinese spionagecampagne die bijna tien jaar lang 53 organisaties in 42 landen bespioneerde, terwijl de Tweede Kamer vragen stelt over een killswitch in Chinese bussen. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 26 en 27 februari 2026.

Lees meer »

ShinyHunters eist miljoenen, AI breekt door in 27 seconden

De hackersgroep ShinyHunters eist miljoenen euro's losgeld van Odido en dreigt de gestolen data van miljoenen klanten openbaar te maken. Diezelfde groep blijkt ook achter datalekken bij CarGurus, Optimizely en tientallen andere organisaties te zitten. Het CrowdStrike Global Threat Report 2026 onthult dat aanvallers met behulp van AI nu gemiddeld in 29 minuten door een netwerk bewegen, met een record van slechts 27 seconden. Ondertussen kopieerden drie Chinese bedrijven op illegale wijze de mogelijkheden van het Claude AI model via 16 miljoen queries. In Nederland en Belgie sluiten instanties de rijen: SIDN verwijderde honderden kwaadaardige domeinen, DNB neemt extra maatregelen en Firefox lanceert een schakelaar om alle AI functies uit te zetten. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 24 en 25 februari 2026.

Lees meer »

AI kraakt 600 firewalls, beurzen dalen en Odido escaleert

Een Russisch sprekende hacker gebruikte kunstmatige intelligentie om in vijf weken meer dan 600 FortiGate firewalls te compromitteren, terwijl de lancering van Claude Code Security een schokgolf door de cybersecuritymarkt stuurde. De software supply chain blijft onder vuur: meer dan 30.000 OpenClaw instances werden gecompromitteerd en een nieuwe npm worm richt zich specifiek op AI coding tools. In Nederland en Belgie escaleert de nasleep van het datalek bij Odido met risico's voor bankrekeningen, verloor een Belgische kerkfabriek 100.000 euro door factuurphishing en kregen advocaten een tik op de vingers voor verkeerd gebruik van AI in de rechtszaal. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 21, 22 en 23 februari 2026.

Lees meer »

PromptSpy, cepezed gehackt en 90% ransomware via firewalls

Onderzoekers van ESET onthulden PromptSpy, de eerste malware voor Android die Google Gemini AI misbruikt om gestolen gegevens te analyseren, terwijl op ClawHub 1.184 kwaadaardige skills werden aangetroffen en de populaire coderingstool Cline slachtoffer werd van een supply chain aanval. In Nederland en België verscheen het Delftse architectenbureau cepezed op de leksite van de ransomwaregroep DragonForce en claimde een cybercrimineel 27.000 personeelsgegevens van RTL Group te hebben buitgemaakt. Een nieuw rapport van Barracuda laat zien dat 90% van alle incidenten met ransomware begint bij kwetsbare firewalls en VPN. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 18 en 19 februari 2026.

Lees meer »

AI vergiftigt geheugen, Odido soap groeit en LockBit 5.0

Onderzoekers van Microsoft onthulden hoe knoppen met "Samenvatten met AI" op websites het geheugen van assistenten met kunstmatige intelligentie vergiftigen, terwijl Check Point demonstreerde dat Copilot en Grok als command and control kanaal voor malware kunnen dienen. Ondertussen groeit de soap rond Odido met Kamervragen, een waarschuwing voor spearphishing, een verdrievoudiging van het aantal overstappers en de onthulling dat klantgegevens jarenlang te lang zijn bewaard. In de ransomwarewereld keerde LockBit terug met versie 5.0 en werd een verdachte van Phobos opgepakt in Polen. Dit journaal bestrijkt het nieuws van 16 en 17 februari 2026.

Lees meer »